Ứng dụng AI trong kiểm soát chất lượng kiểm toán: Đẩy nhanh tiến độ vận hành toàn Ngành

Tham dự cuộc họp có lãnh đạo Cục Công nghệ thông tin (CNTT), Vụ Chế độ và Kiểm soát chất lượng kiểm toán (CĐ&KSCLKT), đại diện KTNN các chuyên ngành III, IV, VI, KTNN khu vực I và các thành viên Nhóm 3 theo Quyết định của KTNN. Cuộc họp cũng được kết nối trực tuyến tới điểm cầu các KTNN khu vực VI, XI và XII.

Phó Tổng Kiểm toán nhà nước Bùi Quốc Dũng chủ trì cuộc họp.

Phân loại 107 ý kiến đóng góp sau 3 đợt thí điểm ứng dụng AI

Thực hiện chỉ đạo của lãnh đạo Kiểm toán nhà nước về đẩy mạnh ứng dụng trí tuệ nhân tạo, Tổ công tác được thành lập theo Quyết định 1774/QĐ-KTNN đã hoàn thành 3 đợt thí điểm phần mềm AI hỗ trợ công tác kiểm soát chất lượng kiểm toán. Quá trình triển khai đã thu nhận tổng cộng 107 ý kiến đóng góp. Trong đó, Tổ công tác đã xử lý xong 16 ý kiến, đang tiếp tục hiệu chỉnh 18 ý kiến theo giao diện mới và tiếp nhận 13 ý kiến thuộc nhóm xử lý nghiệp vụ.

Cục trưởng Cục Công nghệ thông tin KTNN Phạm Huy Thông phát biểu tại cuộc họp.

Thực tế kiểm tra cho thấy ứng dụng đạt hiệu quả rõ rệt trong việc rà soát hồ sơ, cảnh báo sai sót và giảm bớt các thao tác thủ công cho kiểm soát viên. Tuy nhiên, khó khăn lớn nhất hiện nay nằm ở 43 ý kiến (chiếm 40,2%) liên quan đến hạ tầng kỹ thuật. Việc thiếu hụt hệ thống phần cứng chuyên dụng để huấn luyện mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) phục vụ đọc tài liệu dung lượng cao chính là "điểm nghẽn" ảnh hưởng đến tốc độ xử lý.

Theo kế hoạch, Cục CNTT cùng Tổ công tác sẽ tập trung hoàn thiện giao diện phần mềm trong giai đoạn từ ngày 28/7 đến 28/8/2026, chuẩn bị đầy đủ điều kiện để báo cáo kết quả toàn diện lên lãnh đạo KTNN vào ngày 31/8/2026.

Thẳng thắn nhìn nhận vướng mắc kỹ thuật từ các đợt thí điểm

Thảo luận tại cuộc họp, đại diện KTNN một số khu vực và chuyên ngành đã đóng góp nhiều ý kiến thực tiễn từ quá trình thao tác trực tiếp trên phần mềm. Các đơn vị đánh giá cao tiềm năng của công cụ AI nhưng cũng thẳng thắn chỉ ra những bất cập về tốc độ xử lý file, thao tác tải xuống/tải lên thủ công ở khâu Nhật ký kiểm toán, tính năng so sánh số liệu. Từ thực tế này, các đơn vị đề xuất bổ sung khả năng so sánh chéo đa chiều, tích hợp cơ chế lưu trạng thái làm việc để tránh mất dữ liệu khi gián đoạn, đồng thời tạo đường liên kết dữ liệu tự động giữa phần mềm Nhật ký và phần mềm Kiểm soát chất lượng.

Quang cảnh cuộc họp.

Về phía Vụ CĐ&KSCLKT, đại diện đơn vị nhấn mạnh tầm quan trọng của việc chuẩn hóa dữ liệu đầu vào và phân luồng tiếp nhận ý kiến. Đơn vị đề xuất kết hợp song song giữa phiếu nhận xét bản cứng và tính năng gửi bản mềm trực tiếp trên ứng dụng, từ đó sử dụng AI để phân loại tự động các nhóm câu hỏi về kỹ thuật và nghiệp vụ, giúp việc giải đáp thắc mắc cho các đoàn kiểm toán được kịp thời, chính xác.

Phân luồng xử lý dứt điểm, quyết tâm đưa ứng dụng vào thực tế

Kết luận cuộc họp, Phó Tổng Kiểm toán nhà nước Bùi Quốc Dũng ghi nhận sự nỗ lực của các đơn vị trong quá trình triển khai thí điểm. Để hoàn thiện phần mềm, đáp ứng tốt yêu cầu nghiệp vụ thực tế, Phó Tổng Kiểm toán nhà nước yêu cầu trong giai đoạn đầu, ứng dụng phải lấy việc kiểm soát tính logic làm trọng tâm cốt lõi. Theo đó, hệ thống cần đảm bảo tính thống nhất, đối soát chặt chẽ từ Nhật ký, Biên bản kiểm toán đến Báo cáo kiểm toán và Báo cáo thẩm định, đối chiếu phù hợp với hệ thống chuẩn mực, quy chế ngành cũng như các quy định pháp luật hiện hành.

Phó Tổng Kiểm toán nhà nước Bùi Quốc Dũng phát biểu kết luận cuộc họp.

Về mặt kỹ thuật và hạ tầng, lãnh đạo KTNN giao Cục Công nghệ thông tin phối hợp với đơn vị phát triển khẩn trương rà soát, tối ưu hóa thuật toán và mô hình ngôn ngữ để nâng cao tốc độ xử lý; nghiên cứu áp dụng mô hình kết hợp giữa AI thương mại và hệ thống máy chủ nội bộ nhằm bảo đảm tối đa tính an toàn, bảo mật dữ liệu. Bên cạnh đó, các đơn vị cần phân luồng rõ ràng trong tiếp nhận thông tin, kịp thời tháo gỡ các vướng mắc phát sinh và duy trì chế độ báo cáo định kỳ tóm tắt gửi lãnh đạo Ngành./.

Đối với lộ trình thực hiện, Phó Tổng Kiểm toán nhà nước Bùi Quốc Dũng yêu cầu các đơn vị khẩn trương hoàn thiện đợt kiểm thử tại KTNN Chuyên ngành VI, tập trung nâng cấp, hoàn thiện các tính năng cốt lõi để chuẩn bị cho kế hoạch chạy thử nghiệm rộng rãi, phấn đấu sớm đưa ứng dụng AI vào vận hành thực tế trong Quý III tới. Qua đó, góp phần đẩy mạnh chuyển đổi số, đổi mới phương thức làm việc và nâng cao chất lượng công tác kiểm toán trong toàn ngành.