Việt Nam tìm động lực tăng trưởng từ công nghệ, vốn và nhân lực toàn cầu

Sáng 28/10, Diễn đàn Kinh tế mùa thu 2026 diễn ra phiên toàn thể cấp cao với chủ đề “Tinh thần hợp tác trong kỷ nguyên mới”, có sự tham dự của Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng, lãnh đạo TP. Hồ Chí Minh, đại diện lãnh đạo các bộ, ban, ngành Trung ương, địa phương trong nước và quốc tế, cùng lãnh đạo Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF), đại diện mạng lưới các C4IR toàn cầu.

Hợp tác quốc tế mở đường cho các động lực tăng trưởng mới

Phát biểu định hướng tại Diễn đàn, Thủ tướng Lê Minh Hưng đánh giá các hoạt động kết nối, trao đổi chính sách, chia sẻ kinh nghiệm và giới thiệu công nghệ trong hai ngày qua thuộc khuôn khổ Diễn đàn Kinh tế mùa thu 2026, thể hiện sự quan tâm, tin tưởng và mong muốn hợp tác của cộng đồng quốc tế đối với Việt Nam, trong đó có TP. Hồ Chí Minh và các trung tâm đổi mới sáng tạo, cực tăng trưởng quan trọng.

Trên cơ sở đó, Thủ tướng đề xuất bốn hướng hợp tác trọng tâm. Trước hết là thúc đẩy quan hệ đối tác cùng sáng tạo giữa các tập đoàn quốc tế với địa phương và doanh nghiệp Việt Nam. Việt Nam không chỉ hướng tới vai trò cứ điểm sản xuất mà cần từng bước trở thành trung tâm nghiên cứu và phát triển, nhất là trong các ngành công nghệ chiến lược như trí tuệ nhân tạo (AI), bán dẫn và vật liệu mới.

Cùng với hợp tác công nghệ, Thủ tướng đề nghị WEF và các đối tác đồng hành trong đào tạo tài năng số, nhân lực khoa học và công nghệ mũi nhọn, giúp doanh nghiệp và người lao động Việt Nam nâng cao năng lực tiếp nhận, ứng dụng, làm chủ công nghệ.

Một hướng đi khác là phối hợp với các tập đoàn công nghệ nghiên cứu cơ chế thử nghiệm có kiểm soát, tạo điều kiện đưa những công nghệ tiên phong như AI và năng lượng mới vào thực tiễn nhanh chóng, an toàn. Đồng thời, Việt Nam mong muốn đẩy mạnh hợp tác huy động nguồn vốn chung và dài hạn phục vụ phát triển hạ tầng, năng lượng, chuyển đổi xanh và đổi mới sáng tạo.

Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng phát biểu tại phiên toàn thể cấp cao Diễn đàn Kinh tế mùa thu 2026, sáng 28/10. Ảnh: Lê Toàn

Theo Thủ tướng, các trung tâm tài chính quốc tế tại TP. Hồ Chí Minh và Đà Nẵng cần trở thành những đầu mối kết nối hiệu quả nguồn vốn dài hạn của thế giới với nhu cầu phát triển của Việt Nam.

Nhấn mạnh tinh thần hợp tác trong bối cảnh toàn cầu biến động nhanh, Thủ tướng khẳng định Việt Nam sẵn sàng lắng nghe, học hỏi, chia sẻ kinh nghiệm và đồng hành cùng các đối tác để giải quyết thách thức chung, định hình cơ hội phát triển mới.

Thủ tướng khẳng định Chính phủ luôn trân trọng những ý kiến tâm huyết của cộng đồng doanh nghiệp trong và ngoài nước. Đối với mỗi đề xuất khả thi, chúng tôi sẽ chỉ định đầu mối xử lý rõ ràng. Đối với mỗi dự án tiềm năng, sẽ có lộ trình thúc đẩy cụ thể. Đối với mỗi vướng mắc chính đáng, sẽ xác định rõ cơ quan, cá nhân chịu trách nhiệm xem xét và giải quyết kịp thời.

Cam kết này gắn với định hướng hoàn thiện pháp luật, thể chế và quản trị quốc gia theo hướng kiến tạo phát triển, tháo gỡ các điểm nghẽn, tạo điều kiện để địa phương, các vùng và các cực tăng trưởng phát huy tiềm năng.

Kết nối công nghệ, công nghiệp và nguồn lực toàn cầu

Từ góc nhìn quốc tế, ông Stephan Mergenthaler, Giám đốc điều hành Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF), cho rằng những thách thức kinh tế cấp bách hiện nay không thể được giải quyết riêng lẻ bởi chính phủ, doanh nghiệp hay xã hội, mà đòi hỏi sự hợp tác và khả năng chuyển đối thoại thành hành động.

Theo ông, bất ổn địa chính trị, sự dịch chuyển chuỗi cung ứng, thay đổi trong hệ thống năng lượng và tiến bộ công nghệ đang định hình lại kinh tế toàn cầu. Những biến động này vừa tạo ra thách thức, vừa mở ra cơ hội cho các nền kinh tế có khả năng thích ứng, đổi mới và xây dựng quan hệ đối tác mới.

Ông Stephan Mergenthaler nhấn mạnh ba động lực có ý nghĩa đặc biệt đối với giai đoạn tăng trưởng tiếp theo, gồm trí tuệ, công nghiệp có khả năng chống chịu và phát triển bền vững, cùng khả năng kết nối.

Trong đó, công nghệ cần được chuyển hóa thành năng suất cao hơn, doanh nghiệp có sức cạnh tranh tốt hơn và việc làm chất lượng hơn, thay vì chỉ dừng ở những tiềm năng ứng dụng. Quá trình chuyển đổi công nghiệp cũng cần gắn hiệu quả sản xuất với khả năng thích ứng, sử dụng tài nguyên hiệu quả và phát triển bền vững. Đối với Việt Nam, nền kinh tế có ngành sản xuất năng động, sự kết hợp các yếu tố này có ý nghĩa quan trọng.

Về kết nối, lãnh đạo WEF cho rằng tăng trưởng phụ thuộc vào khả năng liên kết ý tưởng, nguồn vốn, nhân tài và thị trường. Các thành phố giữ vai trò quan trọng bởi đây là nơi hình thành hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, kết nối doanh nghiệp, nhà khởi nghiệp và chuyển hóa cơ hội toàn cầu thành hoạt động kinh tế tại địa phương.

Ông Stephan Mergenthaler đánh giá TP. Hồ Chí Minh có nhiều điều kiện để củng cố vai trò là trung tâm tăng trưởng có tính kết nối cao, với năng lực khởi nghiệp, công nghiệp và tầm nhìn quốc tế, qua đó kết nối doanh nghiệp Việt Nam với nhà đầu tư toàn cầu và đối tác công nghệ.

Toàn cảnh phiên toàn thể cấp cao Diễn đàn Kinh tế mùa thu 2026, sáng 28/10. Ảnh: Lê Toàn

Ở góc độ địa phương, ông Nguyễn Văn Được, Chủ tịch UBND TP. Hồ Chí Minh, cho biết Diễn đàn Kinh tế mùa thu năm 2025 đã thu hút hơn 1.800 đại biểu và gần 100 đoàn quốc tế từ hơn 30 quốc gia, vùng lãnh thổ. Kết quả này cho thấy vai trò ngày càng rõ nét của thành phố trong đối thoại, kết nối và hợp tác quốc tế.

Theo ông Nguyễn Văn Được, trong không gian phát triển mới, TP. Hồ Chí Minh cần tăng cường liên kết giữa đô thị, công nghiệp, khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo, đồng thời mở rộng kết nối với vùng Đông Nam Bộ, cả nước, Đông Nam Á và các trung tâm kinh tế toàn cầu.

Ông Được nhấn mạnh không một đô thị nào có thể tự xây dựng mọi năng lực cần thiết. Trung tâm tài chính phải kết nối với các trung tâm tài chính khác; hệ sinh thái đổi mới sáng tạo cần gắn với mạng lưới tri thức và doanh nghiệp toàn cầu; trung tâm logistics phải nằm trong các hành lang thương mại và chuỗi cung ứng rộng lớn hơn.

Từ yêu cầu đó, Diễn đàn được kỳ vọng trở thành không gian thúc đẩy sáng kiến và các chương trình hợp tác thiết thực, góp phần kết nối hiệu quả hơn nguồn vốn, công nghệ, tri thức, nhân lực và thị trường./.