Văn hóa công sở - Nền tảng xây dựng nền hành chính phục vụ, kiến tạo và phát triển

Hỗ trợ người dân thực hiện thủ tục hành chính tại Trung tâm Phục vụ hành chính công tỉnh An Giang. Ảnh: HẠNH CHÂU

Văn hóa công sở không chỉ thể hiện qua trang phục, tác phong hay việc chấp hành giờ giấc mà còn là tổng hòa các chuẩn mực về đạo đức công vụ, tinh thần trách nhiệm, ý thức kỷ luật và cách ứng xử của cán bộ, công chức, viên chức. Môi trường công sở văn minh góp phần xây dựng đội ngũ tận tụy, trách nhiệm; ngược lại, nếu văn hóa công sở bị xem nhẹ, việc nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của nền hành chính sẽ gặp nhiều trở ngại.

Trong bối cảnh An Giang cùng cả nước triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp, bộ máy hành chính đang chuyển đổi mạnh mẽ về tổ chức và phương thức hoạt động. Việc sắp xếp, tổ chức bộ máy không chỉ nhằm tinh gọn đầu mối, nâng cao hiệu quả quản lý mà còn hướng đến phục vụ người dân, doanh nghiệp nhanh chóng, thuận tiện và minh bạch hơn. Điều đó đòi hỏi mỗi cán bộ chuyển từ tư duy quản lý đơn thuần sang tư duy phục vụ; từ giải quyết công việc theo thói quen sang làm việc theo quy trình khoa học, ứng dụng công nghệ và lấy sự hài lòng của người dân làm thước đo chất lượng công vụ.

Muốn vậy, văn hóa công sở cần được xây dựng từ những việc làm cụ thể, gần gũi hằng ngày. Đó là thái độ thân thiện khi tiếp công dân; hướng dẫn rõ ràng, dễ hiểu; giải quyết hồ sơ đúng thời hạn; cầu thị khi tiếp nhận góp ý, phản ánh. Những hành động tưởng chừng nhỏ bé ấy góp phần tạo dựng hình ảnh người cán bộ tận tụy, củng cố niềm tin của Nhân dân đối với chính quyền.

Cán bộ hướng dẫn của Trung tâm Phục vụ hành chính công phường Rạch Giá hướng dẫn người dân viết đơn làm thủ tục hành chính. Ảnh: BÍCH TUYỀN

Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn căn dặn cán bộ phải là “công bộc của dân”, việc gì có lợi cho dân thì hết sức làm, việc gì có hại cho dân thì hết sức tránh. Lời dạy ấy vẫn còn nguyên giá trị trong nền hành chính hiện đại. Người dân không chỉ mong muốn thủ tục được giải quyết đúng quy định mà còn kỳ vọng được phục vụ bằng tinh thần trách nhiệm, sự tôn trọng và thái độ văn minh. Vì vậy, xây dựng văn hóa công sở cũng là cụ thể hóa tư tưởng lấy dân làm gốc, hướng đến một nền hành chính phục vụ nhân dân.

Chuyển đổi số bắt đầu từ đổi mới tư duy

Cùng với cải cách hành chính, chuyển đổi số đang làm thay đổi phương thức hoạt động của các cơ quan nhà nước. Hồ sơ điện tử, chữ ký số, dịch vụ công trực tuyến, cơ sở dữ liệu dùng chung và các nền tảng số đang từng bước thay thế phương thức làm việc truyền thống. Tuy nhiên, công nghệ chỉ phát huy hiệu quả khi được vận hành bởi đội ngũ có tinh thần đổi mới, sẵn sàng học hỏi và thích ứng. Do đó, chuyển đổi số không chỉ là thay đổi công cụ làm việc mà còn đòi hỏi chuyển biến về tư duy và văn hóa công sở.

Đối với An Giang, trong quá trình xây dựng chính quyền số, kinh tế số và xã hội số, mỗi cán bộ cần nâng cao kỹ năng số, hình thành tác phong làm việc khoa học, xử lý công việc trên môi trường điện tử, bảo đảm tính chính xác, công khai, minh bạch và an toàn thông tin. Từ tiếp nhận hồ sơ trực tuyến, xử lý văn bản điện tử đến tổ chức họp không giấy và cung cấp dịch vụ công trực tuyến toàn trình, mỗi khâu đều đòi hỏi đội ngũ cán bộ chuyên nghiệp, trách nhiệm và có tinh thần phục vụ.

Cán bộ hướng dẫn của Trung tâm Phục vụ hành chính công phường Rạch Giá hướng dẫn người dân làm thủ tục hành chính. Ảnh: BÍCH TUYỀN

Kỷ luật, kỷ cương gắn với trách nhiệm nêu gương

Xây dựng văn hóa công sở cũng là xây dựng kỷ luật, kỷ cương hành chính. Kỷ cương không chỉ nằm ở việc tuân thủ các quy định mà còn thể hiện qua ý thức tự giác chấp hành pháp luật, quy chế làm việc và đạo đức nghề nghiệp. Một cơ quan có văn hóa là nơi mỗi người làm việc đúng giờ, đúng quy trình, đúng trách nhiệm; không né tránh, đùn đẩy công việc; không lợi dụng chức vụ để vụ lợi; thực hành tiết kiệm, chống lãng phí và giữ gìn hình ảnh cơ quan trước nhân dân.

Trong đó, vai trò của người đứng đầu có ý nghĩa quan trọng. Người lãnh đạo công tâm, gương mẫu, dám chịu trách nhiệm, biết lắng nghe và tôn trọng ý kiến tập thể sẽ góp phần xây dựng môi trường làm việc đoàn kết, khơi dậy tinh thần đổi mới và ý thức cống hiến của cán bộ, công chức, viên chức. Sự nêu gương trong tác phong, lề lối làm việc và thái độ phục vụ cũng tạo sức lan tỏa trong toàn cơ quan.

Trong giai đoạn tinh gọn tổ chức bộ máy, vận hành chính quyền địa phương hai cấp, khối lượng công việc tại nhiều cơ quan, đơn vị có thể tăng, trong khi yêu cầu về chất lượng phục vụ ngày càng cao. Đây vừa là thách thức, vừa là cơ hội để mỗi cán bộ nâng cao năng lực chuyên môn, rèn luyện kỹ năng giao tiếp, ứng xử, làm chủ công nghệ và xây dựng phong cách làm việc chuyên nghiệp. Uy tín của cơ quan không chỉ được tạo dựng từ kết quả công việc mà còn thể hiện qua thái độ phục vụ của từng cán bộ.

Công chức Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Gò Quao hướng dẫn người dân giải quyết thủ tục hành chính. Ảnh: CẨM TÚ

Lấy sự hài lòng của người dân làm thước đo

Thực tiễn cho thấy, xây dựng văn hóa công sở cần gắn với hiệu quả thực hiện nhiệm vụ và chất lượng phục vụ người dân. Những biểu hiện quan liêu, vô cảm, thiếu trách nhiệm, gây phiền hà hoặc đùn đẩy công việc có thể làm suy giảm niềm tin của nhân dân, ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả hoạt động của bộ máy nhà nước.

Vì vậy, xây dựng văn hóa công sở không thể dừng ở phong trào hay khẩu hiệu mà phải trở thành quá trình rèn luyện thường xuyên, bắt đầu từ ý thức tự giác của mỗi cán bộ, công chức, viên chức và trách nhiệm của người đứng đầu. Mỗi cơ quan cần xây dựng môi trường làm việc dân chủ, đoàn kết, chuyên nghiệp; mỗi cán bộ lấy đạo đức công vụ làm chuẩn mực, lấy sự hài lòng của người dân làm mục tiêu phấn đấu và lấy hiệu quả công việc làm thước đo cống hiến.

Nền hành chính hiện đại không chỉ được đánh giá bằng hạ tầng công nghệ hay các chỉ số cải cách hành chính mà còn được khẳng định qua phong cách ứng xử, tinh thần trách nhiệm và văn hóa phục vụ của đội ngũ cán bộ. Khi mỗi công sở thực sự trở thành môi trường văn minh, kỷ cương, trách nhiệm, sáng tạo; khi mỗi cán bộ thấm nhuần tinh thần gần dân, trọng dân, vì dân phục vụ, đó sẽ là nền tảng quan trọng để An Giang xây dựng nền hành chính chuyên nghiệp, hiện đại, góp phần thực hiện các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội, xây dựng quê hương ngày càng giàu đẹp, văn minh, nghĩa tình.