Việt Nam xếp thứ 37 thế giới về năng lực cạnh tranh số và AI

Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng dự Lễ công bố kết quả của Việt Nam trong Bảng xếp hạng Năng lực cạnh tranh số và Trí tuệ nhân tạo thế giới năm 2026 (WDAIR 2026) - Ảnh: chinhphu.vn

Điểm sáng ở ứng dụng AI và quản trị số

Ngày 11/11, tại Hà Nội, Bộ Khoa học và Công nghệ tổ chức Lễ công bố kết quả của Việt Nam trong WDAIR 2026. Bảng xếp hạng do Trung tâm Năng lực cạnh tranh thế giới thuộc IMD thực hiện.

Theo kết quả công bố, ngay trong lần đầu chính thức tham gia, Việt Nam đạt vị trí thứ 37 trong số 70 quốc gia, nền kinh tế được đánh giá. 

Trong khu vực, Việt Nam đứng thứ 3 trong nhóm 6 nền kinh tế Đông Nam Á có tên trong bảng xếp hạng, gồm Singapore, Malaysia, Thái Lan, Việt Nam, Indonesia và Philippines.

WDAIR được xây dựng trên nền tảng Bảng xếp hạng Năng lực cạnh tranh số thế giới, công bố từ năm 2017. Từ năm 2026, phạm vi đánh giá được mở rộng sang trí tuệ nhân tạo (AI) và bảng xếp hạng đổi tên thành WDAIR. IMD là tổ chức nghiên cứu, đánh giá và xếp hạng năng lực cạnh tranh của các nền kinh tế. Ngoài WDAIR, tổ chức này hằng năm còn công bố các bảng xếp hạng như Năng lực cạnh tranh thế giới (WCY), Thành phố thông minh (SCI), Nhân tài thế giới (WTR) và Thương mại bền vững (HISTI).

Cùng với Chỉ số Đổi mới sáng tạo toàn cầu (GII) do Tổ chức Sở hữu trí tuệ thế giới (WIPO) công bố, WDAIR được xem là một trong những hệ thống đánh giá quốc tế quan trọng, có giá trị tham khảo cho việc hoạch định chính sách và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia.

Bên cạnh thứ hạng chung, Việt Nam có một số nội dung thành phần xếp cao hơn đáng kể. Việt Nam đứng thứ 13 về Ứng dụng AI, thứ 15 về Quản trị số và AI, và thứ 21 ở nhóm Hiệu quả.

Việc tham gia một hệ thống đánh giá quốc tế còn có ý nghĩa vượt ra ngoài con số xếp hạng. Đây là biểu hiện của sự chủ động hội nhập, tiếp cận các chuẩn mực chung và sử dụng dữ liệu phục vụ hoạch định chính sách. Kết quả xếp hạng giúp các cơ quan quản lý, địa phương và doanh nghiệp nhận diện rõ hơn vị trí, điểm mạnh và những nội dung cần cải thiện.

Ông Trần Minh Tân, Phó Giám đốc Học viện Chiến lược Khoa học và Công nghệ, nhấn mạnh việc Việt Nam tham gia WDAIR 2026 là bước tiến trong tiếp cận các đánh giá quốc tế và tăng cường năng lực phối hợp dữ liệu khảo sát, phân tích năng lực cạnh tranh số. 

Ông nói: "Kết quả đánh giá chỉ thực sự phát huy giá trị khi được khai thác đúng phương pháp và trở thành thông tin hữu ích cho công tác hoạch định chính sách".

Theo định hướng được nêu, kết quả WDAIR 2026 tạo thêm động lực để Việt Nam triển khai hiệu quả Nghị quyết số 57-NQ/TW, phát huy giá trị của dữ liệu và AI, nâng cao năng suất, chất lượng quản trị và đời sống Nhân dân, góp phần tạo động lực tăng trưởng mới cho đất nước.

Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng yêu cầu chuyển kết quả xếp hạng năng lực cạnh tranh số của Việt Nam năm 2026 thành hành động thực chất - Ảnh: chinhphu.vn

Tạo điều kiện doanh nghiệp ứng dụng công nghệ số và AI vào sản xuất, kinh doanh

Phát biểu tại lễ công bố, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng khẳng định khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo trở thành động lực then chốt của tăng trưởng; chuyển đổi số làm thay đổi phương thức quản trị, sản xuất và cung cấp dịch vụ; AI đang mở ra một bước phát triển mới về năng suất, tri thức và năng lực sáng tạo. Cạnh tranh giữa các quốc gia ngày nay không chỉ dựa vào lợi thế tài nguyên, vốn hay lao động giá rẻ, mà ở khả năng làm chủ công nghệ, khai thác dữ liệu, phát triển nhân tài và đưa những ý tưởng mới vào cuộc sống.

Trong bối cảnh đó, năng lực cạnh tranh số và AI không chỉ đơn thuần là thứ hạng trên một bảng đánh giá. Đây còn là nguồn thông tin tham chiếu quan trọng về khả năng của mỗi nền kinh tế trong việc nắm bắt cơ hội, thích ứng trước biến động và tạo dựng lợi thế phát triển.  

"Quốc gia nào đổi mới nhanh hơn, ứng dụng công nghệ hiệu quả hơn, sử dụng AI có trách nhiệm hơn sẽ có thêm cơ hội bứt phá. Đối với Việt Nam, đây vừa là thời cơ lớn, vừa là yêu cầu hành động cấp bách", Phó Thủ tướng chia sẻ.

Phó Thủ tướng nhấn mạnh kết quả được công bố hôm nay là tín hiệu tích cực đối với mục tiêu nâng cao năng lực cạnh tranh số tại Nghị quyết số 57-NQ/TW, là kết quả đáng ghi nhận, phản ánh những nỗ lực của các cấp, các ngành, cộng đồng doanh nghiệp, các nhà khoa học và người dân.

Để tạo động lực phát triển lâu dài, Phó Thủ tướng đề nghị tập trung vào 3 yêu cầu trọng tâm. Trong đó, cần hành động quyết liệt hơn, thực chất hơn, tạo chuyển biến rõ nét hơn và có kết quả đo lường thực chất. Tạo điều kiện để doanh nghiệp ứng dụng công nghệ số và AI vào sản xuất, kinh doanh. Lấy sự hài lòng của người dân, hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp và năng suất của nền kinh tế làm thước đo; khắc phục tình trạng đầu tư, ứng dụng công nghệ nhưng hiệu quả thực tế còn hạn chế.

Ảnh minh hoạ

Phó Thủ tướng yêu cầu tập trung đầu tư phát triển các nền tảng chiến lược, tạo dựng năng lực cạnh tranh trong tương lai. Ưu tiên phát triển hạ tầng viễn thông thế hệ mới, hạ tầng dữ liệu và tài nguyên tính toán, đồng thời có giải pháp giảm chi phí tiếp cận AI cho doanh nghiệp, nhất là doanh nghiệp nhỏ và vừa.

Đẩy mạnh nghiên cứu, phát triển và ứng dụng công nghệ chiến lược, đào tạo nhân lực AI đáp ứng nhu cầu thực tế; gắn đầu tư với khả năng khai thác và hiệu quả sử dụng. Nhà nước giữ vai trò kiến tạo, doanh nghiệp là lực lượng tiên phong; viện nghiên cứu và trường đại học phát huy vai trò phát triển tri thức, công nghệ, nhân lực; bảo đảm an ninh mạng, an toàn dữ liệu và sử dụng AI có trách nhiệm.

Phó Thủ tướng mong muốn sự kiện này không dừng lại ở việc công bố một kết quả, mà mở ra một giai đoạn hành động mạnh mẽ hơn, phối hợp chặt chẽ hơn và đổi mới sáng tạo sâu rộng hơn. Với sự chung sức của cả hệ thống chính trị, doanh nghiệp, giới khoa học và toàn xã hội, Việt Nam sẽ tiếp tục nâng cao năng lực cạnh tranh số, làm chủ những cơ hội của AI và tạo ra những bước phát triển mới, nhanh hơn, bền vững hơn.