Giữ trọn lời thề 'Em đợi anh về'

Cụ Đỗ Thị Đắc cùng cháu ngoại liệt sĩ Phan Văn Thụ xúc động ngắm nhìn những kỷ vật vô giá của người anh hùng đã ngã xuống.

Trọn vẹn tấm lòng thủy chung

Chiến dịch Đường 9 - Khe Sanh năm 1968 là mốc son chói lọi trong lịch sử chống Mỹ cứu nước. Nơi chiến trường khốc liệt ấy, chiến sĩ Phan Văn Thụ (sinh năm 1936), người con xã Vĩnh Tường đã anh dũng ngã xuống khi cùng đồng đội kiên cường đánh trả các đợt phản kích của địch.

Trước ngày ra trận năm 1967, tình yêu giữa chiến sĩ Phan Văn Thụ và vợ là bà Đỗ Thị Đắc (sinh năm 1936, trú tại thôn Tứ Trưng, xã Vĩnh Tường) đã đơm hoa kết trái qua 7 năm gắn bó và có hai người con gái. Ngày chia ly, nhà nghèo không có kỷ vật quý, chỉ có ánh mắt thương yêu và lời hẹn ước mộc mạc của người lính: “Đánh xong trận này, anh sẽ về với em và các con, về với bố mẹ và các em”. Người vợ trẻ gạt nước mắt đáp: “Anh cứ yên tâm làm tròn nghĩa vụ của người bộ đội Cụ Hồ... Em và các con sẽ đợi anh về...”.

Dù đã ở tuổi xưa nay hiếm, bà Đỗ Thị Đắc (vợ liệt sĩ Phan Văn Thụ) vẫn miệt mài chăm sóc vườn hoa, làm điểm tựa cho con cháu.

Năm 1968, giấy báo tử liệt sĩ Phan Văn Thụ hy sinh gửi về. Tin dữ như tiếng sét ngang tai, nhưng cụ Đắc nén nỗi đau để giữ trọn lời thề son sắt. Dẫu sau này có người ngỏ ý, cụ đều từ chối để phụng dưỡng bố mẹ chồng, chăm lo cho các em, nuôi dạy con cái trưởng thành.

Nay ở tuổi 90, chân yếu, mắt mờ, cụ Đắc ngậm ngùi nhớ lại ngày tiễn chồng lên đường nhập ngũ: “Khi đó, tôi chỉ biết động viên chồng yên tâm làm nhiệm vụ. Hai chữ thủy chung tôi giữ trọn gần 60 năm qua. Mình đã hứa đợi thì phải giữ trọn nghĩa tình”.

Xúc động trước sự hy sinh lặng lẽ của bà, ông Nguyễn Văn Dẻo (cháu ngoại liệt sĩ Phan Văn Thụ) bộc bạch: “Bà Đắc là người vợ hết mực thủy chung. Đến nay, nhờ Đảng và Nhà nước triển khai Chiến dịch 500 ngày đêm, gia đình rất phấn khởi. Chúng tôi chỉ mong sớm xác định được danh tính để đưa người thân về an nghỉ tại quê nhà”.

Mệnh lệnh từ trái tim

Qua rà soát, toàn tỉnh Phú Thọ có trên 38.600 liệt sĩ. Tại 292 nghĩa trang và đài tưởng niệm, có 28.805 mộ liệt sĩ, trong đó 4.834 mộ chưa xác định được đầy đủ thông tin cần tiến hành lấy mẫu sinh phẩm. Mỗi ngôi mộ chưa có tên là nỗi đau âm thầm đối với những người ở lại.

Hướng tới kỷ niệm 80 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2027), Ban Chỉ đạo 515 Quốc gia đã phát động Chiến dịch “500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ”. Mục tiêu cốt lõi là huy động cả hệ thống chính trị, đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ, đặc biệt là giám định ADN để “trả lại tên cho các anh”.

Công an xã Vĩnh Tường lấy mẫu ADN thân nhân liệt sĩ, mở ra cơ hội xác định danh tính hài cốt các anh hùng hy sinh vì Tổ quốc.

Thực hiện chỉ đạo, lực lượng Công an toàn tỉnh Phú Thọ đã đồng loạt ra quân. Đến nay, Phòng Cảnh sát Quản lý hành chính về trật tự xã hội, Công an tỉnh phối hợp với Công an xã Vĩnh Tường đã hoàn thành lấy mẫu sinh phẩm 1.363 liệt sĩ tại các địa phương: Vĩnh Tường, Vĩnh Phú, Thổ Tang, Vĩnh Hưng, Vĩnh Thành, Vĩnh An.

Riêng tại xã Vĩnh Tường, với phương châm “Không để sót một mẫu nào, không nhầm một thân nhân nào”, Công an xã đã tham mưu kế hoạch, huy động tối đa lực lượng rà soát. Đối với những thân nhân cao tuổi như cụ Đỗ Thị Đắc, Công an xã đã thành lập 6 tổ công tác trực tiếp xuống tận nhà phục vụ. Nhờ đó, địa phương đã thu nhận 342/355 mẫu ADN thân nhân liệt sĩ, đạt 96,3%; đồng thời tiến hành khai quật, lấy mẫu ADN đối với 31 ngôi mộ liệt sĩ chưa rõ thông tin.

Thượng tá Vương Chí Dũng - Trưởng Công an xã Vĩnh Tường nhấn mạnh: “Công tác thu thập mẫu ADN không chỉ là nhiệm vụ chuyên môn mà là mệnh lệnh từ trái tim, trách nhiệm thiêng liêng của lực lượng Công an nhân dân đối với những người đã ngã xuống. Việc hoàn thiện dữ liệu ADN sẽ là chìa khóa khoa học quan trọng nhất giúp kết nối, xoa dịu phần nào những mất mát của các gia đình chính sách”.

Cùng chung niềm xúc động, đồng chí Đặng Văn Thành - Chủ tịch Hội Cựu chiến binh xã Vĩnh Tường đánh giá: “Chương trình 500 ngày đêm mang lại niềm tin rất lớn. Việc lấy mẫu ADN mở ra hy vọng đưa các anh trở về. Chúng tôi vô cùng phấn khởi trước sự quan tâm kịp thời, nhân văn của Đảng, Nhà nước”.

Chiến dịch “500 ngày đêm” trở thành hành trình của nghĩa tình và sự tri ân sâu sắc. Thông qua khoa học và sự quyết tâm của cả hệ thống chính trị, hy vọng một ngày không xa, hài cốt của liệt sĩ Phan Văn Thụ cùng hàng nghìn đồng đội sẽ xác định được danh tính, đưa các anh trở về trong vòng tay quê hương.