'Ý Đảng hợp lòng dân': Tuyến phòng thủ từ gốc bằng sinh kế

Thực tiễn lịch sử và công cuộc đổi mới đất nước đã chứng minh một chân lý: nơi nào chăm lo tốt đời sống vật chất, tinh thần của nhân dân, nơi đó nhân tâm ổn định, các luận điệu xuyên tạc, kích động dù tinh vi đến đâu cũng không có đất sống. Xét đến cùng, niềm tin sắt son của quần chúng nhân dân chính là “thành trì” vững chắc nhất, là tấm lá chắn kiên cố nhất để bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng. Khi “ý Đảng hợp lòng dân”, mọi âm mưu chia rẽ, phá hoại đều bị đẩy lùi.

Các thế lực thù địch luôn tìm cách lợi dụng cái nghèo, sự thiếu hụt thông tin, tâm lý tự ti dân tộc và những khó khăn tạm thời trong đời sống của đồng bào để gieo rắc ảo tưởng về “thiên đường tự trị”, kích động chủ nghĩa dân tộc cực đoan và tôn giáo ly khai. Để triệt tiêu tận gốc những mầm mống này, câu trả lời đanh thép nhất chính là hiệu quả của các chính sách phát triển kinh tế - xã hội.

Tại nhiều địa bàn chiến lược vùng Tây Bắc, các chương trình mục tiêu quốc gia về xóa nhà tạm, nhà dột nát, xây dựng nông thôn mới và hỗ trợ sinh kế bền vững đã làm thay đổi căn bản, sâu sắc diện mạo các bản làng. Hình ảnh những cán bộ, chiến sĩ công an, quân đội vượt núi, băng rừng, lội suối để vận chuyển từng bao xi măng, từng viên gạch dựng nhà cho dân không chỉ mang ý nghĩa an sinh, mà còn là biểu tượng sinh động của mối quan hệ máu thịt giữa Đảng, Nhà nước với nhân dân.

Tại Tây Nguyên, việc tập trung hỗ trợ đồng bào phát triển các loại cây công nghiệp có giá trị kinh tế cao, đẩy nhanh tiến độ cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, mở rộng hệ thống hạ tầng giao thông, mạng lưới điện lưới, trường học, trạm y tế đã từng bước nâng cao toàn diện đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân. Khi đời sống ổn định, sinh kế được bảo đảm vững chắc, người dân nhìn thấy tương lai ấm no ngay trên chính mảnh đất quê hương, buôn làng của mình, những luận điệu kích động ly khai lập tức trở nên lạc lõng, phi thực tế và bị chính đồng bào tẩy chay. Muốn giữ vững trận địa tư tưởng, phải giải quyết tốt những vấn đề thiết thân, sát sườn nhất của người dân. Mỗi ngôi nhà mới được dựng lên, mỗi con đường bê tông được mở vào bản, mỗi mô hình sinh kế thành công chính là một bài báo thực tế sinh động nhất bác bỏ mọi luận điệu xuyên tạc.

Cán bộ y tế xã biên giới Thanh Thủy (Tuyên Quang) hướng dẫn người dân sử dụng điện thoại thông minh, tiếp cận dịch vụ số Ảnh: Đức Thọ

Già làng, chức sắc và “lực lượng hạt nhân số”

Trong cuộc đấu tranh tư tưởng phức tạp hiện nay, vai trò của các già làng, trưởng bản, người có uy tín, chức sắc tôn giáo và lực lượng cựu chiến binh tại cơ sở ngày càng khẳng định tầm quan trọng đặc biệt. Họ không chỉ là những người lưu giữ, bảo tồn phong tục, tập quán, nét đẹp văn hóa truyền thống, mà còn là “cột mốc niềm tin”, là điểm tựa tinh thần vững chắc của cộng đồng.

Nhiều già làng, trưởng bản đã trở thành “người giữ lửa” cho khối đại đoàn kết toàn dân tộc; nhiều chức sắc tôn giáo tích cực, chủ động vận động tín đồ tuân thủ pháp luật, thực hiện phương châm “sống tốt đời, đẹp đạo”, phân định rõ tín ngưỡng chân chính với các hoạt động lợi dụng tôn giáo để trục lợi, phá hoại đất nước. Bên cạnh đó, lực lượng cựu chiến binh với phẩm chất cao đẹp “Bộ đội Cụ Hồ” luôn là lực lượng nòng cốt, tiên phong trong đấu tranh phản bác các luận điệu sai trái, xuyên tạc lịch sử ở cơ sở.

Để thích ứng với thời đại mới, công tác đấu tranh tư tưởng không thể chỉ dừng lại ở việc thụ động “xóa” thông tin xấu độc, mà phải chủ động “xây” hệ giá trị tích cực theo phương châm “lấy cái đẹp dẹp cái xấu”. Tập trung đầu tư, phát triển các cộng đồng số lành mạnh, các kênh truyền thông chính thống bằng chính tiếng dân tộc thiểu số trên không gian mạng để kịp thời lan tỏa thông tin tích cực, quảng bá văn hóa truyền thống và giới thiệu những mô hình làm kinh tế giỏi.

Đặc biệt, cần chủ động đào tạo, bồi dưỡng một đội ngũ “hạt nhân số” - chính là những người có ảnh hưởng tích cực là người dân tộc thiểu số, chức sắc tôn giáo tiến bộ, thanh niên tiêu biểu trên các nền tảng mạng xã hội. Sự lên tiếng của chính những người con của bản làng, giáo xứ trên không gian mạng sẽ có sức thuyết phục, lay động và lan tỏa mạnh mẽ hơn bất kỳ mệnh lệnh hành chính nào.

Xây dựng “chủ quyền nhận thức” và năng lực tự đề kháng

Giải pháp căn cơ, mang tính dài hạn và quyết định chính là việc nâng cao năng lực “miễn dịch số” cho đồng bào dân tộc thiểu số và tín đồ tôn giáo. Trong bối cảnh bùng nổ thông tin đa chiều, cần thay đổi tư duy: không thể cấm người dân tiếp cận Internet, mà phải trang bị cho họ chiếc “áo giáp” bảo vệ. Cần tập trung triển khai các chương trình phổ biến kỹ năng số, kỹ năng nhận diện tin giả, tin lừa đảo, kỹ năng sử dụng mạng xã hội an toàn, văn minh cho thanh niên dân tộc thiểu số, người có uy tín và các chức sắc tôn giáo.

Mùa nước đổ ở Mù Cang Chải, Lào Cai

Mục tiêu cốt lõi là giúp người dân không chỉ “biết sử dụng công nghệ” một cách thuần thục, mà quan trọng hơn là hình thành bản lĩnh chính trị, khả năng “tự đề kháng”, tự sàng lọc trước các luồng thông tin sai trái, thù địch. Trong ý nghĩa chiến lược đó, mỗi chiếc điện thoại thông minh trong tay người dân không chỉ là công cụ kết nối, mà phải trở thành một “cột mốc chủ quyền tư tưởng” trên không gian số.

Cùng đó, cần đổi mới mạnh mẽ nội dung và phương thức tuyên truyền chính trị theo hướng “gần dân - thiết thực - số hóa”. Trong kỷ nguyên thuật toán, thông tin chính thống nếu chậm hơn, yếu hơn và kém hấp dẫn hơn về mặt hình thức sẽ tự đánh mất khả năng dẫn dắt dư luận xã hội. Công tác tuyên truyền phải chuyển dịch mạnh mẽ sang các hình thức ngắn gọn, trực quan, ứng dụng công nghệ đa phương tiện như video ngắn (Shorts/Reels/TikTok), Infographic, Podcast, đặc biệt ưu tiên biên dịch, sản xuất các sản phẩm truyền thông bằng tiếng dân tộc thiểu số trên các nền tảng số phổ biến.

Nội dung thông tin chính thống phải đi trực diện vào đúng những vấn đề thiết thực mà đồng bào đang đặc biệt quan tâm như: sinh kế, chuyển đổi số trong sản xuất nông nghiệp, chính sách giáo dục, chăm sóc sức khỏe, bảo tồn văn hóa... Từ những câu chuyện gần gũi, thiết thực ấy, các cơ quan chức năng khéo léo lồng ghép nội dung giáo dục pháp luật, định hướng tư tưởng để tạo ra sự đồng thuận một cách tự nhiên và bền vững.

Việc hoàn thiện thể chế và nâng cao năng lực công nghệ là yêu cầu tất yếu, không thể tách rời. Cần triển khai đồng bộ, hiệu quả Luật An ninh mạng năm 2018; tăng cường cơ chế phối hợp chặt chẽ, hiệp đồng tác chiến giữa các lực lượng chức năng trong việc chủ động phát hiện, ngăn chặn và bẻ gãy các chiến dịch truyền thông bẩn, chống phá Đảng, Nhà nước trên không gian mạng. Đồng thời, cần đẩy mạnh ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), công nghệ dữ liệu lớn (Big Data) để rà quét, phân tích xu hướng dư luận xã hội, giúp nhận diện và xử lý sớm các nguy cơ phát sinh “điểm nóng” liên quan đến dân tộc, tôn giáo ngay từ khi mới manh nha.

Nguyễn Thanh Huyền (Phó vụ trưởng Vụ dân tộc và Tôn giáo- Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương)