8 nguyên nhân tiềm ẩn gây rụng tóc, hói đầu và cách khắc phục

Rụng tóc có thể khởi phát do nhiều nguyên nhân. Khi căn nguyên được điều trị đúng cách, tóc hoàn toàn có thể phục hồi và mọc trở lại. Dưới đây là 8 nguyên nhân phổ biến gây rụng tóc, hói đầu ở cả nam và nữ:

1. Rụng tóc do androgen 

Hoạt động của androgen (hormone sinh dục nam) cùng với sự rối loạn nội tiết là nguyên nhân hàng đầu gây ra hội chứng rụng tóc androgenetic (hói đầu kiểu nam và kiểu nữ).

Ở nữ giới: Androgen làm suy yếu nang tóc. Sự nhạy cảm với hormone này thường biến động mạnh trong các giai đoạn thay đổi estrogen như dùng thuốc tránh thai hoặc tiền mãn kinh/mãn kinh.

Ở nam giới: Tình trạng này liên quan đến sự gia tăng dihydrotestosterone (DHT). DHT bám vào nang tóc, làm gián đoạn sự phát triển và rút ngắn chu kỳ sống của tóc.

Ngoài ra còn có các bệnh lý liên quan như tăng huyết áp, bệnh tim mạch, ung thư tuyến tiền liệt và hội chứng buồng trứng đa nang (PCOS).

Cách xử lý: Tùy tình hình cụ thể, bác sĩ có thể kê đơn sử dụng thuốc bôi chứa minoxidil để kích thích mọc tóc. Nam giới có thể dùng thêm thuốc uống finasteride hoặc dutasteride theo chỉ định của bác sĩ chuyên khoa để ngăn chặn chuyển hóa DHT. Đối với nữ giới, bác sĩ có thể cân nhắc thuốc kháng androgen hoặc cân bằng hormone. Trường hợp hói muộn hoặc nang tóc đã teo hoàn toàn, cấy tóc sinh học/tự thân là phương pháp hiệu quả.

Có nhiều nguyên nhân gây rụng tóc và mỗi nguyên nhân cần xử trí khác nhau. Ảnh minh họa AI.

2. Rối loạn chức năng tuyến giáp

Hormone tuyến giáp điều hòa hầu hết các chức năng chuyển hóa, bao gồm cả sự phát triển của tóc. Các bệnh lý tuyến giáp phổ biến như suy giáp (tuyến giáp hoạt động kém) hoặc cường giáp (tuyến giáp hoạt động quá mức) đều gây mất cân bằng nội tiết, dẫn đến rụng tóc.

Các bệnh tự miễn tuyến giáp như viêm tuyến giáp Hashimoto và bệnh Graves cũng là tác nhân nghiêm trọng. Tuân thủ phác đồ điều trị tuyến giáp sẽ giúp kiểm soát hormone và phục hồi nang tóc.

Cách xử lý: Người bệnh cần đi khám chuyên khoa nội tiết để xét nghiệm chỉ số hormone giáp. Điều trị dứt điểm hoặc kiểm soát ổn định bệnh tuyến giáp bằng thuốc chuyên khoa. Khi hormone cân bằng trở lại, nang tóc sẽ dần hồi phục.

3. Thay đổi nội tiết tố sau sinh

Rụng tóc sau sinh ảnh hưởng đến 40 - 50% phụ nữ. Trong thai kỳ, lượng estrogen tăng vọt giúp tóc ít rụng hơn. Tuy nhiên, sau khi sinh, nồng độ estrogen sụt giảm đột ngột khiến một lượng lớn nang tóc chuyển sang giai đoạn nghỉ ngơi - gây ra tình trạng rụng tóc tạm thời (telogen effluvium).

Hiện tượng này thường bắt đầu từ 1 - 6 tháng sau sinh, kéo dài từ 6 - 15 tháng và rõ nhất ở đường chân tóc. Tình trạng này sẽ tự cải thiện khi cơ thể hồi phục.

Cách xử lý: Giữ tâm lý thoải mái, nghỉ ngơi hợp lý, bổ sung đầy đủ dinh dưỡng, đặc biệt là vi chất cho phụ nữ đang cho con bú. Tránh căng thẳng và hạn chế tác động hóa chất hay kéo dãn tóc mạnh. Tình trạng này sẽ tự cải thiện hoàn toàn sau vài tháng đến một năm khi lượng estrogen ổn định trở lại.

4. Rụng tóc từng mảng (Alopecia Areata)

Đây là bệnh lý tự miễn khi hệ miễn dịch tấn công nhầm vào các nang tóc, ngăn cản tóc mới mọc lên. Bệnh có thể gây rụng tóc từng mảng tròn trên da đầu hoặc rụng lông toàn thân, dẫn đến hói bán phần hoặc toàn phần.

Cách xử lý: Thăm khám da liễu để sử dụng các liệu pháp ức chế miễn dịch tại chỗ hoặc toàn thân.

5. Chấn thương thể chất và bệnh lý nặng

Các biến cố gây áp lực lớn lên cơ thể như tai nạn, phẫu thuật lớn, sốt cao hoặc nhiễm trùng nghiêm trọng có thể đẩy tới 70% nang tóc vào trạng thái nghỉ ngơi (Telogen Effluvium cấp tính). Tình trạng rụng tóc này thường xuất hiện vài tháng sau chấn thương và tự hồi phục sau khoảng 6 tháng.

Cách xử lý: Tập trung phục hồi sức khỏe tổng thể sau chấn thương hoặc bệnh nặng, duy trì chế độ ăn giàu đạm và vitamin. Tình trạng này mang tính tạm thời và tóc sẽ tự mọc lại sau khoảng 3 - 6 tháng khi cơ thể bình phục hoàn toàn.

6. Căng thẳng tâm lý và sốc cảm xúc

Những biến cố lớn trong cuộc sống như ly hôn, áp lực tài chính, mất người thân... có thể làm gián đoạn chu kỳ mọc tóc. Tóc thường bắt đầu rụng sau biến cố từ 3 - 6 tháng. Khi mức độ căng thẳng giảm xuống, tóc sẽ mọc lại.

Cách xử lý: Quản lý căng thẳng bằng các bài tập thư giãn, thiền, yoga, tư vấn tâm lý hoặc cân bằng giờ giấc làm việc và nghỉ ngơi. Khi mức độ căng thẳng giảm xuống, tóc sẽ tự mọc trở lại. Bác sĩ cũng có thể chỉ định thêm các liệu pháp hỗ trợ như dung dịch Minoxidil bôi tại chỗ hoặc tiêm huyết tương giàu tiểu cầu (PRP) để tăng tốc độ phục hồi.

7. Thiếu hụt dinh dưỡng

Dinh dưỡng đóng vai trò cốt lõi trong quá trình tái tạo tế bào nang tóc. Thiếu hụt vitamin D, biotin, kẽm và sắt cũng sẽ làm tóc xơ yếu và rụng nhiều.

Cách xử lý: Thực hiện xét nghiệm để xác định chính xác vi chất đang bị thiếu. Xây dựng chế độ ăn cân bằng đầy đủ dưỡng chất hoặc bổ sung đúng liều lượng chỉ định của bác sĩ. Tránh tự ý uống thực phẩm bổ sung liều cao khi cơ thể không thiếu hụt vì có thể gây tác dụng ngược khiến tóc rụng nặng hơn.

8. Thói quen chăm sóc tóc sai cách

Thói quen buộc tóc quá chặt (tóc đuôi ngựa, búi chặt) gây ra tình trạng rụng tóc do lực co kéo. Ngoài ra, lạm dụng nhiệt, uốn, duỗi, nhuộm hóa chất thường xuyên làm phá hủy cấu trúc keratin của sợi tóc.

Cách xử lý: Thả tóc tự nhiên hoặc chỉ buộc/búi lỏng tay, hạn chế dùng dây thun quá chặt. Giảm tần suất tạo kiểu bằng nhiệt và sử dụng hóa chất nhuộm/uốn. Sử dụng dầu gội dịu nhẹ, kết hợp dầu xả và xịt dưỡng bảo vệ tóc.