Việt Nam thúc đẩy di cư lao động hợp pháp, an toàn và trật tự

Đại biểu từ các bộ, ban, ngành, các cơ quan Liên hợp quốc, các đối tác phát triển, giới học thuật và các tổ chức liên quan chụp ảnh lưu niệm tại Hội thảo (Ảnh: IOM Việt Nam)

Sự kiện đánh dấu bước tiến của Việt Nam trong việc xây dựng và sử dụng hệ thống dữ liệu thống kê đầy đủ, tin cậy và kịp thời phục vụ theo dõi di cư lao động.

Tham dự hội thảo có lãnh đạo các bộ, ban, ngành, các cơ quan Liên hợp quốc, đối tác phát triển, giới học thuật và các tổ chức liên quan nhằm thảo luận về vai trò của số liệu thống kê chính thức về di cư lao động trong xây dựng chính sách bảo vệ người lao động di cư và theo dõi tiến độ thực hiện các Mục tiêu phát triển bền vững (SDGs) tại Việt Nam.

Báo cáo do Cục Thống kê xây dựng dựa trên số liệu từ Điều tra Lao động và việc làm năm 2025 và Khảo sát chuyên sâu về người lao động di cư năm 2025, với sự hỗ trợ kỹ thuật của Tổ chức Di cư Quốc tế (IOM) trong quá trình khảo sát, phân tích, cùng nguồn tài trợ của Liên minh châu Âu (EU) và Chính phủ Thụy Điển.

Bà Nguyễn Thị Hương, Cục trưởng Cục Thống kê, Bộ Tài chính, phát biểu khai mạc tại Hội thảo. (Ảnh: IOM Việt Nam)

Phát biểu khai mạc tại Hội thảo, bà Nguyễn Thị Hương, Cục trưởng Cục Thống kê, nhấn mạnh số liệu thống kê là cơ sở phản ánh đầy đủ hơn đặc điểm của người lao động Việt Nam làm việc ở nước ngoài, quá trình di cư và những yếu tố tác động đến quyết định di cư.

Theo Cục trưởng Nguyễn Thị Hương, đây là những bằng chứng quan trọng phục vụ nghiên cứu, phân tích chính sách cũng như theo dõi các mục tiêu phát triển.

Ông Gonzalo Serrano de la Rosa, Phó Trưởng Ban Hợp tác, Phái đoàn Liên minh châu Âu tại Việt Nam, nhấn mạnh di cư là một vấn đề phát triển cần sự hợp tác chặt chẽ giữa các quốc gia. (Ảnh: Nguyễn Nhuận)

Tại Hội thảo, ông Gonzalo Serrano de la Rosa, Phó Trưởng Ban Hợp tác, Phái đoàn EU tại Việt Nam chia sẻ rằng, di cư không chỉ là một vấn đề lao động, mà còn là một vấn đề phát triển, đòi hỏi hợp tác chặt chẽ giữa các quốc gia.

Ông khẳng định, thông qua cách tiếp cận “Nhóm châu Âu” quy tụ các nước thành viên, EU cam kết đồng hành cùng Việt Nam trong việc củng cố cơ sở bằng chứng và năng lực thể chế phục vụ xây dựng chính sách, quản trị di cư hiệu quả, từ đó thúc đẩy tác động tích cực và lâu dài của di cư lao động đối với sự phát triển bền vững của người lao động, xã hội cũng như nền kinh tế.

Bà Emelie Rennerfelt, Phó Đại sứ, Đại sứ quán Thụy Điển tại Việt Nam, cho rằng tuyển dụng có trách nhiệm và đảm bảo tiêu chuẩn lao động công bằng đang trở thành những yêu cầu quan trọng hơn bao giờ hết. (Ảnh: Nguyễn Nhuận)

Cũng tại Hội thảo, bà Emelie Rennerfelt, Phó Đại sứ, Đại sứ quán Thụy Điển tại Việt Nam nhấn mạnh, ngày càng nhiều người lao động trong khu vực di cư không chỉ để tìm kiếm cơ hội kinh tế, mà còn do áp lực từ biến đổi khí hậu. Do đó, tuyển dụng có trách nhiệm và đảm bảo các tiêu chuẩn lao động công bằng đang trở nên quan trọng bao giờ hết.

Trong bối cảnh Việt Nam nỗ lực giảm chi phí di cư lao động và tăng cường các biện pháp bảo vệ người lao động, Thụy Điển đã hỗ trợ Việt Nam và IOM trong việc thúc đẩy quản trị di cư lao động dựa trên bằng chứng, cũng như các chuỗi cung ứng tôn trọng quyền, lợi ích hợp pháp của người lao động để đảm bảo các điều kiện làm việc thỏa đáng.

Các kết quả chính của Báo cáo được đại diện Ban Thống kê Dân số và Lao động, Cục Thống kê trình bày tới Hội thảo. (Ảnh: Nguyễn Nhuận)

Kết quả báo cáo cho thấy nhiều tín hiệu tích cực: Chi phí bình quân người lao động di cư chi trả để có việc làm ở nước ngoài giảm 23,8% từ 164,9 triệu đồng năm 2021 xuống 125,7 triệu đồng năm 2025; thu nhập bình quân trong tháng làm việc đầu tiên ở nước ngoài tăng 25,4%, từ 22,4 triệu đồng lên 28,1 triệu đồng.

Theo đó, chỉ tiêu SDG 10.7.1 – phản ánh tỷ lệ giữa tổng chi phí người lao động chi trả để có việc làm ở nước ngoài và thu nhập trong tháng làm việc đầu tiên – đã giảm từ 7,4 trong năm 2021 xuống 4,5 trong năm 2025. Điều này có nghĩa là, chi phí bình quân để có được việc làm ở nước ngoài vào năm 2025 tương đương khoảng 4,5 tháng thu nhập, giảm so với mức 7,4 tháng vào năm 2021.

Quang cảnh Hội thảo. (Ảnh: Nguyễn Nhuận)

Bên cạnh đó, báo cáo còn cung cấp phân tích theo giới tính, khu vực cư trú, trình độ kỹ năng, thị trường tiếp nhận và phương thức tìm việc.

Khảo sát chuyên sâu về người lao động di cư năm 2025 cũng thông tin về một số khía cạnh khác như điều kiện làm việc, khả năng tiếp cận các cơ chế hỗ trợ, tình trạng làm việc sau hồi hương, việc sử dụng kỹ năng và dự định di cư trong tương lai.

Các thông tin trên cho thấy sự đa dạng về trải nghiệm của các nhóm lao động Việt Nam ở nước ngoài, đồng thời làm rõ các yếu tố tác động đến trải nghiệm đó và cung cấp dữ liệu đáng tin cậy phục vụ phân tích, xây dựng chính sách.