Xuất khẩu đất hiếm của Trung Quốc sang Nhật Bản giảm 98%
Xuất khẩu yttrium, một nguyên tố đất hiếm quan trọng trong sản xuất thiết bị chế tạo chất bán dẫn, từ Trung Quốc sang Nhật Bản đã giảm 98% trong giai đoạn tháng 1-9 so với cùng kỳ năm ngoái.
Trung Quốc hiện chiếm phần lớn thị phần yttrium toàn cầu. (Nguồn: Getty Images)
Đà lao dốc của xuất khẩu yttrium sang Nhật Bản diễn ra trong bối cảnh quan hệ Tokyo-Bắc Kinh chưa có dấu hiệu hạ nhiệt, gần một năm sau phát ngôn của Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae về vấn đề Đài Loan (Trung Quốc).
Theo số liệu hải quan Trung Quốc, trong chín tháng đầu năm nay, lượng yttrium xuất khẩu sang Nhật Bản chỉ đạt 18 tấn, giảm mạnh so với mức 887 tấn cùng kỳ năm trước. Mức sụt giảm này đặc biệt nghiêm trọng so với xu hướng xuất khẩu trên toàn cầu.
Yttrium là nguyên tố đất hiếm quan trọng trong sản xuất thiết bị chế tạo chất bán dẫn, đồng thời được sử dụng để sản xuất động cơ phản lực và một số thiết bị y tế. Trung Quốc hiện chiếm phần lớn thị phần yttrium toàn cầu.
Sau tháng 11/2025, Bắc Kinh đã siết chặt kiểm soát xuất khẩu các mặt hàng có công dụng kép, trong đó có những nguyên tố đất hiếm. Tổng lượng yttrium xuất khẩu trên toàn cầu trong giai đoạn tháng 1-9 năm nay giảm 26%, xuống còn 934 tấn. Trong khi lượng hàng xuất sang Nhật Bản giảm mạnh, xuất khẩu sang Đức và Hàn Quốc lại tăng.
Tình trạng này làm dấy lên lo ngại về những hạn chế đối với chuỗi cung ứng, trong bối cảnh lượng yttrium dự trữ tại Nhật Bản có thể cạn kiệt. Một quan chức tại nhà sản xuất linh kiện điện tử lớn của Nhật Bản cho biết: “Hiện chúng tôi vẫn đang xoay xở bằng nguồn dự trữ, nhưng ngày càng khó tìm nguồn cung yttrium, khiến chúng tôi lo ngại về tình hình trong thời gian tới”.
Trong khi đó, xuất khẩu yttrium của Trung Quốc sang Mỹ gần như tăng gấp đôi so với năm 2025, thời điểm hai nước xảy ra tranh chấp thương mại. Tuy nhiên, khối lượng xuất khẩu vẫn chưa trở lại mức trước đây. Washington đã kêu gọi Bắc Kinh tăng xuất khẩu sang cả Mỹ và Nhật Bản.
Ngày 20/10, Financial Times đưa tin lượng yttrium dự trữ của Nhật Bản có thể chỉ đủ dùng trong vài tháng tới. Hai ngày sau, Chánh Văn phòng Nội các Nhật Bản Minoru Kihara bác bỏ thông tin này tại một cuộc họp báo, khẳng định: “Thông tin cho rằng nước ta sẽ cạn kiệt yttrium là không đúng sự thật”.
Về phía Trung Quốc, Bộ Ngoại giao nước này cho biết các biện pháp hạn chế xuất khẩu nhằm ngăn chặn Nhật Bản tái quân sự hóa. Bắc Kinh đồng thời khẳng định lập trường duy trì sự ổn định của chuỗi cung ứng không thay đổi.
