Viết tiếp những câu chuyện tri ân

Trọn đời “chăm lo” đồng đội

Hơn 20 năm nay, người dân thôn Như Lệ, phường Quảng Trị đã quá quen thuộc với hình ảnh một người đàn ông già trong bộ quân phục bạc màu, trên chiếc xe đạp cũ, cứ vài ngày lại đến Nhà bia tưởng niệm các Anh hùng liệt sĩ (AHLS) xã Hải Lệ cũ để quét dọn, vệ sinh khuôn viên nhà bia và hương khói cho 272 AHLS xã Hải Lệ cũ đã ngã xuống vì sự nghiệp giải phóng dân tộc, thống nhất Tổ quốc.

Ông tên Ngô Xuân Hoàn (SN 1930), CCB từng tham gia chiến dịch Điện Biên Phủ. Ông Hoàn nhập ngũ tháng 8/1952 đến năm 1979 thì về lại quê hương. Tại Nhà bia tưởng niệm các AHLS, ông có 3 người thân của mình, gồm anh trai Ngô Văn Cẩm, em trai Ngô Đức Ngoãn và vợ Đặng Thị Tân.

Cựu chiến binh Ngô Xuân Hoàn với hơn 20 năm chăm sóc Nhà bia tưởng niệm các Anh hùng liệt sĩ xã Hải Lệ cũ - Ảnh: T.L

“Ban đầu, tôi đến thắp hương cho người thân của mình. Sau rồi quen dần, thành thông lệ, cứ vài ngày lại ghé qua. Lúc nhặt chiếc lá, khi nhổ cây cỏ dại trong khuôn viên, rồi lau dọn, vệ sinh ban thờ, bia ghi danh AHLS. Những lúc như thế, tôi thấy mình như đang sống với người thân, với đồng đội một thời. Tôi hứa trước người thân, đồng đội, nếu còn sức khỏe, sẽ tiếp tục chăm lo hương khói cho các anh, các chị. Khi nhà bia được nâng cấp khang trang hơn, tôi đề xuất với Hội CCB xã xin làm người bảo vệ nhà bia, đó là vào khoảng năm 2004”, CCB Ngô Xuân Hoàn nhớ lại.

Trao quà cho các gia đình cựu chiến binh có hoàn cảnh khó khăn - Ảnh: T.L

Cứ như vậy, giữa dòng đời tất bật, CCB Ngô Xuân Hoàn bất kể ngày nắng, đêm mưa, cứ “đi về” khói hương cho người thân và đồng đội mình... thời gian trôi đi đã hơn 20 năm!.

Trong ngôi nhà tình nghĩa tại thôn Như Lệ, trò chuyện cùng chúng tôi, ông Ngô Xuân Hoàn ngậm ngùi: “Năm nay tôi bước sang tuổi 97 rồi, mắt mờ, chân run, đành xin lỗi hương hồn đồng đội, người thân cho tôi tạm nghỉ ngơi. Công việc chăm sóc nhà bia, hương khói các AHLS, tôi giao lại cho con trai Ngô Xuân Nam tiếp tục, để thực hiện trọn vẹn ước nguyện cuối đời mình”.

Những câu chuyện tri ân

Hội CCB phường Quảng Trị thành lập ngày 1/7/2025 trên cơ sở sáp nhập 5 Hội CCB phường, xã và 24 chi hội CCB thuộc thị xã Quảng Trị cũ với 1.215 hội viên. Sau thành lập, Hội CCB phường nhanh chóng triển khai hiệu quả nhiều nhiệm vụ trọng tâm, như: Đẩy mạnh phong trào CCB thi đua sản xuất kinh doanh giỏi; tham gia xây dựng, bảo vệ Đảng, Nhà nước, bảo vệ Nhân dân, góp phần giữ vững ổn định chính trị ở địa phương; vận động CCB tích cực thi đua yêu nước, “Đền ơn đáp nghĩa”, “Nghĩa tình đồng đội”...

Ông Dương Long Hà, Chủ tịch Hội CCB phường Quảng Trị cho biết: “Với một vùng đất giàu truyền thống cách mạng và có nhiều di tích lịch sử đặc biệt như Quảng Trị, việc giáo dục truyền thống; thắp lên ngọn lửa tri ân những người ngã xuống vì độc lập dân tộc, thống nhất Tổ quốc luôn trở thành nhiệm vụ hàng đầu, thường xuyên của các cấp hội CCB và hội viên”.

Hội CCB phường Quảng Trị cùng với các ngành chức năng tổ chức tìm kiếm, cất bốc, quy tập mộ liệt sĩ - Ảnh: T.L

Hội CCB phối hợp với Đoàn Thanh niên, Hội Phụ nữ và Nhân dân huy động hàng nghìn ngày công tham gia bảo vệ, chăm sóc, giữ gìn nghĩa trang liệt sĩ phường; Khu di tích Nghĩa Trũng Đàn; Khu di tích Trường Bồ Đề; Di tích quốc gia đặc biệt Thành Cổ Quảng Trị; hai bến thả hoa Bắc, Nam sông Thạch Hãn...

Tại xã Hải Lệ cũ, phong trào “Nghĩa tình đồng đội” được các chi hội CCB đặc biệt chú trọng thông qua việc đón tiếp, cung cấp thông tin cho hàng chục đoàn ở các tỉnh, thành phố miền Bắc đến tìm kiếm thân nhân liệt sĩ. Từ năm 2017 đến nay, những CCB như Nguyễn Ngọc Thanh, Đinh Ngọc Hồi, Nguyễn Thị Mão, Nguyễn Hoằng... đã cung cấp thông tin chính xác giúp các cơ quan chức năng cất bốc được 92 hài cốt liệt sĩ đưa về an táng tại nghĩa trang liệt sĩ phường.

Phong trào “Nghĩa tình đồng đội” còn là sự tri ân, sẻ chia khó khăn, hoạn nạn giữa các CCB với nhau thông qua hoạt động trao quà, xây dựng nhà tình nghĩa, trao học bổng cho con em CCB nhân dịp lễ, Tết hàng năm.

Năm 2025, Hội CCB phối hợp với Ủy ban MTTQVN phường Quảng Trị kết nối với các mạnh thường quân tặng 34 suất quà trị giá trên 103 triệu đồng cho hội viên là thương, bệnh binh, cựu TNXP hoàn cảnh đặc biệt khó khăn; trao học bổng, khuyến học thuộc chương trình “Thư gửi người ở lại” do Anh hùng lao động Lê Văn Kiểm và gia đình tài trợ với số tiền 100 triệu đồng.

Những tháng đầu năm 2026, Hội CCB phường Quảng Trị tiếp tục thăm, tặng quà cho 33 hội viên và con em hội viên CCB có hoàn cảnh khó khăn đột xuất với số tiền 27 triệu đồng; tặng quà cho 40 thanh niên lên đường nhập ngũ năm 2026 với số tiền hơn 9 triệu đồng; hỗ trợ 9 triệu đồng cho 3 CCB tiêu biểu tham gia chiến dịch Hồ Chí Minh đi thăm lại chiến trường xưa, tri ân đồng đội.

Khởi công làm nhà “Nghĩa tình đồng đội” cho cựu chiến binh Phan Thị Lồng, năm 2025 - Ảnh: T.L

Trở về sau những năm tháng chiến tranh, CCB Phan Thị Lồng thuộc chi hội CCB khu phố 5, phường Quảng Trị có hoàn cảnh gia đình rất khó khăn. Ngôi nhà nhỏ của bà theo thời gian dần xuống cấp. Tháng 8/2025, niềm vui đến với bà Lồng khi Hội CCB phường quyết định hỗ trợ kinh phí xây nhà “Nghĩa tình đồng đội” cho bà với số tiền 70 triệu đồng.

“Nhờ sự trợ giúp của đồng đội cộng thêm một ít tiền tích cóp của bản thân, tôi mới đủ điều kiện sửa chữa lại căn nhà khang trang, ấm cúng hơn. Cuộc sống bây giờ ổn định hơn trước nhiều. Hạnh phúc nhân lên gấp bội khi bản thân tôi luôn được sống trong tình cảm yêu thương, sẻ chia của đồng chí, đồng đội một thời”, CCB Phan Thị Lồng xúc động cho biết thêm.