Xúc tiến thương mại tạo lực đẩy đưa nông sản Việt vươn xa

Các hoạt động xúc tiến thương mại tiếp tục tạo lực đẩy quan trọng giúp nông sản Việt Nam mở rộng thị trường, nâng cao giá trị xuất khẩu và đóng góp tích cực vào mục tiêu tăng trưởng xuất khẩu.

1 giờ trước Gốc

Bưởi Soi Hà, huyện yên Sơn (Tuyên Quang) đã được xuất khẩu sang thị trường Vương quốc Anh. (Ảnh: Hoàng Hải/ TTXVN)

Trong bối cảnh thương mại toàn cầu nhiều biến động, các hoạt động xúc tiến thương mại đang trở thành “cầu nối” quan trọng giúp nông sản Việt Nam mở rộng thị trường, tham gia sâu hơn vào hệ thống phân phối quốc tế và nâng cao giá trị xuất khẩu.

Mở thêm cửa vào các thị trường tiềm năng

Theo số liệu 7 tháng của năm 2026, kim ngạch nhập khẩu khu vực nông, lâm, thủy sản đạt khoảng 31,13 tỷ USD. Trong cơ cấu xuất khẩu, nhóm nông sản tiếp tục giữ vai trò chủ lực với kim ngạch gần 22,2 tỷ USD, tăng 2,4% so với cùng kỳ. Lâm sản đạt 10,96 tỷ USD, tăng 5,8%; thủy sản đạt 6,85 tỷ USD, tăng 12,7%. Đặc biệt, nhóm sản phẩm chăn nuôi đạt 455 triệu USD, tăng tới 33,2%, cho thấy nhiều phân khúc mới của nông nghiệp Việt Nam đang có tín hiệu mở rộng tích cực.

Bức tranh xuất khẩu đã chỉ ra ngành nông nghiệp không còn chỉ dựa vào một số mặt hàng truyền thống mà đang từng bước đa dạng hóa sản phẩm, mở rộng ngành hàng và hướng tới các phân khúc có giá trị gia tăng cao hơn.

Tuy nhiên, theo đại diện Cục Xúc tiến thương mại (Bộ Công Thương), trong bối cảnh kinh tế thế giới tiềm ẩn nhiều bất ổn, xu hướng bảo hộ gia tăng và các rào cản phi thuế quan ngày càng khắt khe, nông sản Việt Nam, đặc biệt là các mặt hàng có tính mùa vụ cao, đang chịu sức ép lớn trong việc duy trì đơn hàng, giữ thị phần và nâng cao năng lực cạnh tranh.

Các thị trường nhập khẩu lớn liên tục siết chặt tiêu chuẩn kỹ thuật, yêu cầu về môi trường, truy xuất nguồn gốc và điều kiện lao động. Cùng với đó, cạnh tranh thương mại ngày càng gay gắt khiến doanh nghiệp trong nước phải chuyển đổi mạnh mẽ hơn về phương thức sản xuất, chế biến, xây dựng thương hiệu và tiếp cận thị trường.

Trong nỗ lực đa dạng hóa thị trường, Ấn Độ đang nổi lên là một trong những điểm đến nhiều tiềm năng đối với nông sản Việt Nam.

Ông Bùi Trung Thướng, Tham tán Thương mại, Trưởng Thương vụ Việt Nam tại Ấn Độ nhấn mạnh thương mại nông sản là lĩnh vực còn nhiều dư địa trong quan hệ kinh tế Việt Nam-Ấn Độ, đặc biệt trong mục tiêu đưa kim ngạch thương mại song phương lên 25 tỷ USD vào năm 2030.

Một tín hiệu đáng chú ý là Ấn Độ đã chính thức cho phép nhập khẩu sầu riêng tươi Việt Nam từ ngày 13/7/2026. Ở chiều ngược lại, Việt Nam mở cửa thị trường cho nho tươi Ấn Độ từ ngày 1/8/2026. Hai động thái này không chỉ mở thêm cơ hội cho doanh nghiệp, vùng sản xuất và người tiêu dùng hai nước, mà còn tạo nền tảng thúc đẩy hình thành các chuỗi cung ứng nông sản mới, góp phần tăng tính bổ trợ trong thương mại song phương.

Gạo chất lượng cao của Việt Nam xuất khẩu sang EU. (Ảnh: PV/Vietnam+)

Bên cạnh Ấn Độ, khu vực Nam Mỹ cũng được đánh giá là thị trường cần được quan tâm nhiều hơn trong chiến lược mở rộng xuất khẩu.

Theo Thương vụ Việt Nam tại Argentina, các thị trường Argentina, Uruguay và Paraguay đang mở ra cơ hội cho hàng hóa Việt Nam khi các nền kinh tế này đẩy mạnh hội nhập, thu hút đầu tư và mở rộng quan hệ thương mại với các đối tác.

Trong 6 tháng đầu năm 2026, Việt Nam nằm trong nhóm đối tác mà Argentina có thặng dư thương mại lớn. Argentina xuất khẩu sang Việt Nam khoảng 1,801 tỷ USD và nhập khẩu từ Việt Nam 469 triệu USD, tương ứng mức thặng dư 1,332 tỷ USD. Những cải cách kinh tế gần đây tại Argentina, như đơn giản hóa thủ tục, nới lỏng quản lý ngoại hối và cắt giảm một số rào cản thương mại, đang tạo điều kiện thuận lợi hơn cho hàng hóa nước ngoài tiếp cận thị trường.

Với nông sản, dù Argentina, Uruguay và Paraguay đều là những quốc gia có thế mạnh sản xuất nông nghiệp nên hàng Việt khó cạnh tranh trực tiếp ở các sản phẩm phổ thông, song cơ hội vẫn rộng mở ở các phân khúc khác biệt như càphê chế biến, hạt tiêu, thực phẩm từ nông sản nhiệt đới, đồ uống, sản phẩm hữu cơ và các mặt hàng có giá trị gia tăng cao.

Đưa hàng vào Trung Quốc theo hướng “tiếp cận vùng”

Trung Quốc tiếp tục là một trong những thị trường quan trọng nhất đối với nhiều nhóm hàng nông sản Việt Nam. Tuy nhiên, thay vì chỉ tiếp cận thị trường này ở quy mô tổng thể, Bộ Công Thương đang thúc đẩy phương thức tiếp cận linh hoạt hơn theo hướng “tiếp cận vùng,” trong đó tỉnh Vân Nam được xem là cửa ngõ quan trọng để hàng Việt mở rộng hiện diện tại khu vực Tây Nam Trung Quốc.

Trong khuôn khổ Đề án “Thúc đẩy doanh nghiệp Việt Nam tham gia trực tiếp các mạng phân phối nước ngoài đến năm 2030” của Bộ Công Thương, từ ngày 21-24/8/2026, Vụ Phát triển thị trường nước ngoài đã phối hợp với Sở Thương mại tỉnh Vân Nam tổ chức “Tuần lễ giới thiệu, quảng bá sản phẩm xuất khẩu đặc sắc Việt Nam-Vân Nam (Trung Quốc)” tại thành phố Côn Minh, tỉnh Vân Nam.

Sự kiện nhằm hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam tham gia trực tiếp các mạng phân phối nước ngoài; tăng cường kết nối với các nhà nhập khẩu, hệ thống phân phối lớn của tỉnh Vân Nam; đồng thời từng bước mở rộng hiện diện của hàng hóa Việt Nam tại khu vực Tây Nam Trung Quốc.

Tại khu trưng bày hàng Việt Nam, nhiều sản phẩm xuất khẩu tiêu biểu được giới thiệu tới người tiêu dùng và đối tác Trung Quốc như bưởi, sầu riêng, trái cây sấy, càphê, mắm tép chưng thịt, yến sào, bánh đậu xanh, các sản phẩm nông nghiệp đặc sản và sản phẩm đạt Thương hiệu quốc gia Việt Nam.

Xuất khẩu rau quả đang ngày càng tăng và mở cửa ra thêm nhiều các thị trường. (Ảnh: PV/Vietnam+)

Việc đưa hàng Việt vào những hoạt động quảng bá trực tiếp tại địa bàn tiêu thụ giúp doanh nghiệp tiếp cận gần hơn với thị hiếu người tiêu dùng, hệ thống phân phối và các yêu cầu cụ thể của từng vùng thị trường. Đây cũng là cách giúp nông sản Việt giảm phụ thuộc vào phương thức giao thương truyền thống, tiến tới xây dựng kênh phân phối ổn định và bền vững hơn.

Sắp tới, Hội chợ Kinh tế, Thương mại và Du lịch biên giới Việt-Trung (Hồng Hà) năm 2026 sẽ diễn ra từ ngày 8-13/11 tại Trung tâm Hội nghị và Triển lãm Quốc tế Hà Khẩu cũng sẽ tiếp tục mở ra nhiều cơ hội giao thương, giới thiệu các sản phẩm nông sản tiêu biểu của Việt Nam tới thị trường Trung Quốc.

Xúc tiến thương mại phải đi cùng nâng chất sản phẩm

Theo ông Vũ Bá Phú, Cục trưởng Cục Xúc tiến thương mại (Bộ Công Thương), thời gian tới Bộ Công Thương sẽ tiếp tục phối hợp với các hiệp hội ngành hàng để tổ chức các hoạt động xúc tiến phù hợp tại những thị trường trọng điểm, đồng thời duy trì sự hiện diện của doanh nghiệp Việt Nam tại các sự kiện thương mại lớn mang tầm khu vực và toàn cầu.

Bên cạnh việc củng cố các thị trường truyền thống, ông Phú cho rằng cần chú trọng tìm kiếm các động lực tăng trưởng mới cho xuất khẩu thông qua phát triển thêm ngành hàng mới và mở rộng thị trường tiêu thụ.

Xuất khẩu vải thiều. (Nguồn: TTXVN)

Việc chủ động phát hiện cơ hội thị trường, đa dạng hóa sản phẩm xuất khẩu và tăng cường kết nối giao thương sẽ góp phần tạo thêm dư địa tăng trưởng cho xuất khẩu trong thời gian tới.

Trong bối cảnh tiêu chuẩn thị trường ngày càng cao, xúc tiến thương mại không chỉ dừng lại ở việc tổ chức hội chợ, kết nối giao thương hay giới thiệu sản phẩm, mà còn phải gắn với quá trình nâng chất lượng hàng hóa, chuẩn hóa vùng trồng, tăng năng lực chế biến, bảo đảm truy xuất nguồn gốc và xây dựng thương hiệu.

Sự phối hợp chặt chẽ giữa cơ quan quản lý, hệ thống thương vụ Việt Nam ở nước ngoài, hiệp hội ngành hàng và cộng đồng doanh nghiệp được kỳ vọng sẽ tiếp tục tạo lực đẩy quan trọng giúp nông sản Việt Nam mở rộng thị trường, nâng cao giá trị xuất khẩu và đóng góp tích cực vào mục tiêu tăng trưởng xuất khẩu của năm 2026./.