Việt Nam chỉ còn 7 tỷ phú USD

Sau 1 tuần giao dịch biến động, chỉ số VN-Index có lúc rơi xuống sát mốc 1.760 điểm, khiến giá trị tài sản của nhiều tỷ phú USD Việt Nam sụt giảm.

Theo dữ liệu cập nhật từ Forbes, đầu tiên là ông Phạm Nhật Vượng, Chủ tịch Tập đoàn Vingroup. Giá trị tài sản của ông giảm khoảng 0,3 tỷ USD, xuống 34,1 tỷ USD. Dù vậy, ông vẫn nằm trong nhóm 100 người giàu nhất thế giới theo bảng xếp hạng của Forbes.

Dù tài sản giảm nhưng ông Phạm Nhật Vượng hiện đã vượt qua tỷ phú Jack Ma - nhà sáng lập Alibaba Group, người đang sở hữu khoảng 26,6 tỷ USD theo dữ liệu thời gian thực của Forbes.

Diễn biến này xảy ra trong bối cảnh các mã thuộc hệ sinh thái Vingroup như VIC, VHM, VRE và VPL đồng loạt rung lắc.

Không chỉ ông Phạm Nhật Vượng, các thành viên gia đình đang nắm giữ lượng lớn cổ phần tại Vingroup cũng ghi nhận tài sản suy giảm.

Cụ thể, bà Phạm Thu Hương, Phó Chủ tịch HĐQT Vingroup, giảm 0,1 tỷ USD xuống 3,8 tỷ USD và đứng thứ 1.111 trong danh sách người giàu thế giới. Trong khi đó, bà Phạm Thúy Hằng gần như đi ngang khi giữ nguyên khối tài sản giá trị 2,7 tỷ USD và xếp thứ 1.535 trên bảng xếp hạng.

Ở nhóm doanh nhân ngoài Vingroup, bà Nguyễn Thị Phương Thảo, Chủ tịch Vietjet, lại vững khối tài sản so với đầu tuần ở mức 4,1 tỷ USD.

Chủ tịch Tập đoàn Hòa Phát Trần Đình Long (HPG) mất khoảng 0,1 tỷ USD, khiến khối tài sản còn 2,4 tỷ USD và đứng thứ 1.697 thế giới.

Trong lĩnh vực ngân hàng, ông Hồ Hùng Anh, Chủ tịch Techcombank (TCB) đang sở hữu khối tài sản khoảng 2,1 tỷ USD, xếp thứ 1.934. Ông Ngô Chí Dũng, Chủ tịch VPBank (VPB) cũng sở hữu khoảng 1,1 tỷ USD.

Đáng chú ý, ông Nguyễn Đăng Quang, Chủ tịch Tập đoàn Masan (MSN), đã không còn góp mặt trong danh sách tỷ phú USD khi giá trị tài sản ròng giảm xuống dưới ngưỡng 1 tỷ USD. Nguyên nhân chủ yếu đến từ diễn biến kém tích cực của cổ phiếu MSN – tài sản chiếm tỷ trọng lớn trong danh mục sở hữu của vị doanh nhân này.

Trong phiên giao dịch ngày 16/7, cổ phiếu MSN có thời điểm giảm xuống còn 66.700 đồng/cp, mức thấp nhất trong nhiều tháng, trước khi thu hẹp đà giảm và đóng cửa quanh vùng 68.000 đồng/cp, vùng giá thấp nhất kể từ tháng 3, thời điểm thị trường tài chính toàn cầu biến động mạnh trước những căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông.

Tính từ đầu tháng 5 đến nay, thị giá MSN đã mất hơn 15% giá trị, qua đó kéo vốn hóa thị trường của Masan sụt giảm hàng chục nghìn tỷ đồng.

Ông Nguyễn Đăng Quang sinh năm 1963, là nhà sáng lập và Chủ tịch Masan Group – một trong những tập đoàn tiêu dùng lớn nhất Việt Nam, sở hữu nhiều thương hiệu quen thuộc như Chin-su, Nam Ngư, Omachi hay WinCommerce. Ông lần đầu được Forbes ghi nhận là tỷ phú USD vào năm 2018 với khối tài sản ước tính khoảng 1,3 tỷ USD và từng đạt đỉnh khoảng 1,9 tỷ USD vào năm 2022.

Đây không phải lần đầu tiên, ông Quang rời danh sách tỷ phú USD. Trước đó, vị doanh nhân này từng nhiều lần ra vào bảng xếp hạng của Forbes do tài sản phụ thuộc lớn vào biến động giá cổ phiếu MSN và cổ phần nắm giữ tại các doanh nghiệp liên quan.

Như vậy, số lượng tỷ phú USD của Việt Nam theo thống kê thời gian thực của Forbes hiện giảm xuống còn 7 người.

Việc ông Nguyễn Đăng Quang tạm rời danh sách tỷ phú USD không phản ánh ngay rằng Masan đang gặp khủng hoảng, mà chủ yếu cho thấy ba vấn đề.

Trước hết, tài sản tỷ phú phụ thuộc rất lớn vào giá cổ phiếu. Forbes tính tài sản theo giá thị trường hằng ngày. Chỉ cần cổ phiếu MSN giảm khoảng 20-30%, tài sản của cổ đông lớn có thể mất hàng trăm triệu USD. Trước đây, ông Nguyễn Đăng Quang từng nhiều lần vào rồi lại rời danh sách tỷ phú khi cổ phiếu biến động. Chỉ hơn một năm trước, doanh nhân này vừa trở lại bảng xếp hạng tỷ phú thế giới nhờ đà tăng của cổ phiếu MSN.

Bên cạnh đó, thị trường đang đánh giá thận trọng hơn với câu chuyện tăng trưởng của Masan. Sau giai đoạn kỳ vọng lớn vào mô hình tiêu dùng - bán lẻ tích hợp (WinCommerce, Masan Consumer, Phúc Long...), nhà đầu tư hiện đòi hỏi kết quả kinh doanh thực tế hơn, đặc biệt là khả năng duy trì tăng trưởng lợi nhuận; rủi ro nếu sức mua tiêu dùng phục hồi chậm; và định giá cổ phiếu sau giai đoạn tăng mạnh.

Ngoài ra, đây cũng phản ánh xu hướng phân hóa của thị trường chứng khoán Việt Nam. Dòng tiền gần đây tập trung nhiều hơn vào nhóm ngân hàng, chứng khoán, bất động sản, trong khi nhóm hàng tiêu dùng chưa phải tâm điểm.

Tuy nhiên, xét dài hạn, Masan vẫn có một số điểm tích cực: Masan Consumer là doanh nghiệp đầu ngành hàng tiêu dùng với biên lợi nhuận cao; WinCommerce đã chuyển sang giai đoạn có lãi sau nhiều năm tái cơ cấu; và hệ sinh thái tiêu dùng của Masan vẫn là câu chuyện hiếm có tại Việt Nam.