Xác ướp đầm lầy: Bí mật rùng mình dưới lớp than bùn Bắc Âu
Ẩn dưới những đầm lầy phủ đầy rêu và than bùn ở Bắc Âu là các thi thể cổ xưa được thiên nhiên gìn giữ gần như nguyên vẹn suốt hàng nghìn năm.
Ảnh: nationalgeographic Điều kỳ diệu nằm ở chính môi trường của đầm lầy. Nước ở đây có tính axit cao, rất nghèo oxy và nhiệt độ thường thấp. Rêu than bùn còn tiết ra các hợp chất có khả năng ức chế vi khuẩn phân hủy. Sự kết hợp của những yếu tố này tạo thành một "phòng bảo quản tự nhiên", giúp da, tóc, móng tay và thậm chí cả nội tạng của nhiều thi thể tồn tại suốt hơn 2.000 năm. Ngược lại, xương thường bị hòa tan dần do môi trường axit, khiến nhiều xác ướp có bộ xương lại khá yếu.
Ảnh: museumsilkeborg Một trong những trường hợp nổi tiếng nhất là xác ướp Tollund Man, được phát hiện tại Đan Mạch năm 1950. Gương mặt của xác ướp này được bảo tồn hoàn hảo đến mức những người tìm thấy ban đầu tưởng rằng đây là nạn nhân của một vụ án hiện đại. Sau khi phân tích bằng phương pháp định tuổi carbon phóng xạ, các nhà khoa học xác định Tollund Man đã sống vào khoảng thế kỷ IV trước Công nguyên.
Ảnh: husvagnochcamping Không ít xác ướp đầm lầy mang dấu vết của cái chết dữ dội: cổ bị siết bằng dây thừng, đầu bị đánh mạnh hoặc cơ thể có nhiều vết thương. Điều này làm dấy lên giả thuyết rằng họ có thể là nạn nhân của các nghi lễ hiến tế, người bị xử tử hoặc những cá nhân bị cộng đồng trừng phạt. Tuy nhiên, không phải trường hợp nào cũng có thể giải thích rõ ràng, và mỗi phát hiện lại mở ra những câu hỏi mới về xã hội thời kỳ đồ Sắt ở Bắc Âu. Các nhà khoa học còn khai thác được nhiều thông tin quý giá từ những thi thể này. Phân tích dạ dày giúp xác định bữa ăn cuối cùng, nghiên cứu phấn hoa và ký sinh trùng hé lộ môi trường sống, còn ADN và đồng vị hóa học cung cấp manh mối về nguồn gốc, chế độ ăn uống và quá trình di chuyển của họ. Nhờ vậy, xác ướp đầm lầy không chỉ là những di vật khảo cổ mà còn là "nhân chứng" trực tiếp của cuộc sống cách đây hơn hai thiên niên kỷ. Ngày nay, nhiều xác ướp đầm lầy được trưng bày trong các bảo tàng lớn ở Bắc Âu, nơi gương mặt của những con người từ thời tiền sử vẫn hiện lên đầy chân thực. Chúng nhắc nhở rằng thiên nhiên đôi khi có thể trở thành nhà bảo tồn kỳ diệu nhất, lưu giữ những câu chuyện mà lịch sử thành văn chưa từng ghi lại.
Loài hoa khổng lồ có hình dáng như vương miện từng xuất hiện từ hàng trăm triệu năm trước
Tin nóng
Ẩn mình trong những khu rừng mưa nhiệt đới ở Australia là một loài cây có vẻ ngoài vô hại nhưng sở hữu cơ chế tự vệ đau đớn bậc nhất thế giới.
Theo các nhà khoa học, nhiệt độ bề mặt biển Địa Trung Hải đang ở mức cao kỷ lục với nhiều khu vực ghi nhận trên 30 độ C, cao hơn gần 8 độ C so với mức trung bình, làm dấy lên quan ngại sâu sắc về sự biến đổi của các hệ sinh thái biển.
Mỗi năm, các nhà khoa học khám phá thêm hàng nghìn loài sinh vật mới, nhưng thế giới động vật vẫn còn vô số bí ẩn chưa ai giải đáp được.
Bốn nhà toán học với các công trình thuộc những lĩnh vực phức tạp như hình học đại số và phương trình vi phân đạo hàm riêng đã trở thành chủ nhân mới của huy chương Fields.
Những ngày qua, trên cánh đồng ở tổ dân phố Đông Định, phường Quy Nhơn Đông, tỉnh Gia Lai đón hàng trăm cá thể cò nhạn (cò ốc) về kiếm ăn.
Lần đầu tiên, giới khoa học theo dõi trực tiếp toàn bộ diễn biến của một vụ bùng phát tia X cực mạnh từ tâm một thiên hà hoạt động.
Tin mới
Từng bị xem là 'lương thực của người nghèo' hay di sản của nền nông nghiệp cổ, nhiều loại ngũ cốc lâu đời bất ngờ trở thành ứng viên sáng giá cho bài toán dinh dưỡng, an ninh lương thực và thích ứng với biến đổi khí hậu.
Một 'chiếc phễu khổng lồ' bất ngờ xuất hiện giữa bầu trời khiến hàng loạt người chứng kiến sững sờ trước cảnh tượng hiếm gặp.
MỸ - Hong Wang và Yu Deng nằm trong số 4 nhà toán học được trao Huy chương Fields 2026, giải thưởng thường được ví như 'Nobel Toán học'.
Trong khi phần lớn Trái Đất ngày càng nóng lên, một vùng biển ở Bắc Đại Tây Dương lại liên tục lạnh đi làm dấy lên lo ngại về những thay đổi khí hậu toàn cầu.
Các nhà khoa học vừa hé lộ mạng lưới thần kinh phức tạp nằm ngay trong trái tim, hoạt động như một bộ não thu nhỏ giúp bảo vệ cơ quan này khỏi các triệu chứng căng thẳng và mở ra hướng điều trị bệnh tim mạch mới.
Các nhà khoa học Mỹ vừa chế tạo thành công một loại enzym có thể xóa bỏ dấu hiệu lão hóa trên mô người hiến tặng, giảm hơn 70% ở động mạch người 75 tuổi và đưa mức độ ở da xuống dưới mức của người 31 tuổi.
Hàng loạt video săn bắt rắn lục đuôi đỏ ở các tỉnh phía Nam thu hút hàng triệu lượt xem, làm dấy lên tranh cãi giữa việc tận diệt loài có nọc độc và bảo vệ cân bằng hệ sinh thái.
UBND xã Trường Xuân vừa phối hợp với Hạt Kiểm lâm Nam Nung (Lâm Đồng) tiếp nhận một cá thể khỉ đuôi lợn do người dân tự nguyện giao nộp.