Xây dựng dữ liệu đất đai 'đúng, đủ, sạch, sống': Nền tảng quản trị đô thị hiện đại

Tăng tốc xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai quốc gia

Việc xây dựng và hoàn thiện cơ sở dữ liệu đất đai quốc gia đang bước vào giai đoạn tăng tốc với yêu cầu hoàn thành trong năm 2026 theo chỉ đạo của Chính phủ. Đây không chỉ là nhiệm vụ kỹ thuật đơn thuần, mà còn là bước đi quan trọng nhằm hiện đại hóa công tác quản lý đất đai, thúc đẩy chuyển đổi số quốc gia và nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản trị.

Ngày 13-2-2026, Thủ tướng Chính phủ ban hành Chỉ thị số 05/CT-TTg về việc khẩn trương tập trung nguồn lực đẩy nhanh tiến độ đo đạc lập bản đồ địa chính; đăng ký đất đai; lập hồ sơ địa chính và xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai. Chỉ thị yêu cầu các bộ, ngành, địa phương tập trung hoàn thiện hệ thống hồ sơ địa chính và cơ sở dữ liệu đất đai theo hướng đồng bộ, thống nhất, liên thông; bảo đảm dữ liệu đáp ứng yêu cầu “đúng, đủ, sạch, sống”, có khả năng cập nhật thường xuyên và phục vụ hiệu quả công tác quản lý nhà nước.

Cả nước hiện có khoảng 106 triệu thửa đất. Tuy nhiên, số thửa đất đạt tiêu chí “đúng, đủ, sạch, sống” mới khoảng hơn 23,5 triệu. Ảnh: Thanh Hải

Theo ông Mai Văn Phấn, Phó Cục trưởng Cục Quản lý đất đai (Bộ Nông nghiệp và Môi trường), mục tiêu của quá trình làm sạch dữ liệu đất đai là xây dựng hệ thống dữ liệu “đúng - đủ - sạch - sống - thống nhất - dùng chung”, bảo đảm kết nối đồng bộ với dữ liệu dân cư, thuế, tài chính, xây dựng và các hệ thống quản lý liên quan.

Tinh thần này tiếp tục được nhấn mạnh tại cuộc họp về tình hình thực hiện Chỉ thị số 05/CT-TTg diễn ra đầu tháng 5 vừa qua dưới sự chủ trì của Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng.

Báo cáo tại cuộc họp cho thấy, cả nước hiện có khoảng 106 triệu thửa đất. Tuy nhiên, số thửa đất đạt tiêu chí “đúng, đủ, sạch, sống” mới khoảng hơn 23,5 triệu. Trong khi đó, khoảng 43,2 triệu thửa chưa xây dựng dữ liệu và khoảng 38 triệu thửa cần rà soát, làm sạch, xác thực thông tin

Trước thực tế này, Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng yêu cầu các bộ, ngành, địa phương rà soát toàn bộ nhiệm vụ được giao; xây dựng kế hoạch cụ thể theo tháng; thực hiện theo tinh thần “rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ trách nhiệm, rõ sản phẩm”. Phó Thủ tướng cũng yêu cầu đẩy nhanh việc rà soát, bổ sung, đối khớp và xác thực dữ liệu đất đai; đồng thời yêu cầu các địa phương lượng hóa rõ tiến độ, kết quả thực hiện, không báo cáo chung chung theo kiểu “đã, đang và sẽ làm”.

Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng chủ trì cuộc họp về tình hình thực hiện Chỉ thị 05/CT-TTg ngày 13/2/2026 của Thủ tướng Chính phủ. Ảnh: Gia Huy

Theo Cục trưởng Cục Quản lý đất đai (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) Đào Trung Chính, việc chuẩn hóa dữ liệu đất đai không chỉ là xử lý kỹ thuật mà còn là bước chuyển quan trọng về quản trị, tạo nền tảng cho cải cách thủ tục hành chính, nâng cao tính minh bạch và kết nối liên thông dữ liệu phục vụ quản lý nhà nước hiện đại.

Thực tiễn cho thấy, dữ liệu đất đai hiện không chỉ phục vụ quản lý hành chính, mà còn là nền tảng quan trọng của phát triển kinh tế số và quản trị hiện đại. Khi dữ liệu được chuẩn hóa và kết nối với cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, thuế, quy hoạch, xây dựng…, nhiều thủ tục sẽ được rút ngắn đáng kể; người dân không phải kê khai lại thông tin nhiều lần; tình trạng hồ sơ chồng chéo, sai lệch cũng được hạn chế.

Đặc biệt, cơ sở dữ liệu đất đai được cập nhật thường xuyên sẽ góp phần nâng cao tính công khai, minh bạch của thị trường bất động sản; hỗ trợ kiểm soát biến động đất đai; hạn chế tình trạng đầu cơ, “thổi giá”, trục lợi chính sách.

Tại Thông báo số 239/TB-VPCP vừa ban hành đầu tháng 5-2026, Chính phủ yêu cầu các bộ, ngành, địa phương khẩn trương hoàn thiện cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai; đẩy mạnh kết nối, liên thông với cơ sở dữ liệu dân cư và các hệ thống quản lý liên quan nhằm nâng cao hiệu quả quản lý, minh bạch hóa thị trường và phục vụ tốt hơn nhu cầu của người dân, doanh nghiệp.

Hà Nội đẩy nhanh hoàn thiện dữ liệu đất đai đồng bộ

Cùng với cả nước, Hà Nội là một trong những địa phương đang quyết liệt đẩy nhanh xây dựng và hoàn thiện cơ sở dữ liệu đất đai. Theo chỉ đạo của UBND thành phố, Hà Nội đang tập trung hoàn thiện cơ sở dữ liệu đất đai nhằm phục vụ hiệu quả công tác quản lý, cải cách hành chính và xây dựng chính quyền số.

Để thực hiện mục tiêu này, Hà Nội đang duy trì và mở rộng kết quả đạt được từ Chiến dịch “90 ngày đêm làm giàu, làm sạch dữ liệu đất đai”. Thống kê cho thấy, sau chiến dịch, Hà Nội đã chuẩn hóa và đưa lên trạng thái đạt chuẩn hơn 1,37 triệu thửa đất; đồng thời đồng bộ gần 2,48 triệu thửa đất lên hệ thống dữ liệu quốc gia.

Thành phố Hà Nội đã Hà Nội đã chuẩn hóa và đưa lên trạng thái đạt chuẩn hơn 1,37 triệu thửa đất; đồng thời đồng bộ gần 2,48 triệu thửa đất lên hệ thống dữ liệu quốc gia. Ảnh: Quang Thái

Điểm đáng chú ý là chiến dịch được triển khai đồng bộ tại nhiều xã, phường với sự tham gia của cả hệ thống chính trị. Nhiều địa phương đã thành lập các tổ công tác trực tiếp hỗ trợ người dân rà soát, đối chiếu, chuẩn hóa thông tin đất đai nhằm bảo đảm dữ liệu chính xác ngay từ cơ sở.

Theo chỉ đạo của thành phố, việc triển khai chiến dịch làm sạch dữ liệu đất đai phải lấy người dân làm trung tâm phục vụ. Thành phố yêu cầu hạn chế tối đa việc người dân phải đi lại nhiều lần hoặc bổ sung hồ sơ không cần thiết.

Cùng với việc làm sạch dữ liệu, thành phố Hà Nội cũng yêu cầu rà soát, tái cấu trúc quy trình thủ tục hành chính về đất đai theo hướng lấy dữ liệu làm trung tâm; cắt giảm thành phần hồ sơ giấy; sử dụng dữ liệu đã có trong cơ sở dữ liệu đất đai và cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư để giải quyết thủ tục hành chính cho người dân, doanh nghiệp. Đáng chú ý, Hà Nội yêu cầu các địa phương sử dụng một hệ thống phần mềm thống nhất theo yêu cầu của Bộ Nông nghiệp và Môi trường nhằm tránh phân mảnh dữ liệu và bảo đảm đồng bộ trên toàn hệ thống.

Thành phố Hà Nội yêu cầu rà soát, tái cấu trúc quy trình thủ tục hành chính về đất đai theo hướng lấy dữ liệu làm trung tâm. Ảnh: Phạm Hùng

Thành phố xác định rõ yêu cầu xây dựng dữ liệu theo tiêu chí “đúng - đủ - sạch - sống - thống nhất - dùng chung”, từng bước chuyển từ phương thức quản lý hồ sơ giấy truyền thống sang quản trị số hiện đại. Cùng với đó, thành phố đang đẩy mạnh số hóa hồ sơ địa chính; tái cấu trúc quy trình thủ tục đất đai theo hướng số hóa toàn trình; kết nối dữ liệu với hệ thống dịch vụ công, cơ quan thuế và cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư.

Khi các hệ thống này được vận hành đồng bộ, người dân và doanh nghiệp sẽ không phải cung cấp lại những thông tin đã có trong cơ sở dữ liệu; thời gian xử lý hồ sơ được rút ngắn; chi phí thực hiện thủ tục hành chính cũng giảm đáng kể. Không chỉ phục vụ cải cách hành chính, cơ sở dữ liệu đất đai còn được kỳ vọng tạo bước đột phá trong quản lý tài nguyên và phát triển đô thị thông minh của Thủ đô.

Thực tiễn thời gian qua cho thấy, ở những nơi dữ liệu đất đai thiếu đồng bộ hoặc chưa được cập nhật thường xuyên, quá trình giải quyết thủ tục còn gặp nhiều khó khăn; việc xác minh thông tin mất nhiều thời gian; nguy cơ phát sinh tranh chấp, khiếu kiện cũng cao hơn.

Việc hoàn thiện cơ sở dữ liệu đất đai “đúng, đủ, sạch, sống” sẽ tạo nền tảng quan trọng cho quản trị đô thị hiện đại, thúc đẩy chuyển đổi số và góp phần nâng cao hiệu quả quản lý, khai thác nguồn lực đất đai phục vụ phát triển Thủ đô.