Xe điện du lịch và yêu cầu bảo đảm an toàn trong đô thị

Xe điện bốn bánh chở khách trở nên quen thuộc trên nhiều tuyến phố tại Đà Nẵng dịp cao điểm du lịch. Ảnh: HÀ THU - MAI LÂN

Cần đảm bảo an toàn

Ghi nhận thực tế trong những ngày cao điểm du lịch tại Đà Nẵng, mật độ xe điện hoạt động tại các tuyến như Võ Nguyên Giáp, Trường Sa, Phạm Văn Đồng hay khu vực cầu Rồng tăng đáng kể.

Không khó để bắt gặp cảnh xe điện dừng đỗ đón khách ngay sát làn xe cơ giới, thậm chí tại những vị trí không được phép. Việc dừng đỗ tùy tiện này khiến dòng phương tiện phía sau bị gián đoạn, buộc phải chuyển hướng đột ngột, tiềm ẩn nguy cơ va chạm.

Anh Nguyễn Văn Hùng (phường Sơn Trà) cho biết: “Xe điện chạy chậm nên nhiều tài xế có tâm lý chủ quan. Có khi họ dừng giữa đường để khách lên xuống hoặc chụp ảnh, xe phía sau phải né rất nguy hiểm, nhất là giờ đông đúc phương tiện”.

Ở góc nhìn của du khách, sự tiện lợi vẫn đi kèm những băn khoăn. Chị Lê Thị Mai (du khách Hà Nội) chia sẻ: “Ngồi xe điện rất thích vì thoáng, dễ ngắm cảnh, nhưng có lúc tôi thấy không yên tâm khi xe đi vào đoạn đông phương tiện. Có tài xế vừa lái vừa nghe điện thoại, khá nguy hiểm”.

Không chỉ người tham gia giao thông, chính những người trực tiếp cầm lái cũng thừa nhận áp lực trong quá trình hoạt động. Một tài xế xe điện tại khu vực biển Mỹ Khê cho biết: “Vào mùa cao điểm, lượng khách rất đông, nhiều người muốn lên xuống dọc đường để tiện tham quan hoặc chụp ảnh. Nếu không dừng thì khó giữ khách, nhưng dừng không đúng chỗ thì lại vi phạm. Nhiều khi tài xế cũng ở thế khó”.

Xe điện du lịch phù hợp với định hướng phát triển đô thị xanh (ảnh minh họa). Ảnh: HÀ THU - MAI LÂN

Ở góc độ doanh nghiệp, bài toán tổ chức vận hành cũng không đơn giản. Đại diện một đơn vị khai thác xe điện du lịch tại Đà Nẵng cho hay, dù đã quán triệt quy định cho đội ngũ tài xế, song trong thực tế vẫn phát sinh những tình huống khó kiểm soát.

“Chúng tôi luôn yêu cầu tài xế tuân thủ đúng lộ trình, điểm dừng đón trả khách. Tuy nhiên, vào mùa du lịch cao điểm, áp lực cạnh tranh và nhu cầu linh hoạt của du khách đôi khi khiến một số tài xế vi phạm. Doanh nghiệp cũng thường xuyên nhắc nhở, xử lý nội bộ để chấn chỉnh”, vị này chia sẻ.

Trao đổi về vấn đề này, Đại úy Phạm Thị Vân Giang, cán bộ Phòng Cảnh sát giao thông, Công an thành phố Đà Nẵng khẳng định, xe điện du lịch là loại hình vận tải hành khách có điều kiện, phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về kỹ thuật, lộ trình và tổ chức vận hành.

Phương tiện phải đảm bảo đầy đủ các tiêu chuẩn an toàn như hệ thống phanh tác động lên tất cả bánh xe, đèn tín hiệu, còi, gương chiếu hậu, dây đai an toàn cho hành khách, cũng như các yêu cầu về hệ thống điện, pin và phòng chống cháy nổ.

Đặc biệt, xe phải có giấy chứng nhận kiểm định an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường, đồng thời không được chạy quá tốc độ 30km/h.

Không chỉ dừng lại ở tiêu chuẩn kỹ thuật, hoạt động của xe điện còn bị giới hạn trong phạm vi, tuyến đường và khung giờ cụ thể do UBND thành phố phê duyệt.

Các tuyến này phải đáp ứng nhiều tiêu chí như mặt đường đủ rộng, lưu lượng giao thông không quá cao, hạn chế xung đột với phương tiện tốc độ lớn, đồng thời có điểm dừng đỗ riêng biệt. Xe điện tuyệt đối không được phép lưu thông trên quốc lộ, cao tốc hoặc các tuyến đường chưa được cấp phép.

Theo Đại úy Phạm Thị Vân Giang, thực tế vẫn còn tình trạng một số tài xế vi phạm các quy định này. “Phổ biến nhất là lỗi dừng đỗ, đón trả khách không đúng nơi quy định. Ngoài ra còn có tình trạng chạy sai lộ trình, chở quá số người, sử dụng điện thoại khi lái xe. Một số tài xế có tâm lý chủ quan vì xe chạy chậm, nhưng chính điều đó lại dễ dẫn đến nguy cơ mất an toàn”, Đại úy Giang cho biết.

Siết chặt quản lý

Ở góc độ chuyên gia, nhiều ý kiến cho rằng vấn đề không chỉ nằm ở ý thức người điều khiển mà còn ở sự bất cập trong tổ chức giao thông.

Một chuyên gia trong lĩnh vực quy hoạch đô thị nhận định: “Xe điện là phương tiện tốc độ thấp nhưng lại hoạt động chung với dòng xe cơ giới có tốc độ cao. Sự chênh lệch này dễ tạo ra xung đột giao thông. Về lâu dài, cần tính toán làn đường riêng hoặc bố trí điểm dừng đỗ hợp lý để giảm thiểu rủi ro”.

Thời gian qua, lực lượng Cảnh sát giao thông thành phố Đà Nẵng đã triển khai nhiều giải pháp đồng bộ nhằm siết chặt quản lý. Bên cạnh tăng cường tuần tra, kiểm soát trực tiếp tại các tuyến đường trọng điểm, thành phố đẩy mạnh ứng dụng công nghệ trong giám sát thông qua hệ thống camera đô thị và thiết bị giám sát hành trình.

Các hành vi vi phạm như đi sai tuyến, dừng đỗ không đúng quy định, tài xế không đủ điều kiện hoặc vi phạm nồng độ cồn... đều bị xử lý nghiêm. Nhiều trường hợp đã bị lập biên bản, xử phạt và tước phù hiệu hoạt động.

Song song với đó, công tác tuyên truyền, ký cam kết giữa doanh nghiệp, tài xế và cơ quan chức năng cũng được đẩy mạnh nhằm nâng cao ý thức chấp hành pháp luật.

Theo đánh giá của lực lượng chức năng, ý thức của tài xế xe điện tại Đà Nẵng đã có chuyển biến tích cực hơn so với trước đây, đặc biệt sau khi thành phố áp dụng quy định chỉ cho phép xe hoạt động trên các tuyến có biển hạn chế tốc độ 30km/h. Tuy vậy, những vi phạm mang tính cá nhân vẫn còn tồn tại và cần tiếp tục chấn chỉnh.

Ở góc độ an toàn cho hành khách, đặc biệt là trẻ em, lực lượng chức năng đưa ra nhiều khuyến cáo. Xe điện thường có thiết kế mở, không có cửa bảo vệ kín nên hành khách cần thắt dây an toàn, không đứng lên khi xe đang di chuyển, không nhoài người ra ngoài để chụp ảnh. Phụ huynh cần quản lý chặt trẻ nhỏ, không để trẻ ngồi sát mép xe hoặc tự ý di chuyển trên xe khi chưa an toàn.

Có thể thấy, xe điện du lịch là một bước đi phù hợp với định hướng phát triển đô thị xanh, góp phần nâng cao trải nghiệm cho du khách và quảng bá hình ảnh thành phố thân thiện.

Tuy nhiên, để loại hình này thực sự phát huy hiệu quả, yếu tố an toàn phải được đặt lên hàng đầu. Điều đó không chỉ đến từ sự quản lý chặt chẽ của cơ quan chức năng mà còn phụ thuộc vào ý thức của mỗi tài xế, doanh nghiệp và hành khách.

Một lộ trình đúng quy định, một điểm dừng đỗ trật tự, một hành vi tham gia giao thông văn minh - đó chính là “tấm danh thiếp” đẹp nhất mà Đà Nẵng gửi đến du khách. Khi mỗi chuyến xe điện không chỉ là hành trình tham quan mà còn là hành trình an toàn, văn minh, thì khi đó, loại hình vận tải “xanh” này mới thực sự trở thành điểm cộng cho du lịch thành phố.

HÀ THU - MAI LÂN