Sông của Huế đã 'ngủ yên' quá lâu

Tuyến sông Đông Ba - Bao Vinh, kết nối với khu phố cổ dọc các trục Bạch Đằng - Huỳnh Thúc Kháng. Ảnh: NQ

Chương trình một lần nữa cho thấy tầm quan trọng của du lịch trong mối ưu tiên quan tâm của lãnh đạo thành phố. Bên cạnh công nghiệp, nông nghiệp, y tế hay khoa học công nghệ, du lịch từ lâu đã được xác định là ngành kinh tế mũi nhọn của Huế. Trên tiến trình này, cùng với văn hóa, di sản, cảnh quan thiên nhiên, sông nước vốn dĩ được nhìn nhận là những “mỏ quặng” đặc biệt, những lợi thế đặc biệt để Huế phát triển du lịch xanh, bền vững từ du lịch - ngành công nghiệp không khói.

Cách đây hàng chục năm, câu chuyện làm thế nào để khai thác tiềm năng du lịch sông nước của Huế đã được đặt ra. Từ năm 2011, tức cách đây 15 năm, trong định hướng phát triển du lịch, Huế đã xác định mục tiêu khai thác tuyến du lịch đường sông liên kết với các kênh đào và hồ đầm trong Kinh thành với tham vọng tạo nên một tài nguyên du lịch tương tự như ở Venice, Macau, Paris, London, Amsterdam, Saint Petersbourg… của châu Âu, hay như Seoul, Quảng Châu, Băng Cốc… ở châu Á.

Khi ấy, UBND tỉnh Thừa Thiên Huế đã đồng ý chủ trương giao Công ty cổ phần Tư vấn Đầu tư Nông nghiệp - nông thôn và Dịch vụ thể thao du lịch (STO) triển khai dự án 3H kết nối tuyến du lịch sông Hương (Huế) - sông Hàn (Đà Nẵng) - sông Hoài (Hội An). Dự kiến tour “3 sông” này sẽ đi vào hoạt động cuối năm 2011.

Riêng ông Phan Tiến Dũng, lúc ấy là Giám đốc Sở Văn hóa - Thể thao và Du lịch, đã gợi mở tour du lịch lý tưởng trên sông Hương - Đông Ba - Ngự Hà; hay từ các sông Ngự Hà - Kẻ Vạn - sông Hương lên thăm chùa Linh Mụ, điện Hòn Chén hoặc từ Đại Nội du thuyền trên sông Ngự Hà... với một thương hiệu sản phẩm độc nhất vô nhị: Du thuyền trên “dòng sông vua”.

Theo Quy hoạch phát triển Du lịch bền vững TP. Huế đến năm 2020 đã được phê duyệt, các sông ở Huế sẽ có nhiều dịch vụ du lịch mới, như diễu hành thuyền rồng truyền thống kèm biểu diễn âm nhạc và ánh sáng từ cồn Dã Viên về cồn Hến; hình thành các chòi nổi, nhà nổi hai bên các con sông trong Thành nội… Tuy nhiên, sau 15 năm, phần lớn các mục tiêu cụ thể về phát triển du lịch sông nước của Huế vẫn chưa thể đi vào thực tiễn.

Mới đây, trả lời phỏng vấn trên Huế ngày nay, ông Đỗ Ngọc Cơ, Chủ tịch Hội Lữ hành TP. Huế cho rằng, Huế được biết đến với hệ thống các con sông đa dạng, cảnh quan ven sông đẹp, giàu tiềm năng phát triển du lịch, nhưng nhiều năm qua, tài nguyên du lịch đường sông vẫn đang chủ yếu dừng lại dưới dạng tiềm năng, chưa được đầu tư các dịch vụ. Hiện, một số dịch vụ văn hóa du lịch được đầu tư trên sông Hương như hệ thống thuyền rồng tham quan di tích, nghe ca Huế… chưa đảm bảo chất lượng.

Một tin vui là mới đây, ngày 25/9/2025, UBND thành phố Huế đã ban hành Quyết định số 3059/QĐ-UBND về phê duyệt Đề án “Thí điểm tuyến du lịch đường thủy kết nối các điểm di sản bằng phương tiện thuyền điện trên sông Hương và các chi lưu” với sự tham gia của doanh nghiệp - Công ty cổ phần Phượng Hoàng Phương Đông (Công ty Feniko) với cam kết tập trung định hình các sản phẩm trên Hương, sông Ngự Hà và các con sông trong hệ thống thủy đạo Kinh thành Huế. Thời gian triển khai thực hiện đề án trong 5 năm, từ khi quyết định phê duyệt đề án có hiệu lực.

Cùng với đầu tư hoàn thiện hạ tầng quanh các dòng sông, thu hút đầu tư cùng quyết tâm chính trị của lãnh đạo thành phố, mong sao, tiềm năng các con sông di sản của Huế sẽ được đánh thức, góp phần phát triển du lịch, tạo nguồn thu bền vững cho đô thị di sản cảnh quan.

Kim Oanh