Xây dựng văn hóa an toàn lao động

Vận hành dây chuyền sản xuất tại Công ty cổ phần Xích líp Đông Anh. Ảnh: Công Đoàn

Chuyển biến từ công trường tới nhà máy

Là đơn vị hoạt động trong lĩnh vực thi công nền móng và công trình ngầm, Công ty cổ phần FECON (trụ sở chính tại phường Từ Liêm, Hà Nội) đang áp dụng tiêu chuẩn quốc tế ISO 45001:2018 - Hệ thống quản lý an toàn và sức khỏe nghề nghiệp; tiêu chuẩn quốc tế ISO 14001:2015 - Hệ thống quản lý môi trường để bảo đảm an toàn lao động.

Tại các công trường, kỹ sư và công nhân của Công ty cổ phần FECON đều phải tuân thủ tuyệt đối nguyên tắc “an toàn là trên hết - không an toàn, không làm việc”. Nguyên tắc này được cụ thể hóa bằng các yêu cầu nghiêm ngặt như: Huấn luyện an toàn lao động cho công nhân trước khi vào làm việc; sử dụng đầy đủ phương tiện bảo hộ lao động, kiểm tra an toàn máy móc, thiết bị trước khi vận hành; tổ chức “toolbox talk” (họp đầu ca) để phổ biến nguy cơ tiềm ẩn và biện pháp an toàn cho từng vị trí công việc trong ngày. Trong đó, công ty đặc biệt chú trọng an toàn điện tại các công trường thi công ngầm và móng.

Trưởng ban An toàn lao động (Công ty cổ phần FECON) Nguyễn Văn Hào cho biết, với quan điểm “an toàn là văn hóa”, công ty đã cụ thể hóa thành các giá trị cốt lõi như: Chuyên nghiệp, trách nhiệm, xem “con người là tài sản quý giá nhất của FECON”... Điều đó được thể hiện qua việc xây dựng môi trường làm việc minh bạch, quan tâm chăm sóc sức khỏe người lao động và bảo đảm an toàn tuyệt đối tại các dự án.

Không chỉ ở lĩnh vực xây dựng, nhiều doanh nghiệp sản xuất cũng đang đẩy mạnh chuyển đổi số để nâng cao hiệu quả quản lý và bảo đảm an toàn lao động. Trưởng phòng Sản xuất, Công ty cổ phần Xích líp Đông Anh Nguyễn Minh Tuấn cho biết: “Công ty đã cài đặt hệ thống giám sát thiết bị, chất lượng và năng suất để cán bộ, công nhân viên cùng theo dõi. Việc số hóa giúp người quản lý bám sát quy trình, phát hiện sớm nguy cơ mất an toàn, đồng thời giảm đáng kể lao động trực tiếp ở những công đoạn nặng nhọc”.

An toàn lao động còn được thể hiện ngay từ ý thức của nhiều người dân. Ông Nguyễn Thanh Hải (thôn Cổ Điển, xã Vĩnh Thanh) cho biết: “Gia đình tôi đang xây nhà 4 tầng. Ngay từ đầu, tôi đã yêu cầu đơn vị thi công dựng hàng rào tôn kín, che bạt chống bụi, lắp lưới bảo vệ xung quanh để tránh vật liệu rơi xuống ảnh hưởng tới xung quanh. Thợ làm việc trên tầng cao bắt buộc phải đeo dây an toàn”.

Qua kiểm tra những tháng đầu năm, ngành chức năng ghi nhận, tại các công trình lớn trên địa bàn Hà Nội cơ bản tuân thủ quy định pháp luật về an toàn lao động. Tuy nhiên, ở một số công trình nhà dân, tình trạng công nhân làm việc trên cao không sử dụng dây an toàn, giàn giáo tạm bợ, vật liệu xây dựng để lộn xộn vẫn diễn ra khá phổ biến.

Phó Giám đốc Sở Nội vụ Hà Nội Nguyễn Tây Nam cho biết: “Xây dựng vẫn là ngành nghề tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn cao nhất do đặc thù làm việc trên cao, sử dụng nhiều thiết bị cơ giới và lao động thời vụ. Đặc biệt, tại các công trình nhỏ lẻ, ý thức chấp hành quy định an toàn lao động chưa đồng đều. Nhiều chủ thầu còn coi nhẹ việc trang bị bảo hộ cho người lao động; không tuân thủ quy trình kỹ thuật, thiếu huấn luyện an toàn, sử dụng thiết bị chưa kiểm định”.

Để bảo đảm an toàn thành ý thức thường trực

Hà Nội đang bước vào giai đoạn đô thị hóa mạnh mẽ với hàng loạt dự án đã, đang và sẽ được triển khai. Phó Trưởng phòng Việc làm - An toàn lao động (Sở Nội vụ Hà Nội) Nguyễn Mạnh Toàn cho rằng: “Hiện nay, công nghệ đang trở thành “lá chắn” mới trong công tác bảo đảm an toàn lao động. Việc ứng dụng robot, trí tuệ nhân tạo (AI), hệ thống giám sát từ xa giúp doanh nghiệp nâng cao khả năng kiểm soát rủi ro, nhất là tại các môi trường có nhiệt độ cao, nhiều bụi, khí độc hay không gian chật hẹp. Việc các doanh nghiệp chủ động ứng dụng công nghệ không chỉ nâng cao năng suất mà còn giảm đáng kể nguy cơ mất an toàn cho người lao động”.

Để bảo đảm an toàn lao động tại các công trình xây dựng, nhất là các dự án có nguy cơ cao, chính quyền cấp xã, phường được yêu cầu rà soát, kiểm soát công trình nhà dân; nâng cao trách nhiệm của chủ đầu tư, chủ thầu trong việc chấp hành quy định an toàn.

TS Trịnh Hoàng Phương, giảng viên quản trị nhân lực (Viện Quản trị kinh doanh, Trường Đại học Kinh tế, Đại học Quốc gia Hà Nội) cho rằng: “Người sử dụng lao động phải coi chi phí đầu tư cho bảo hộ, huấn luyện an toàn là bắt buộc, không chỉ góp phần bảo vệ tính mạng người lao động mà còn giúp doanh nghiệp phát triển bền vững”.

Cùng với tăng cường kiểm tra, xử lý vi phạm, người lao động và chủ sử dụng lao động cần xây dựng ý thức phòng ngừa rủi ro từ sớm, từ xa, đưa việc chấp hành quy trình an toàn trở thành thói quen, trách nhiệm và hành động tự giác. Chỉ khi văn hóa an toàn lao động được hình thành và lan tỏa sâu rộng, Thủ đô mới có thể phát triển nhanh, bền vững.