80 triệu lao động trong khu vực ASEAN chịu tác động bởi AI

Một nghiên cứu mới của Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO) vừa công bố hôm nay, cho thấy trí tuệ nhân tạo tạo sinh (GenAI) sẽ tác động đến đời sống việc làm của gần 80 triệu người lao động tại khu vực Đông Nam Á (ASEAN).

Báo cáo có tựa đề “Trí tuệ nhân tạo tạo sinh và thị trường lao động ASEAN: Mức độ chịu tác động cao, xáo trộn còn hạn chế, mức độ sẵn sàng chưa đồng đều”, đã phân tích tác động của GenAI đối với việc làm và thị trường lao động tại 11 quốc gia ASEAN, dựa trên mức độ nghề nghiệp có khả năng chịu tác động của AI cũng như xu hướng ứng dụng GenAI hiện nay.

Theo ước tính của ILO, gần 30% tổng số việc làm tại ASEAN, tương đương gần 80 triệu người lao động, thuộc các nghề có khả năng chịu tác động từ GenAI ở mức cao hơn mức tối thiểu. Tuy nhiên, chỉ 3,3% lực lượng lao động, tương đương khoảng 11,7 triệu người, làm việc trong nhóm nghề được xếp vào mức độ chịu tác động cao nhất. Trong khi đó, khoảng 67% số việc làm vẫn tập trung ở những nghề chưa được xác định là chịu tác động của GenAI.

 Ảnh minh họa. Ảnh: ILO

Ảnh minh họa. Ảnh: ILO

Trong 9 quốc gia ASEAN có số liệu, Singapore là nước có tỷ lệ người lao động làm việc trong các nghề chịu tác động từ GenAI cao hơn mức tối thiểu nhiều nhất, chiếm hơn 42% tổng số việc làm. Tiếp theo là Philippines (28%), phần nào phản ánh cơ cấu kinh tế thiên về dịch vụ và công nghệ thông tin; Indonesia (gần 22%); Việt Nam (gần 21%) và Thái Lan (gần 21%).

Báo cáo cũng cho thấy việc ứng dụng GenAI hiện vẫn ở giai đoạn đầu và chưa đồng đều, tập trung chủ yếu ở các ngành nghề sử dụng nhiều công nghệ. Trong khi đó, mức độ ứng dụng tại các vị trí văn phòng và hành chính còn khá hạn chế, dù nhóm này có mức độ chịu tác động cao.

Báo cáo cũng chỉ ra rằng mức độ chịu tác động của GenAI giữa lao động trẻ (từ 15-24 tuổi) và lao động trưởng thành nhìn chung không có nhiều khác biệt. Tuy nhiên, có sự chênh lệch đáng kể giữa nam và nữ. Phụ nữ có khả năng làm việc trong các nghề chịu tác động cao từ GenAI cao hơn gấp 2 lần nam giới, do họ tập trung nhiều hơn ở các công việc văn thư, hành chính và chuyên môn.

Nghiên cứu đồng thời chỉ ra sự chênh lệch về mức độ sẵn sàng giữa các quốc gia trong khu vực. Trong đó, Singapore nổi bật là một hệ sinh thái AI có năng lực cạnh tranh hàng đầu thế giới nhờ hạ tầng số phát triển, nguồn nhân lực chất lượng cao và cách tiếp cận đồng bộ của toàn bộ bộ máy nhà nước trong triển khai chiến lược AI.

Để phát triển AI một cách công bằng và bền vững, ILO đề xuất các chính sách cốt lõi bao gồm: quản trị AI lấy con người làm trung tâm; mở rộng đào tạo và nâng cao kỹ năng cho người lao động (đặc biệt là phụ nữ và thanh niên); hỗ trợ các doanh nghiệp siêu nhỏ, nhỏ và vừa tiếp cận công nghệ; đồng thời tăng cường hợp tác và chia sẻ tri thức giữa các quốc gia ASEAN.

Lưu Thủy

Nguồn SGĐT: https://dttc.sggp.org.vn/80-trieu-lao-dong-trong-khu-vuc-asean-chiu-tac-dong-boi-ai-post135568.html