81 năm trước, ngày 2/9/1945, tại Quảng trường Ba Đình lịch sử, Chủ tịch Hồ Chí Minh đọc Tuyên ngôn độc lập, khai sinh nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa. Sau hàng nghìn năm dựng nước và giữ nước, trải qua gần một thế kỷ chịu ách đô hộ của thực dân, dân tộc Việt Nam đã làm nên một mùa Thu lịch sử, mở ra kỷ nguyên mới - kỷ nguyên độc lập, tự do, Nhân dân làm chủ vận mệnh của mình.
Cách đây 81 năm, tháng Tám năm 1945, dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam và Chủ tịch Hồ Chí Minh, Nhân dân ta đã nhất tề đứng lên tiến hành Tổng khởi nghĩa giành chính quyền trên phạm vi cả nước, mở ra một bước ngoặt vĩ đại trong lịch sử dân tộc. Ngày 2/9/1945, tại Quảng trường Ba Đình lịch sử, Chủ tịch Hồ Chí Minh đọc Tuyên ngôn Độc lập, khai sinh nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, nay là nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam.
Kỷ niệm 81 năm Quốc khánh 2/9 là dịp để chúng ta nhìn lại hành trình từ một dân tộc giành lại quyền làm chủ vận mệnh đến một đất nước đang đứng trước yêu cầu làm chủ tương lai phát triển. Nếu Tuyên ngôn Độc lập năm 1945 khẳng định quyền độc lập, tự do thiêng liêng của dân tộc, thì Nghị quyết số 19-NQ/TW ngày 28/7/2026 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV về đổi mới mô hình phát triển Việt Nam đặt ra một yêu cầu mới: xây dựng năng lực tự chủ, sáng tạo, khả năng tự thích ứng, giải phóng mọi nguồn lực và đưa con người thực sự trở thành trung tâm của phát triển.
Quốc khánh 2/9 không chỉ là ngày hội của dân tộc, mà còn là dịp để người Việt Nam suy ngẫm về ba giá trị: Độc lập, Tự do, Hạnh phúc. Đó là thành quả Chủ tịch Hồ Chí Minh, lớp lớp tiền nhân và triệu đồng bào đã đánh đổi bằng trí tuệ, mồ hôi, máu và cuộc đời; đồng thời nhắc chúng ta về trách nhiệm hôm nay.
Mùa Thu năm 1945, trên Quảng trường Ba Đình, một dân tộc đã long trọng tuyên bố với thế giới quyền được độc lập, tự do. Nhưng điều được khai sinh trong mùa Thu lịch sử ấy không chỉ là một Nhà nước mới, một quốc gia có chủ quyền. Sâu xa hơn, dân tộc Việt Nam đã giành lại quyền được là chính mình - quyền tự quyết định vận mệnh, lựa chọn con đường phát triển và gìn giữ những giá trị làm nên căn cước của mình.
Ngày 2/9/1945, tại Quảng trường Ba Đình, Hà Nội, thay mặt Chính phủ lâm thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh đọc bản Tuyên ngôn Độc lập, tuyên bố trước quốc dân đồng bào và toàn thế giới sự ra đời của nước Việt Nam Dân chủ cộng hòa, nay là nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam.