Xã Thiên Lộc: Biến thách thức thành động lực thực hiện Đề án 06

Chuyển biến từ nhận thức đến hành động

Thực hiện Đề án 06 của Chính phủ về phát triển ứng dụng dữ liệu dân cư, định danh và xác thực điện tử phục vụ chuyển đổi số quốc gia, xã Thiên Lộc đã triển khai đồng bộ từ xã đến thôn, bám sát yêu cầu thực tiễn của địa phương.

Một trong những điểm nổi bật là vai trò của các tổ chuyển đổi số cộng đồng ngày càng được phát huy. Nếu trước đây nhiệm vụ chủ yếu dừng ở tuyên truyền, thì nay nhiều thành viên đã trực tiếp xuống từng khu dân cư, hỗ trợ người dân cài đặt ứng dụng VNeID, đăng ký tài khoản định danh điện tử và thực hiện dịch vụ công trực tuyến. Cách làm “cầm tay chỉ việc” đã giúp người dân từng bước làm quen với môi trường số, đồng thời nâng cao tỷ lệ tiếp nhận hồ sơ trực tuyến ở nhiều lĩnh vực.

Nhờ đó, nhận thức của người dân về chuyển đổi số có sự thay đổi rõ rệt. Nếu như trước đây không ít người còn e ngại khi sử dụng điện thoại thông minh để thực hiện thủ tục hành chính, thì nay tại nhiều hộ gia đình, ít nhất đã có một thành viên có thể hỗ trợ người thân thao tác trên nền tảng số.

Người dân xã Thiên Lộc thao tác các thủ tục hành chính trên dịch vụ công. Ảnh Hy Ninh

Sau khi Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết số 57-NQ/TW, nhận thức của đội ngũ cán bộ cơ sở cũng chuyển biến tích cực hơn. Vai trò của bí thư chi bộ, trưởng thôn và tổ trưởng tổ chuyển đổi số được nâng lên, góp phần đưa chuyển đổi số từ chủ trương thành hành động cụ thể trong toàn hệ thống chính trị.

Kết quả, trong nhóm 25 thủ tục hành chính thiết yếu thuộc Đề án 06, xã Thiên Lộc ghi nhận nhiều kết quả tích cực. Lĩnh vực cư trú tiếp tục là điểm sáng khi 100% hồ sơ đăng ký thường trú và tạm trú trong quý I-2026 được tiếp nhận trực tuyến. Công tác cấp căn cước công dân và định danh điện tử tiếp tục được đẩy mạnh. Đến nay, phần lớn công dân trên địa bàn đã được cấp căn cước gắn chíp; tỷ lệ kích hoạt tài khoản định danh điện tử mức độ 2 đạt gần 90%, vượt mục tiêu đề ra trong giai đoạn trước của Đề án 06.

Ở lĩnh vực hộ tịch, toàn bộ hồ sơ đăng ký khai sinh, khai tử, kết hôn được thực hiện trực tuyến. Các thủ tục liên thông giữa khai sinh với đăng ký thường trú, cấp thẻ bảo hiểm y tế cho trẻ em dưới 6 tuổi hay liên thông khai tử với xóa đăng ký thường trú, hỗ trợ mai táng phí cũng từng bước đi vào nền nếp.

Trong giáo dục, dữ liệu của hơn 10.000 học sinh đã được rà soát, chuẩn hóa và đồng bộ. Tuyển sinh đầu cấp được triển khai hoàn toàn trên nền tảng số. Lĩnh vực an sinh xã hội cũng chuyển biến mạnh khi gần 2.000 đối tượng đã nhận trợ cấp qua tài khoản ngân hàng thay cho hình thức chi trả tiền mặt. Trong hoạt động kinh tế, hồ sơ đăng ký hộ kinh doanh, cấp điện mới đều được thực hiện trực tuyến; thanh toán tiền điện không dùng tiền mặt đạt tỷ lệ cao.

Song song với đó, địa phương tiếp tục làm sạch dữ liệu dân cư, đồng bộ thông tin lao động, bảo hiểm y tế, người có công và các dữ liệu chuyên ngành khác nhằm phục vụ quản lý chính xác, thống nhất.

Khó khăn còn hiện hữu

Dù đạt nhiều kết quả tích cực, quá trình triển khai Đề án 06 tại Thiên Lộc vẫn bộc lộ không ít khó khăn.

Cách làm “cầm tay chỉ việc” đã giúp người dân từng bước làm quen với môi trường số. Ảnh Hy Ninh

Một trong những điểm nghẽn là tỷ lệ hồ sơ phải trả lại để bổ sung vẫn còn cao. Nguyên nhân chủ yếu đến từ việc người dân kê khai thiếu thông tin, sai biểu mẫu hoặc chưa nắm rõ quy trình xác thực trên môi trường số. Điều này cho thấy kỹ năng số của một bộ phận người dân vẫn còn hạn chế, nhất là người cao tuổi và lao động ngoại tỉnh.

Chất lượng đội ngũ tổ chuyển đổi số cộng đồng cũng chưa đồng đều. Nhiều thành viên nhiệt tình nhưng khả năng sử dụng công nghệ còn hạn chế, trong khi khối lượng công việc ngày càng lớn, đòi hỏi kiến thức và kỹ năng sâu hơn.

Bên cạnh đó, hạ tầng công nghệ thông tin tại một số thôn chưa đáp ứng yêu cầu. Không ít nhà văn hóa thôn còn thiếu máy tính, máy quét, thiết bị ký số hoặc đường truyền internet ổn định, khiến việc hỗ trợ người dân tại chỗ chưa thực sự thuận lợi.

Ngoài ra, vẫn còn một bộ phận công dân đã có căn cước công dân gắn chíp nhưng chưa kích hoạt tài khoản định danh điện tử mức độ 2, ảnh hưởng đến mục tiêu xây dựng công dân số toàn diện.

Ban Chỉ đạo phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, cải cách hành chính và Đề án 06 xã Thiên Lộc giao ban mở rộng, từng bước tháo gỡ các vướng mắc ở cơ sở. Ảnh: Hy Ninh

Trưởng phòng Văn hóa - Xã hội Nguyễn Thị Nhàn cho biết, giai đoạn đầu vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp và chuyển giao nhiệm vụ về Trung tâm Phục vụ hành chính công đã phát sinh những khó khăn nhất định trong phối hợp giữa các bộ phận. Đây là nguyên nhân khiến số lượng hồ sơ quá hạn trong những tháng đầu năm có thời điểm tăng cao. Tuy vậy, kết quả chấm điểm chỉ số cải cách hành chính năm 2025 của xã đạt 92,93 điểm, đứng thứ 6 trong nhóm các xã của thành phố, cho thấy những nỗ lực của địa phương vẫn được người dân ghi nhận.

Để Đề án 06 đi vào chiều sâu, xã Thiên Lộc xác định nhiệm vụ trọng tâm trong thời gian tới là xây dựng “công dân số” gắn với nâng cao chất lượng phục vụ người dân.

Phó Chủ tịch UBND xã Thiên Lộc Nguyễn Hùng Dũng cho biết, xã sẽ tiếp tục đào tạo kỹ năng số cho đội ngũ cán bộ, công chức và các tổ chuyển đổi số cộng đồng; tăng cường hướng dẫn người dân sử dụng tài khoản định danh điện tử, chữ ký số cá nhân và dịch vụ công trực tuyến trong các giao dịch hằng ngày. Cùng với đó, địa phương sẽ tiếp tục rà soát, đơn giản hóa quy trình giải quyết thủ tục hành chính theo hướng số hóa toàn diện, hạn chế việc người dân phải bổ sung hồ sơ nhiều lần.

Đặc biệt, việc nâng cấp hệ thống máy móc, đường truyền internet từ trung tâm xã đến các thôn sẽ được ưu tiên, nhằm bảo đảm việc họp trực tuyến, tiếp nhận và xử lý thủ tục hành chính được thông suốt.

Dù vẫn còn không ít khó khăn cần tháo gỡ, song những bước đi với mục tiêu rõ ràng của xã Thiên Lộc kỳ vọng sẽ từng bước tạo bứt phá trong xây dựng chính quyền số, xã hội số và công dân số, trở thành động lực mới cho sự phát triển của địa phương.