Xoa dịu nỗi đau của những người ở lại

Mỗi mẫu sinh phẩm được thu nhận, mỗi phần mộ được khai quật không chỉ là nhiệm vụ chuyên môn, mà là hành trình xoa dịu nỗi đau của các gia đình liệt sĩ, hướng tới kỷ niệm 80 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27-7-1947 - 27-7-2027) trọn vẹn nghĩa tình.

CUỘC CHẠY ĐUA TÌM LẠI DANH TÍNH

Chiến tranh đã lùi xa, nhưng nỗi đau mất mát vẫn còn hiện hữu trong tâm khảm của hàng ngàn gia đình liệt sĩ, khi người thân của họ vẫn chưa thể “gọi tên, tìm tuổi” trên các mộ bia.

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Hồng và Phó Chủ nhiệm Tổng cục Chính trị Quân đội nhân dân Việt Nam Lê Quang Minh cùng các đại biểu đưa hài cốt liệt sĩ đến nơi an nghỉ cuối cùng tại Nghĩa trang Liệt sĩ Tam Nông. Ảnh: VIỆT TIẾN

Theo số liệu thống kê của Ban Chỉ đạo về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính HCLS (gọi tắt là Ban Chỉ đạo 515) tỉnh Đồng Tháp, hiện nay, tại các Nghĩa trang Liệt sĩ trên địa bàn tỉnh, vẫn còn trên 12.800 phần mộ liệt sĩ chưa xác định được thông tin và trên 9.400 phần mộ chỉ có một phần thông tin.

Những con số ấy luôn là niềm đau đáu, nhắc nhở trách nhiệm chưa hoàn thành của thế hệ hôm nay đối với những người đã ngã xuống vì độc lập, tự do của Tổ quốc.

Mục đích của Chiến dịch nhằm phát huy sức mạnh tổng hợp của toàn Đảng, toàn quân, toàn dân và cả hệ thống chính trị trong thực hiện nhiệm vụ tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính HCLS, tạo sự chuyển biến tích cực, hiệu quả trong thực hiện nhiệm vụ chính trị đặc biệt thiêng liêng, góp phần tri ân và ghi nhớ sâu sắc công lao to lớn của các Anh hùng liệt sĩ đã hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc, vì hạnh phúc của Nhân dân.

Đồng thời, giáo dục truyền thống “Uống nước nhớ nguồn”, “Đền ơn đáp nghĩa” của dân tộc, hướng tới kỷ niệm 80 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ.

Ban Chỉ đạo 515 Quốc gia đã phát động Chiến dịch nhằm tăng tốc tìm kiếm, quy tập HCLS và xác định danh tính bằng công nghệ ADN. Mới đây, Ban Thường vụ Tỉnh ủy Đồng Tháp ban hành Công văn số 537 nhằm tăng cường lãnh đạo công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính HCLS còn thiếu thông tin trên địa bàn.

Công văn yêu cầu người đứng đầu cấp ủy, chính quyền phải trực tiếp lãnh đạo, chỉ đạo, thường xuyên kiểm tra, đôn đốc theo tinh thần: Rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ thẩm quyền, rõ thời gian, rõ kết quả.

Người đứng đầu phải hoàn toàn chịu trách nhiệm trước Ban Thường vụ Tỉnh ủy về tiến độ và kết quả thực hiện tại địa bàn mình phụ trách.

Mục tiêu trọng tâm của Chiến dịch tại Đồng Tháp là phát huy tối đa sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị để đẩy nhanh tiến độ.

Tỉnh quyết tâm bảo đảm sự chỉ đạo, điều hành thống nhất, tạo bước chuyển biến rõ nét về cả tiến độ, chất lượng lẫn hiệu quả, kịp thời đáp ứng nguyện vọng thiết tha của Nhân dân và thân nhân các gia đình liệt sĩ.

Một trong những nhiệm vụ cốt lõi và cấp bách nhất của Chiến dịch là tổ chức lấy mẫu và bàn giao mẫu HCLS phục vụ giám định ADN. Kế hoạch hành động của Đồng Tháp được chia làm 2 giai đoạn rõ ràng: Giai đoạn 1 (từ năm 2026 đến 27-7-2027), phấn đấu hoàn thành việc lấy mẫu, bàn giao mẫu đối với 11.810 phần mộ liệt sĩ chưa xác định được thông tin tại 30/31 Nghĩa trang Liệt sĩ trên địa bàn tỉnh; giai đoạn 2 (từ tháng 7-2027 đến tháng 12-2030), tiếp tục tổ chức lấy mẫu, bàn giao mẫu đối với 9.346 phần mộ liệt sĩ còn thiếu thông tin hoặc có một phần thông tin nhưng chưa xác định được danh tính sau phương pháp thực chứng.

Song song với việc lấy mẫu tại mộ, cao điểm triển khai thu nhận mẫu sinh phẩm ADN của thân nhân liệt sĩ được triển khai thần tốc.

Vừa qua, tại xã biên giới Thường Phước, Cục Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội (Bộ Công an) phối hợp cùng Công ty Cổ phần Sinh học phân tử Geneviet, Công an tỉnh Đồng Tháp và UBND xã Thường Phước tổ chức thu nhận mẫu sinh phẩm cho thân nhân liệt sĩ các xã Thường Phước, Long Phú Thuận và Long Khánh.

Trong đợt này, có 211 trường hợp thân nhân được lấy mẫu sinh phẩm ADN. Quy trình thu nhận được thực hiện nghiêm ngặt, từ khâu hướng dẫn, đối chiếu thông tin đến hỗ trợ hoàn thiện hồ sơ.

Ngoài ra, các đơn vị thành lập các Tổ lưu động đến tận nhà những thân nhân già yếu, đi lại khó khăn để trực tiếp thu nhận sinh phẩm.

Để bảo đảm tính chính xác, khoa học và hiệu quả trước khi triển khai đồng bộ trên phạm vi toàn tỉnh, Ban Chỉ đạo 515 tỉnh Đồng Tháp quyết định chọn Nghĩa trang Liệt sĩ Châu Thành (xã Phú Hựu) làm nơi tổ chức thí điểm việc khai quật, lấy mẫu và bàn giao mẫu HCLS.

Tại đây, các lực lượng chức năng tiến hành lấy mẫu đối với 442 phần mộ liệt sĩ. Quy trình từ khai quật, lấy mẫu, quản lý, bảo quản cho đến vận chuyển đều được thực hiện theo một chu trình khép kín, tuân thủ nghiêm ngặt các tiêu chuẩn chuyên môn y tế và quân đội.

Đặc biệt, tất cả thông tin về phần mộ và mẫu hài cốt đều được số hóa toàn bộ, cập nhật tức thời vào hệ thống dữ liệu phần mềm quản lý thông tin liệt sĩ và Cơ sở dữ liệu quốc gia về người có công.

Việc số hóa này giúp tối ưu hóa công tác tra cứu, đối chiếu chéo với ngân hàng ADN thân nhân sau này.

HÀNH TRÌNH HƯỚNG TỚI NGÀY ĐẠI LỄ

Dù đối mặt với khối lượng công việc lớn và áp lực thời gian, song với tinh thần “vượt nắng, thắng mưa”, các Đội và Tổ chuyên trách của tỉnh Đồng Tháp đạt được những kết quả rất đáng khích lệ trong việc khai quật mộ liệt sĩ, thu nhận mẫu hài cốt phục vụ giám định ADN và bàn giao mẫu cho các cơ quan chuyên môn để tiến hành định danh.

Đội K91 tìm kiếm quy tập hài cốt liệt sĩ tại Campuchia.

Bên cạnh công tác lấy mẫu đối chiếu, công tác tìm kiếm, quy tập HCLS ngoài thực địa cũng đạt được những kết quả xúc động. Mới đây, vào ngày 9-7, tại Nghĩa trang Liệt sĩ Tam Nông, Đảng bộ, chính quyền và Nhân dân tỉnh Đồng Tháp trang trọng tổ chức Lễ truy điệu và an táng 68 bộ HCLS quân tình nguyện và chuyên gia Việt Nam hy sinh trong các thời kỳ chiến tranh.

Đây là thành quả sau những tháng ngày ròng rã băng rừng, lội suối đầy gian khổ của cán bộ, chiến sĩ Đội K91 (Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Đồng Tháp) trong giai đoạn mùa khô 2025 - 2026.

Lực lượng chức năng thu nhận mẫu sinh phẩm ADN thân nhân liệt sĩ.

Trong số 68 bộ hài cốt được tìm thấy, có 47 bộ được quy tập tại tỉnh Prey Veng và tỉnh Pursat thuộc Vương quốc Campuchia và 21 bộ được tìm kiếm trên địa bàn trong nước.

Chiến dịch chính là mệnh lệnh từ trái tim, là lời hứa danh dự của Đảng bộ, chính quyền và Nhân dân tỉnh Đồng Tháp trước anh linh các Anh hùng liệt sĩ. Thời gian có thể trôi qua, chiến tranh có thể lùi xa, nhưng trách nhiệm tri ân thì luôn cấp thiết từng ngày.

Bằng sự vào cuộc thần tốc, khoa học và tinh thần “vượt nắng, thắng mưa”, Đồng Tháp đang rút ngắn khoảng cách giữa lòng mòn mỏi của người ở lại và chốn nghỉ ngơi của người đã hy sinh để niềm đau vô danh sớm trở thành tên anh, tuổi anh, viết tiếp bài ca tri ân bất tử của dân tộc.