Vụ đồ hộp Hạ Long: Bài học đắt giá

Sáng 12-1, Công ty CP Đồ hộp Hạ Long đã chính thức thông báo đến toàn thể người lao động về quyết định tạm dừng hoạt động sản xuất tại Nhà máy Đồ hộp Hạ Long - Hải Phòng trong 14 ngày.

Thông báo gây tranh cãi

Ghi nhận của Báo Người Lao Động cho thấy mặc dù ngày 11-1 thông tin tạm dừng hoạt động sản xuất đã được doanh nghiệp (DN) đưa lên website chính thức nhưng sáng 12-1, hàng trăm cán bộ, công nhân vẫn có mặt tại công ty.

Theo các công nhân, họ đã được công ty chi thưởng Tết Dương lịch, tiền lương tháng 12-2025. DN cũng không nợ tiền đóng bảo hiểm xã hội. Trong sáng 12-1, ngoài việc thông báo chính thức về việc tạm dừng hoạt động, ban lãnh đạo công ty, tổ chức Công đoàn đã giải đáp một số thắc mắc để người lao động yên tâm.

"Chúng tôi khẳng định với người lao động trong 14 ngày công ty tạm dừng hoạt động sản xuất họ vẫn được hưởng mức lương tối thiểu vùng. Ngoài hoạt động sản xuất, các hoạt động khác của công ty vẫn diễn ra bình thường" - lãnh đạo Đồ hộp Hạ Long cho biết.

Cũng theo ghi nhận của phóng viên, ngoài hoạt động sản xuất, cửa hàng trưng bày sản phẩm của Công ty CP Đồ hộp Hạ Long tại đường Lê Lai, phường Ngô Quyền, TP Hải Phòng "cửa đóng then cài".

Cửa hàng trưng bày sản phẩm của Công ty CP Đồ hộp Hạ Long tại đường Lê Lai, phường Ngô Quyền, TP Hải Phòng “cửa đóng then cài”. Ảnh: TRỌNG ĐỨC

Cũng trong sáng 12-1, trên fanpage chính thức của Công ty CP Đồ hộp Hạ Long (Halong Canfoco) bất ngờ đăng tải thông báo liên quan đến vụ việc thịt nhiễm dịch tả heo châu Phi. Tuy nhiên, chỉ trong thời gian ngắn, thông báo này đã bị xóa.

Dù vậy, bảng thông báo vẫn lan truyền chóng mặt trên không gian mạng. Theo thông báo này, phía Công ty CP Đồ hộp Hạ Long gửi lời cảm ơn tới khách hàng, đối tác, đồng thời xin lỗi người tiêu dùng vì để niềm tin bị tổn thương.

"Với chúng tôi, niềm tin của khách hàng là giá trị vô giá. Việc để niềm tin ấy bị ảnh hưởng là điều mà tập thể công ty luôn trăn trở, nhìn nhận một cách nghiêm túc và có trách nhiệm để sửa chữa" - thông báo trên fanpage chính thức của Công ty CP Đồ hộp Hạ Long bày tỏ.

DN này vẫn bày tỏ tin tưởng vào các quy trình kiểm soát, kiểm nghiệm thành phẩm đang được áp dụng nhằm bảo đảm an toàn thực phẩm. Về vấn đề nguồn nguyên liệu đầu vào bị nhiễm bệnh, phía Đồ hộp Hạ Long lại cho rằng "trên cơ sở khoa học, các tác nhân như virus dịch tả heo châu Phi hoặc vi khuẩn Salmonella đều bị tiêu diệt hoàn toàn trong quá trình xử lý nhiệt đúng quy chuẩn. Đồng thời, các sản phẩm sau chế biến đáp ứng yêu cầu vệ sinh an toàn thực phẩm, không gây ảnh hưởng tới sức khỏe người tiêu dùng". Thông tin này ngay lập tức khiến dư luận bức xúc.

Đồng loạt thu hồi, hoàn tiền

Trong khi đó, trên thị trường, hầu hết các siêu thị và những điểm bán lớn đã không còn xuất hiện các sản phẩm của Đồ hộp Hạ Long. Một số nhà bán lẻ đang triển khai chính sách thu hồi và tiến hành hoàn tiền cho khách hàng đã mua sản phẩm của thương hiệu này nhằm thể hiện trách nhiệm, dù cơ quan chức năng chưa có kết luận cuối cùng.

Tại một cửa hàng Bách Hóa Xanh ở TP HCM, nhân viên cho biết hệ thống chấp nhận đổi trả, hoàn tiền cho khách hàng đối với các sản phẩm đã mua. Điều kiện hoàn tiền là sản phẩm còn nguyên tem, nhãn, chưa qua sử dụng và có hóa đơn hoặc mã đơn hàng để đối chiếu. Tuy nhiên, khách hàng cần phải quay lại đúng chi nhánh đã mua hàng để đổi trả vì liên quan đến chứng từ hóa đơn.

Hệ thống WinMart cũng có chính sách tương tự nhưng thời gian đổi trả được giới hạn trong 2-3 ngày kể từ thời điểm mua. Phía WinMart cũng cho biết những ngày qua, nhận lượng khách hàng hỏi về thủ tục trả hàng Đồ hộp Hạ Long khá nhiều. Bà Công Thị Thu Hằng (phường Giảng Võ, Hà Nội) cho biết bà đã sử dụng sản phẩm pate "cột đèn" của Đồ hộp Hạ Long suốt hơn 30 năm. Vài ngày trước, bà nhận được cuộc gọi từ đại lý thông báo thu hồi sản phẩm và hướng dẫn khách hàng mang hàng đã mua đến trả lại.

"Đại lý gọi điện thông báo thu hồi sản phẩm, tôi mang các hộp pate còn nguyên ra gửi lại và được hoàn tiền. Tuy nhiên, tôi rất mong các cơ quan chức năng sớm làm rõ và có câu trả lời chính thức về việc sản phẩm Đồ hộp Hạ Long có ảnh hưởng tới sức khỏe người tiêu dùng hay không" - bà Hằng lo lắng.

Một hệ thống bán lẻ lớn khác cho biết đã chủ động yêu cầu nhà cung cấp ban hành chính sách thu hồi để triển khai thống nhất, song phía công ty đề nghị làm việc sau. Trong thời gian chờ, hệ thống này phải tự xây dựng phương án tạm thời nhằm xử lý các trường hợp khách hàng muốn đổi trả sản phẩm.

Theo một nhà bán lẻ, do các chuỗi siêu thị thường thanh toán cho nhà cung cấp sau 30-60 ngày nên các hệ thống có thể tạm thời sử dụng nguồn tiền này để ứng trả cho khách hàng.

Người tiêu dùng có quyền gì?

Trao đổi với phóng viên, bà Vũ Thị Huyền, Giám đốc Công ty Luật TNHH THB LAW, cho biết hoàn tiền chỉ là một phần rất nhỏ trong các quyền mà pháp luật trao cho người tiêu dùng. Người tiêu dùng có quyền yêu cầu bồi thường thiệt hại nếu sức khỏe, tính mạng bị ảnh hưởng. Một số yêu cầu bồi thường đối với nhà sản xuất như chi phí khám và kiểm tra sức khỏe; bồi thường do tổn thất tinh thần về tính mạng, sức khỏe theo Bộ Luật Dân sự.

Tuy nhiên, trong thực tế, với các sản phẩm đã sử dụng từ lâu, không còn hóa đơn, chứng từ hoặc bao bì, việc chứng minh gặp nhiều hạn chế, khiến khả năng yêu cầu bồi thường đầy đủ trở nên khó khăn. Đây là rủi ro pháp lý mà người tiêu dùng thường không lường trước.

TRỌNG ĐỨC - LÊ TỈNH - LÊ THÚY - NGỌC ÁNH