3 chiếc F-15E Mỹ bị bắn rơi ở Kuwait: Do 'bắn nhầm' hay đòn tầm xa của Iran?

Máy bay F-15E và cảnh một chiếc F-15E rơi xuống Kuwait. Ảnh: MW.

Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) đã xác nhận 3 tiêm kích tầm xa F-15E Strike Eagle của Không quân Mỹ bị bắn rơi trên không phận Kuwait ngày 1/3, sau hàng loạt báo cáo chưa được kiểm chứng về việc máy bay bị hạ và đoạn video cho thấy một chiếc rơi trong tình trạng bốc cháy, xoáy tròn mất kiểm soát trên bầu trời Kuwait.

“Vào lúc 23h03 phút theo giờ miền Đông nước Mỹ ngày 1/3, 3 chiếc F-15E Strike Eagle của Mỹ đang bay yểm trợ cho Chiến dịch Epic Fury đã rơi tại Kuwait do một sự cố được cho là hỏa lực nhầm lẫn… Trong bối cảnh giao tranh ác liệt – bao gồm các cuộc tấn công từ máy bay Iran, tên lửa đạn đạo và máy bay không người lái – các tiêm kích của Không quân Mỹ đã bị hệ thống phòng không Kuwait bắn nhầm”, CENTCOM cho biết.

Tuyên bố cho rằng các máy bay bị bắn rơi bởi lực lượng Kuwait, thay vì bởi hệ thống phòng không đối phương tại Iran hoặc Iraq, ngay lập tức làm dấy lên nhiều nghi vấn.

Máy bay F-15E tại căn cứ không quân Al Dhafra ở UAE. Ảnh: MW.

Kuwait sử dụng hoàn toàn các hệ thống phòng không và tiêm kích theo tiêu chuẩn NATO. Với các hệ thống nhận dạng địch – ta (IFF) hiện đại, khả năng bắn nhầm chiến đấu cơ đồng minh được đánh giá là rất thấp. Điều này làm gia tăng suy đoán rằng việc quy trách nhiệm cho “hỏa lực nhầm lẫn” có thể nhằm phủ nhận khả năng Iran đã thực hiện một trong những chiến dịch phòng không đáng kể nhất trong nhiều thập niên.

Trong quá khứ, hệ thống phòng không Iran từng chứng minh năng lực đáng kể, nổi bật là vụ bắn hạ máy bay trinh sát không người lái MQ-4 của Không quân Mỹ năm 2019 và việc chiếm quyền điều khiển UAV trinh sát RQ-170 của CIA năm 2011. Iran vận hành nhiều hệ thống phòng không tầm xa có thể tấn công mục tiêu vượt xa không phận nước này. Hệ thống có tầm bắn xa nhất của họ, S-200D, có tầm tác chiến khoảng 300 km, đủ khả năng bắn hạ mục tiêu trên không phận Kuwait từ sâu trong lãnh thổ Iran.

Tên lửa đất đối không tầm xa từ hệ thống phòng không tầm xa S-200 của Iran. Ảnh: MW.

Lực lượng vũ trang Mỹ từng có tiền lệ che giấu các chi tiết quan trọng liên quan đến tổn thất máy bay giá trị cao. Một ví dụ đáng chú ý là việc quy trách nhiệm vụ rơi tiêm kích F/A-18 trong ngày đầu Chiến dịch Bão táp Sa mạc chống Iraq cho hỏa lực mặt đất, bất chấp các báo cáo dai dẳng rằng chiến đấu cơ Iraq mới là bên bắn hạ. Sau đó, phía Mỹ mới thừa nhận một tiêm kích đánh chặn MiG-25PD đã bắn rơi chiếc F/A-18 này.

8 năm sau, các báo cáo cho rằng phòng không Nam Tư đã gây hư hại nghiêm trọng một tiêm kích tàng hình F-117 thứ hai – sau khi đã bắn hạ một chiếc trước đó – cũng bị bác bỏ hoặc phớt lờ rộng rãi. Chỉ đến tháng 12/2020, một phi công Không quân Mỹ mới xác nhận thông tin này. Điều đó cho phép vụ bắn rơi đầu tiên, vốn được chứng thực bằng hình ảnh xác máy bay, bị coi là một sự cố đơn lẻ.

Việc mất cùng lúc 3 chiếc F-15E – một trong những dòng tiêm kích đắt đỏ và giá trị cao nhất đang phục vụ – nếu là kết quả của một chiến dịch phòng không Iran, sẽ là cú sốc lớn đối với Lầu Năm Góc và ngành công nghiệp quốc phòng Mỹ, đặc biệt trong bối cảnh Washington đang nỗ lực chào bán F-15 ra thị trường quốc tế với mức giá vượt 300 triệu USD mỗi chiếc.

Theo MW

Huyền Chi