Vở diễn 'In bóng Long Thành': Tái hiện Hà Nội xưa giữa lòng phố cổ

Ẩn mình giữa lòng phố cổ, sân khấu nhỏ biểu diễn vở rối 'In bóng Long Thành' (Silhouette of Thang Long) như cánh cửa đưa khán giả ngược dòng thời gian. Trong không gian thấm đẫm 'hồn' Hà Nội, lịch sử được kể bằng ngôn ngữ của những con rối, để vẻ đẹp văn hóa, cốt cách thanh lịch và nhịp sống của đất kinh kỳ lặng lẽ chạm đến trái tim mỗi người xem.

Ra mắt từ tháng 3.2026, In bóng Long Thành do Nhà hát Múa rối Việt Nam dàn dựng và biểu diễn thường xuyên tại Area 75 - Art & Auction (phường Hoàn Kiếm, Hà Nội). Sau nhiều tháng biểu diễn, vở diễn vẫn giữ nguyên sức hút.

Trong không gian chỉ khoảng 100 chỗ ngồi, hầu hết các đêm diễn đều nhanh chóng kín khán giả, trở thành điểm hẹn văn hóa của người dân và du khách muốn khám phá Hà Nội qua ngôn ngữ múa rối.

"In bóng Long Thành" tái hiện những lớp trầm tích văn hóa, đánh thức ký ức về Thăng Long - Hà Nội nghìn năm văn hiến

"In bóng Long Thành" tái hiện những lớp trầm tích văn hóa, đánh thức ký ức về Thăng Long - Hà Nội nghìn năm văn hiến

Đánh thức ký ức Thăng Long bằng ngôn ngữ múa rối

In bóng Long Thành có sự kết hợp giữa nghệ thuật rối cạn, múa, hội họa, tín ngưỡng thờ Mẫu và âm nhạc dân gian. Bằng ngôn ngữ hình thể, ánh sáng, âm thanh và những con rối, các lớp trầm tích văn hóa của đất kinh kỳ dần hiện lên đầy tinh tế.

Trên sân khấu, những thiếu nữ trong tranh tố nữ, tiếng ca trù, sắc màu sơn mài hay bóng dáng phố cổ như bước ra khỏi ký ức, đưa khán giả trở về với nhịp sống, tâm hồn và cốt cách của Hà Nội nghìn năm văn hiến.

Theo Giám đốc Nhà hát Múa rối Việt Nam, đạo diễn, NSND Nguyễn Tiến Dũng, tác phẩm được khởi nguồn từ mong muốn kể về Hà Nội bằng ngôn ngữ sân khấu đương đại. Thay vì tái hiện lịch sử hay những tích trò quen thuộc, ê-kíp lựa chọn khơi gợi ký ức thông qua những biểu tượng văn hóa và không gian sống của người Tràng An.

Với NSND Nguyễn Tiến Dũng, điều làm nên sức hấp dẫn của Hà Nội không chỉ là di tích hay danh thắng, mà còn nằm ở nếp sống thanh lịch, cách ứng xử, tiếng rao, mái ngói cũ, những con phố nhỏ và đời sống văn hóa được gìn giữ qua nhiều thế hệ.

Chính những điều tưởng chừng bình dị ấy trở thành "nhân vật" của vở diễn, để khán giả, đặc biệt là du khách quốc tế, cảm nhận một Hà Nội vừa cổ kính, vừa giàu chiều sâu văn hóa.

Được biểu diễn trong không gian chỉ khoảng 100 chỗ ngồi giữa lòng phố cổ, vở diễn mang đến trải nghiệm gần gũi hiếm có. Khoảng cách giữa nghệ sĩ và khán giả được rút ngắn, để từng chuyển động của con rối, từng thanh âm và mỗi lớp ánh sáng đều chạm tới cảm xúc người xem.

Đằng sau sự dung dị ấy là quá trình thử nghiệm công phu về âm thanh, ánh sáng, bố cục và chuyển động nhằm biến một không gian nhỏ thành sân khấu nghệ thuật chất lượng.

Với cả ê-kíp, In bóng Long Thành còn mở ra góc nhìn khác về Hà Nội - một không gian văn hóa sống, nơi mỗi con phố, mỗi nếp nhà và mỗi con người đều mang trong mình những câu chuyện đáng để gìn giữ và kể lại. Sau mỗi buổi diễn, điều ê-kíp mong muốn đọng lại trong lòng khán giả là chiều sâu văn hóa và cốt cách thanh lịch đã làm nên hồn cốt Thăng Long - Hà Nội.

Từ sân khấu đến sản phẩm du lịch văn hóa

Được phát triển từ vở rối Cảm xúc Long Thành, In bóng Long Thành là phiên bản được thiết kế riêng cho không gian phố cổ và nhu cầu thưởng thức của du khách.

Nếu Cảm xúc Long Thành kết hợp rối nước và rối cạn trên sân khấu lớn của Nhà hát Múa rối Việt Nam, thì In bóng Long Thành được tinh gọn để phù hợp với một không gian biểu diễn khép kín. Quy mô được thu nhỏ, nhưng hồn cốt của Hà Nội nghìn năm văn hiến vẫn được giữ trọn qua nghệ thuật múa rối, âm nhạc dân gian và những lớp ký ức văn hóa.

Chính sự cô đọng ấy giúp vở diễn trở thành trải nghiệm dễ tiếp cận, phù hợp với nhịp khám phá của du khách trong và ngoài nước.

Sau nhiều tháng biểu diễn, "In bóng Long Thành" vẫn thu hút đông đảo khán giả trong nước và du khách quốc tế

Sau nhiều tháng biểu diễn, "In bóng Long Thành" vẫn thu hút đông đảo khán giả trong nước và du khách quốc tế

Theo NSND Nguyễn Tiến Dũng, khi chuyển thể tác phẩm, ê-kíp chủ động giảm bớt lời thoại, tăng cường biểu đạt bằng hình thể, âm nhạc, ánh sáng và chuyển động của con rối.

Nhờ đó, vở diễn vượt qua rào cản ngôn ngữ, để ngay cả những khán giả quốc tế chưa từng biết tiếng Việt vẫn có thể cảm nhận vẻ đẹp của Hà Nội qua nhịp điệu sân khấu, âm hưởng dân gian và không gian văn hóa được tái hiện.

Từ một tác phẩm nghệ thuật biểu diễn, In bóng Long Thành dần trở thành "cánh cửa" đưa du khách bước vào lịch sử, nếp sống và cốt cách thanh lịch của người Tràng An chỉ trong hơn một giờ đồng hồ.

Mô hình này còn gợi mở hướng phát triển công nghiệp văn hóa theo tinh thần Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về Phát triển Văn hóa Việt Nam.

Sự kết hợp giữa đơn vị nghệ thuật công lập với không gian nghệ thuật tư nhân, giữa di sản truyền thống và ngôn ngữ sân khấu đương đại đã tạo nên sản phẩm nghệ thuật vừa đáp ứng nhu cầu trải nghiệm của công chúng, vừa góp phần đưa giá trị văn hóa Thăng Long - Hà Nội đến gần hơn với công chúng và du khách.

Qua đó cho thấy, khi được đặt trong mô hình khai thác phù hợp, di sản hoàn toàn có thể trở thành nguồn lực phát triển của du lịch và công nghiệp văn hóa.

THANH MAI

Nguồn Văn hóa: http://baovanhoa.vn/nghe-thuat/vo-dien-in-bong-long-thanh-tai-hien-ha-noi-xua-giua-long-pho-co-248958.html