UAV trinh sát chiến lược hơn 200 triệu USD của Mỹ mất tích, nghi rơi gần Iran

Dữ liệu từ trang theo dõi chuyến bay Flightradar24 cho thấy máy bay không người lái (UAV) trinh sát MQ-4C Triton của hải quân Mỹ xuất phát từ căn cứ Sigonella tại Italy, bay qua vịnh Ba Tư, quần thảo ở eo biển Hormuz rồi quay đầu trở về điểm xuất phát.

Tuy nhiên, sau khi tiến vào không phận Arab Saudi, UAV Mỹ bật mã phát đáp "7400", cho thấy nó đã mất kết nối với đài điều khiển.

Máy bay sau đó chuyển hướng về phía Iran và liên tục hạ độ cao, từ 15.850 m xuống 2.900 m.

Phi cơ chuyển sang mã phát đáp "7700", được dùng trong trường hợp khẩn nguy trên không, không lâu trước khi tín hiệu định vị biến mất hoàn toàn trên vịnh Ba Tư, ngoài khơi Iran.

Biên tập viên Stefano D'Urso của chuyên trang hàng không quân sự Aviationist nhận định chiếc MQ-4C đã lao xuống biển, nhưng cho rằng còn quá sớm để kết luận sự việc có liên quan đến Iran hay không.

Giới chức Mỹ và Iran chưa lên tiếng về thông tin.

MQ-4C Triton là UAV dành cho hải quân Mỹ, được phát triển từ mẫu RQ-4 Global Hawk của không quân.

Hệ thống MQ-4C Triton có nhiệm vụ cung cấp dữ liệu tình báo, trinh sát và do thám theo thời gian thực tại các vùng đại dương rộng lớn và duyên hải gần bờ, cũng như tham gia hoạt động tuần thám biển, tìm kiếm cứu hộ và hỗ trợ trinh sát cơ P-8A Poseidon.

Mỗi máy bay MQ-4C có giá xuất xưởng 180-230 triệu USD, tùy lô sản xuất. Hải quân Mỹ ban đầu dự định đặt mua 70 chiếc, nhưng sau đó cắt giảm đơn hàng còn 27 máy bay.

Theo trang tin chuyên ngành Inside Defense, toàn bộ dự án Triton đã tiêu tốn khoảng 13 tỷ USD, khiến giá mỗi phi cơ MQ-4C có thể lên tới hơn 600 triệu USD nếu tính cả chi phí nghiên cứu và phát triển.

Máy bay dài 14,5 m, có sải cánh 40 m và khối lượng rỗng 6,7 tấn. Một chiếc MQ-4C có thể làm nhiệm vụ liên tục trong 30 giờ, tầm hoạt động 15.200 km, trần bay 18 km và đạt tốc độ tối đa 575 km/h.

Cảm biến chính của MQ-4C Triton là radar mảng pha quét điện tử chủ động AN/ZPY-3, có khả năng quan sát khu vực rộng 5.200 km2 chỉ trong một lần quét ở độ cao 17 km.

Khi hoạt động ở tầm thấp, Triton có thể triển khai tổ hợp quang điện - hồng ngoại MTS-B tương tự mẫu MQ-9 Reaper, kèm theo đó là thiết bị chỉ thị và đo xa laser.

Việc mất đi một nền tảng như vậy có thể làm suy giảm đáng kể khả năng kiểm soát không gian chiến trường, đặc biệt trong bối cảnh Mỹ đang triển khai nhiều chiến dịch quân sự liên quan đến Iran.

Sự kiện này cũng đặt ra câu hỏi lớn về hiệu quả của các hệ thống công nghệ cao khi đối mặt với chiến thuật phi đối xứng.

Trong bối cảnh hiện nay, vụ UAV mất tích được xem là một tín hiệu cảnh báo rõ ràng: ưu thế công nghệ không còn đảm bảo tuyệt đối trước những đối thủ có chiến thuật phù hợp và khả năng tận dụng hiệu quả các công cụ chiến tranh hiện đại.