Việt Nam - Vương quốc Anh hợp tác phát triển điện gió ngoài khơi

Sáng kiến được triển khai trong khuôn khổ Bản ghi nhớ Hợp tác Năng lượng sạch giữa Bộ Công thương và Đại sứ quán Vương quốc Anh tại Việt Nam, ký ngày 29/10/2025 nhân chuyến thăm Vương quốc Anh của Tổng Bí thư Tô Lâm. Đây cũng là một trong những nội dung cụ thể hóa trụ cột hợp tác năng lượng trong Tuyên bố chung nâng cấp quan hệ hai nước lên Đối tác Chiến lược toàn diện.

Phát biểu tại hội nghị, Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Long đánh giá, điện gió ngoài khơi đang giữ vị trí đặc biệt quan trọng trong chiến lược bảo đảm an ninh năng lượng và chuyển dịch xanh của Việt Nam. Theo Quy hoạch điện VIII điều chỉnh, Việt Nam đặt mục tiêu đưa vào vận hành khoảng 6.000 - 17.000 MW điện gió ngoài khơi trong giai đoạn 2030 - 2035, qua đó hình thành một thị trường mới đầy tiềm năng cho các nhà đầu tư và doanh nghiệp trong nước, quốc tế.

Quang cảnh hội nghị. Ảnh: Diệu Hoa

Quan hệ Đối tác thúc đẩy điện gió ngoài khơi Việt Nam - Vương quốc Anh được xây dựng trên 5 lĩnh vực trọng tâm gồm: xây dựng tiêu chuẩn, chia sẻ kinh nghiệm kỹ thuật, đổi mới công nghệ, phát triển cơ chế thị trường và tích hợp hệ thống điện. Theo Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Long, đây đều là những yếu tố nền tảng để Việt Nam hoàn thiện khung kỹ thuật, pháp lý và thị trường, tạo điều kiện cho ngành điện gió ngoài khơi phát triển bài bản, hiệu quả và bền vững.

Lãnh đạo Bộ Công thương cũng ghi nhận sự đồng hành tích cực của Vương quốc Anh và các đối tác quốc tế trong quá trình chuyển dịch năng lượng của Việt Nam, đặc biệt thông qua khuôn khổ Đối tác chuyển dịch năng lượng công bằng (JETP). Hiện đã có 6 dự án đầu tiên được triển khai, đồng thời các bên đang tiếp tục trao đổi để thúc đẩy thêm nhiều dự án mới trong thời gian tới.

Tại lễ công bố, Phó Đại sứ Vương quốc Anh tại Việt Nam Alex Strugnell cho rằng, điện gió ngoài khơi sẽ đóng vai trò then chốt trong hành trình hướng tới phát thải ròng bằng “0”, tăng trưởng xanh và bảo đảm an ninh năng lượng của Việt Nam. Với đường bờ biển dài và tiềm năng tài nguyên lớn, Việt Nam có nhiều điều kiện thuận lợi để phát triển nguồn điện sạch quy mô lớn, đồng thời tạo động lực cho các ngành công nghiệp mới và việc làm chất lượng cao.

Theo ông Alex Strugnell, Vương quốc Anh sở hữu nhiều thập kỷ kinh nghiệm trong phát triển điện gió ngoài khơi, từ xây dựng thị trường, hoàn thiện khung pháp lý đến phát triển chuỗi cung ứng và các mô hình tài chính. Thông qua chương trình hợp tác mới, phía Anh sẽ tập trung hỗ trợ Việt Nam trên 3 phương diện chính, gồm hoàn thiện khung pháp lý, nâng cao năng lực kỹ thuật và chuẩn bị dự án nhằm thu hút đầu tư, từng bước đưa điện gió ngoài khơi trở thành nguồn năng lượng sạch, ổn định trong hệ thống điện quốc gia.

Các đại biểu cắt băng khai mạc khu vực triển lãm bên lề hội nghị. Ảnh: Quang Long

Cũng tại hội nghị, Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Long nhấn mạnh, việc phát triển điện gió ngoài khơi không chỉ dừng ở xây dựng các dự án phát điện mà còn đòi hỏi hình thành một hệ sinh thái hoàn chỉnh, bao gồm chuỗi cung ứng, công nghiệp hỗ trợ, dịch vụ kỹ thuật và hạ tầng liên quan. Việt Nam mong muốn tăng cường hợp tác với các quốc gia, doanh nghiệp và nhà đầu tư quốc tế để học hỏi kinh nghiệm, thúc đẩy phát triển thị trường điện gió ngoài khơi theo hướng hiệu quả và bền vững.

Đánh giá về triển vọng phát triển điện gió của Việt Nam, ông Ben Backwell - Tổng Giám đốc Hội đồng Năng lượng gió toàn cầu (GWEC) cho rằng, Việt Nam đang sở hữu lợi thế nổi bật với tiềm năng kỹ thuật điện gió ngoài khơi lên tới khoảng 600 GW. Cùng với nền tảng công nghiệp phát triển, tốc độ tăng trưởng kinh tế cao và nguồn nhân lực chất lượng, Việt Nam có cơ hội trở thành một trong những trung tâm phát triển năng lượng tái tạo hàng đầu khu vực.

Theo ông Ben Backwell, những bước hoàn thiện chính sách gần đây, đặc biệt là Quy hoạch điện VIII và các quy định pháp lý liên quan, đã tạo nền tảng quan trọng để thu hút đầu tư. Trong tương lai, điện gió ngoài khơi được kỳ vọng sẽ trở thành ngành công nghiệp mới năng động, thúc đẩy nội địa hóa sản xuất, phát triển hạ tầng cảng biển và tạo ra hàng trăm nghìn việc làm kỹ năng cao.

Tại phiên thảo luận Chính phủ tại Hội nghị, đại diện Bộ Công thương cũng cho biết, Việt Nam đã giao khu vực biển cho 12 doanh nghiệp để tiến hành khảo sát phục vụ phát triển các dự án điện gió ngoài khơi. Trong giai đoạn 1 - 2 năm tới, ưu tiên hàng đầu của Việt Nam là tiếp tục hoàn thiện thể chế, chính sách để tạo môi trường đầu tư hấp dẫn, đủ sức thu hút các nhà đầu tư trong và ngoài nước.