Ưu đãi thuế, tạo động lực cho doanh nghiệp nhỏ lớn nhanh

Nhiều chính sách thuế tiếp tục hỗ trợ hiệu quả tăng trưởng

Bộ Tài chính cho biết, thời gian qua, Bộ đã chủ động nghiên cứu, tham mưu và ban hành theo thẩm quyền nhiều giải pháp về thuế, phí và lệ phí trong năm 2026.

Trong đó, nổi bật là chính sách giảm 2% thuế giá trị gia tăng đến hết năm 2026. Đối với mặt hàng xăng dầu, trước diễn biến phức tạp của thị trường năng lượng thế giới, Bộ Tài chính đã tham mưu Chính phủ và Quốc hội ban hành hàng loạt chính sách giảm thuế trong năm 2026. Đơn cử như giảm thuế nhập khẩu ưu đãi, giảm thuế bảo vệ môi trường, giảm thuế giá trị gia tăng và thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng, dầu trong các giai đoạn phù hợp nhằm góp phần ổn định nguồn cung, kiềm chế đà tăng giá nhiên liệu.

Các chính sách gia hạn, giảm thuế thời gian gần đây đã tiếp sức cho khu vực doanh nghiệp nhỏ và vừa có thêm nhiều nguồn lực để duy trì hoạt động sản xuất, kinh doanh. Ảnh: Đức Thanh

Bên cạnh các giải pháp trước mắt, Bộ Tài chính cũng đã trình Quốc hội thông qua Luật số 09/2026/QH16 sửa đổi một số luật về thuế, trong đó điều chỉnh ngưỡng doanh thu không phải nộp thuế thu nhập cá nhân của cá nhân kinh doanh; nâng ngưỡng doanh thu không chịu thuế giá trị gia tăng của hộ, cá nhân kinh doanh; kéo dài thời gian ưu đãi thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xe gắn động cơ dưới 24 chỗ chạy bằng pin đến hết năm 2030.

Đồng thời, Chính phủ cũng đã ban hành các quy định gia hạn thời hạn nộp thuế giá trị gia tăng, thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế thu nhập cá nhân và tiền thuê đất trong năm 2026 nhằm hỗ trợ dòng tiền cho doanh nghiệp và hộ kinh doanh.

Việc triển khai đồng bộ các giải pháp về thuế, phí thời gian qua đã nhận được sự đồng thuận của cộng đồng doanh nghiệp và người dân, góp phần giảm chi phí đầu vào, hỗ trợ sản xuất kinh doanh, tạo việc làm, kiểm soát lạm phát và giữ ổn định kinh tế vĩ mô.

Từ những giải pháp đồng bộ trên, số liệu từ Cục Thuế (Bộ Tài chính) cho thấy, trong 6 tháng đầu năm 2026, tổng số tiền thuế được giảm khoảng 55.125 tỷ đồng. Cụ thể, việc giảm thuế giá trị gia tăng từ 10% xuống 8% đã giữ lại cho doanh nghiệp khoảng 21.890 tỷ đồng. Quan trọng hơn, gánh nặng chi phí vận hành đã được giải tỏa đáng kể khi thuế bảo vệ môi trường đối với xăng dầu được đưa về mức 0 đồng mỗi lít, tương đương khoản hỗ trợ 26.635 tỷ đồng.

Cùng với đó, việc áp dụng thuế tiêu thụ đặc biệt 0% đối với xăng giúp giảm thêm 3.700 tỷ đồng chi phí. Quyết định chấm dứt thu lệ phí môn bài từ đầu năm 2026 cũng giúp các doanh nghiệp nhỏ, hộ kinh doanh tiết kiệm được 2.900 tỷ đồng.

Những con số này chính là minh chứng cho một chính sách thực thi hiệu quả, giúp GDP 6 tháng đầu năm tăng ở mức 8,18%. Đây không chỉ là thành tích về tăng trưởng, mà còn cho thấy sự đúng đắn khi Chính phủ chấp nhận giảm thu ngân sách ngắn hạn để nuôi dưỡng nguồn thu dài hạn.

Doanh nghiệp có thêm nguồn lực đổi mới công nghệ, mở rộng thị trường

Đánh giá về chính sách thuế thời gian qua, TS. Phạm Nữ Mai Anh - Khoa Thuế và Hải quan (Học viện Tài chính) cho rằng, trước đây, thay vì chỉ có một mức thuế thu nhập doanh nghiệp phổ thông áp dụng cho phần lớn doanh nghiệp, thì hiện tại có 3 mức thuế được áp dụng. Trong đó, mức thuế thu nhập doanh nghiệp 15% áp dụng cho doanh nghiệp có doanh thu năm không quá 3 tỷ đồng, giúp các doanh nghiệp nhỏ và siêu nhỏ giảm được chi phí thuế, giữ lại nhiều nguồn vốn lưu động hơn. Từ đó, doanh nghiệp được hỗ trợ về tính thanh khoản và thực hiện tái đầu tư mở rộng sản xuất, kinh doanh, đảm bảo sự hoạt động ổn định trong bối cảnh chi phí đầu vào tăng cao và nguồn vốn còn hạn chế.

Đồng thời, mức thuế 15% cũng sẽ góp phần khuyến khích khu vực hộ kinh doanh chuyển đổi thành doanh nghiệp để có thể tiếp cận được các ưu đãi và chính sách hỗ trợ khác, tạo điều kiện minh bạch và phát triển nền kinh tế bền vững hơn.

Với mức thuế thu nhập doanh nghiệp 17% áp dụng cho doanh nghiệp có tổng doanh thu năm trên 3 tỷ đồng đến không quá 50 tỷ đồng, giúp doanh nghiệp có thêm nguồn lực tài chính để duy trì hoạt động, thực hiện các kế hoạch đổi mới sáng tạo và nâng cao sức cạnh tranh. Đối với doanh nghiệp có biên lợi nhuận thấp, thì việc được áp dụng mức thuế suất 17% có thể có giới hạn nhất định, nhưng quy định này vẫn mang lại những hỗ trợ cần thiết trong bối cảnh chi phí kinh doanh và áp lực cạnh tranh ngày càng cao.

Còn theo TS. Mạc Quốc Anh - Phó Chủ tịch kiêm Tổng thư ký Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa TP. Hà Nội, những năm gần đây, Việt Nam đã ban hành hàng loạt chính sách thuế nhằm hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa, đây là khu vực kinh tế tư nhân đóng góp quan trọng vào tăng trưởng và việc làm.

Cụ thể, các Luật thuế sửa đổi đều có thuế suất ưu đãi doanh nghiệp nhỏ và vừa, đặc biệt với các doanh nghiệp siêu nhỏ, hộ kinh doanh. Các chính sách miễn giảm, gia hạn nộp thuế đã tạo hiệu quả giúp doanh nghiệp duy trì thanh khoản, bảo đảm dòng tiền để trả lương, mua nguyên liệu và duy trì sản xuất, thúc đẩy tăng trưởng trở lại. Đồng thời, khuyến khích doanh nghiệp đầu tư máy móc, cải tiến quy trình, hướng tới đáp ứng tiêu chuẩn ESG và chuyển đổi xanh… Đây là những điều kiện quan trọng để doanh nghiệp nhỏ và vừa lớn nhanh, phát triển bền vững và tham gia và chuỗi giá trị toàn cầu.

Dưới góc độ doanh nghiệp, ông Bùi Mạnh Toàn - Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng Giám đốc Công ty cổ phần Vietnox cho rằng, ưu đãi thuế là một trong những công cụ quan trọng giúp doanh nghiệp nhỏ và vừa tăng tốc phát triển và hướng đến tăng trưởng bền vững. Khi gánh nặng thuế được giảm bớt, doanh nghiệp có thêm nguồn lực để đầu tư vào sản xuất, đổi mới công nghệ, nâng cao chất lượng sản phẩm và mở rộng thị trường.

Theo ông Toàn, những chính sách thuế mới thời gian gần đây hướng đến hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa. Tuy nhiên, bên cạnh các chính sách hỗ trợ về thuế, phí, cần kết hợp đồng bộ với nhiều chính sách như hỗ trợ về vốn, nâng cao năng lực quản trị doanh nghiệp, qua đó giúp doanh nghiệp nhỏ và vừa phát triển ổn định trong dài hạn.