10 năm đi làm: 7 năm có thưởng Tết, 3 năm không có gì và 5 bài học tôi nhận ra

10 năm đi làm trôi qua nhanh hơn tôi tưởng. Ngày mới ra trường, tôi từng nghĩ chỉ cần có việc ổn định, lương đều đều là đủ. Nhưng cuộc sống công sở dạy tôi thêm một “môn học” khác: thưởng Tết.

Trong 10 năm qua, có 7 năm tôi cầm khoản thưởng trên tay mà thấy mình như vừa được tiếp thêm động lực. Và cũng có 3 năm, tài khoản lặng im vào dịp cuối năm, cảm giác hụt hẫng rất rõ. Nhìn lại chặng đường đó, tôi nhận ra thưởng Tết không chỉ là câu chuyện tiền bạc, mà còn là nơi mình học được những bài học khá đắt giá.

1. Thưởng là “niềm vui thêm”, không phải “kế hoạch chính”

Những năm đầu đi làm, tôi từng mặc định thưởng Tết là một phần thu nhập chắc chắn. Tôi lên danh sách mua sắm, quà cáp, thậm chí tính cả chuyện du lịch… dựa trên một khoản tiền chưa hề nằm trong tay. Rồi đến năm đầu tiên công ty báo không có thưởng, mọi kế hoạch đảo lộn. Tôi vừa hụt hẫng vừa cuống cuồng xoay xở.

Ảnh minh họa (Nguồn: Pinterest)

Sau cú vấp đó, tôi thay đổi hẳn tư duy: thưởng Tết nếu có thì là quà, không có thì cũng không được để cuộc sống rơi vào thế bị động. Khi ngừng phụ thuộc, tôi thấy mình nhẹ đầu hẳn mỗi dịp cuối năm.

2. Có thưởng chưa chắc đã dư, không thưởng chưa chắc đã thiếu

Nghe hơi ngược đời, nhưng hoàn toàn là trải nghiệm thật của tôi. Có năm thưởng khá, tôi tiêu thoải mái hơn bình thường, cuối cùng sau Tết vẫn… gần như về vạch xuất phát. Ngược lại, năm không có thưởng, vì biết trước phải thắt lưng buộc bụng nên tôi chi tiêu có chừng mực, mua sắm có chọn lọc, hạn chế những khoản “cho vui”.

Kết quả là hết Tết tôi vẫn còn một khoản nhỏ để dự phòng. Điều này khiến tôi hiểu rằng tình hình tài chính không nằm hoàn toàn ở thu nhập tăng thêm, mà ở cách mình quản lý số tiền đang có.

3. Thu nhập phụ quan trọng hơn tôi từng nghĩ

Những năm không thưởng cũng là lúc tôi bắt đầu nghiêm túc hơn với các nguồn thu ngoài lương. Ban đầu chỉ là vài việc nhỏ: nhận thêm dự án tự do, bán hàng online theo mùa, tận dụng kỹ năng sẵn có để kiếm thêm chút ít. Số tiền không quá lớn, nhưng nó cho tôi cảm giác chủ động. Khi công ty thông báo năm đó không có thưởng, tôi vẫn tiếc, nhưng không còn hoang mang như trước.

Tôi nhận ra một điều đơn giản: càng phụ thuộc vào một nguồn thu, mình càng dễ bất an khi nguồn đó biến động.

4. Giá trị của công việc không nằm trọn trong tiền thưởng

Những năm không thưởng thường đi kèm với tình hình kinh doanh khó khăn. Không khí công ty trầm xuống, ai cũng có chút lo lắng. Nhưng chính trong giai đoạn đó, tôi học được nhiều kỹ năng mới, được giao thêm việc, hiểu rõ hơn cách doanh nghiệp vận hành khi gặp sóng gió. Sau này nhìn lại, tôi thấy những năm “không có gì” về tiền lại là những năm tôi được nhiều về kinh nghiệm.

Ảnh minh họa. Nguồn: Pinterest

Thưởng Tết là phần thưởng dễ thấy, còn cơ hội học hỏi đôi khi là phần thưởng âm thầm hơn nhưng bền giá trị hơn rất nhiều.

5. Quan trọng nhất vẫn là cách mình nhìn câu chuyện

Nếu chỉ chăm chăm so sánh năm nay với năm trước, so công ty mình với công ty người khác, tôi rất dễ rơi vào cảm giác thiệt thòi. Nhưng khi lùi lại một bước, tôi thấy 10 năm đi làm của mình không chỉ đo bằng số lần có thưởng hay không.

Tôi vẫn có công việc ổn định phần lớn thời gian, vẫn tăng dần kỹ năng, thu nhập cơ bản theo từng giai đoạn cũng đi lên. Thưởng Tết làm cái Tết vui hơn, nhưng không quyết định hoàn toàn giá trị của một năm làm việc. Khi đổi góc nhìn, tôi thấy lòng mình nhẹ đi, và Tết dù có thưởng hay không, vẫn là dịp để nghỉ ngơi và nạp lại năng lượng.

10 năm, 7 lần vui trọn vẹn vì có thưởng, 3 lần chưng hửng vì không có, nghe thì như một bản nhạc lúc cao lúc trầm. Nhưng nhờ những nốt trầm đó, tôi học được cách quản lý tiền tốt hơn, bớt phụ thuộc hơn và bình tĩnh hơn trước biến động. Giờ đây, mỗi khi nghe tin thưởng Tết, tôi vẫn mong có, tất nhiên rồi. Nhưng nếu không, tôi cũng biết mình vẫn ổn, và đó có lẽ là “khoản thưởng” lớn nhất mà 10 năm đi làm đã cho tôi.

NGỌC LINH