AEF 2026: Nhận diện các động lực tăng trưởng mới của Việt Nam

Chiều 28/10, trong khuôn khổ Diễn đàn Kinh tế mùa Thu năm 2026, đã diễn ra phiên tham luận chuyên sâu và đối thoại chuyên sâu với chủ đề “Nhận diện các động lực tăng trưởng mới” và “Khung hợp tác trong kỷ nguyên mới”. Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Văn Thắng tham dự và phát biểu.

Tham dự phiên tham luận chuyên sâu và đối thoại chuyên sâu còn có Lãnh đạo các Bộ, ngành Trung ương; Lãnh đạo TP. Hồ Chí Minh và Lãnh đạo các Bộ ngành, địa phương quốc tế, trưởng các cơ quan đại diện ngoại giao, cơ quan lãnh sự, tổ chức quốc tế và cộng đồng doanh nghiệp trong và ngoài nước...

Hợp tác là điều kiện để cùng tạo dựng động lực phát triển mới

Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Văn Thắng nhận định, trước bối cảnh chuyển dịch sâu sắc đó, bài toán đặt ra cho mỗi quốc gia không còn là thích ứng thụ động hay đứng bên ngoài quan sát, mà là chủ động định vị và nâng cao nội lực, nội tại trong mạng lưới sản xuất toàn cầu. (Nguồn: BTC)

Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Văn Thắng nhận định, trước bối cảnh chuyển dịch sâu sắc đó, bài toán đặt ra cho mỗi quốc gia không còn là thích ứng thụ động hay đứng bên ngoài quan sát, mà là chủ động định vị và nâng cao nội lực, nội tại trong mạng lưới sản xuất toàn cầu. (Nguồn: BTC)

Phát biểu định hướng, Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Văn Thắng khẳng định, kinh tế thế giới đang trải qua giai đoạn tái cấu trúc sâu sắc, chịu tác động đan xen của các xung đột địa chính trị, sự bứt phá của công nghệ và làn sóng chuyển đổi kép. Các cực tăng trưởng đang chuyển dịch mạnh mẽ về khu vực châu Á, châu Phi và Mỹ Latinh. Chuỗi giá trị và chuỗi cung ứng đang tái cấu trúc theo hướng đa dạng hóa, khu vực hóa và tăng khả năng chống chịu trước các biến động.

Theo Phó Thủ tướng, việc lựa chọn điểm đến đầu tư ngày hôm nay không chỉ dừng lại ở bài toán chi phí, mà còn xoay quanh các tiêu chí về an toàn, tính linh hoạt và các liên kết chiến lược dài hạn. Đột phá công nghệ, sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo và tự động hóa cùng các tiêu chuẩn ESG đang dần trở thành điều kiện tiên quyết để tham gia vào chuỗi giá trị toàn cầu, đồng thời làm thay đổi căn bản lợi thế cạnh tranh giữa các quốc gia.

Những chuyển dịch ấy vừa mở ra cơ hội, vừa đặt ra không ít thách thức, áp lực cạnh tranh và yêu cầu về những nền tảng đối thoại nhằm củng cố lòng tin, thúc đẩy hợp tác giữa các bên.

Trên tinh thần đó, Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng gợi mở ba xu hướng:

Một là, chuyển đổi kép: Chuyển đổi số và chuyển đổi xanh đang đan xen, định hình lại cách thức sản xuất, tiêu chuẩn thị trường và lợi thế cạnh tranh.

Hai là, sự dịch chuyển của các cực tăng trưởng về châu Á, châu Phi và Mỹ Latinh, không chỉ về quy mô thị trường mà còn về các trung tâm sản xuất, đổi mới sáng tạo và không gian hợp tác Nam-Nam.

Ba là, tái cấu trúc chuỗi cung ứng theo hướng đa dạng hóa, vừa hiệu quả vừa an toàn.

“Tác động của các xu hướng này là hai chiều. Với các nước đang phát triển, trong đó có Việt Nam, đó là cơ hội tiếp cận vốn, công nghệ và thị trường mới; nhưng đồng thời là sức ép về năng lực hấp thụ công nghệ, chất lượng nhân lực và khả năng đáp ứng các tiêu chuẩn mới. Cơ hội chỉ trở thành tăng trưởng khi mỗi quốc gia đủ năng lực để dẫn dắt và nắm bắt”, Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng chỉ rõ.

Bên cạnh đó, Phó Thủ tướng nhận định, trước bối cảnh chuyển dịch sâu sắc đó, bài toán đặt ra cho mỗi quốc gia không còn là thích ứng thụ động hay đứng bên ngoài quan sát, mà là chủ động định vị và nâng cao nội lực, nội tại trong mạng lưới sản xuất toàn cầu. Đối với Việt Nam, yêu cầu cấp thiết hiện nay không chỉ dừng lại ở việc kết nối và đưa nền kinh tế tham gia vào chuỗi giá trị sẵn có hay đang hình thành, mà quan trọng hơn là phải tạo dựng môi trường, cơ chế và năng lực để Việt Nam cùng các đối tác quốc tế tham gia sâu hơn, trực tiếp hơn vào quá trình sáng tạo và kiến tạo giá trị trong chuỗi giá trị mới.

Trả lời câu hỏi các nước đang phát triển, trong đó có Việt Nam, cần làm gì để chuyển hóa cơ hội thành tăng trưởng và thịnh vượng, Phó Thủ tướng Chính phủ đề xuất bốn phương hướng:

Thứ nhất, xây dựng năng lực nội sinh về nhân lực, công nghệ và quản trị.

Thứ hai, hoàn thiện thể chế ổn định, minh bạch, có khả năng dự báo và có không gian thử nghiệm cho cái mới.

Thứ ba, tăng cường kết nối, hợp tác đa phương, khu vực Nam-Nam.

Thứ tư, hiệu quả huy động vốn, tài chính xanh và công nghệ gắn với liên kết doanh nghiệp trong nước và nâng cấp chuỗi giá trị.

Trong đó, TP. Hồ Chí Minh với vị thế là đô thị đầu tàu kinh tế và trung tâm đổi mới sáng tạo của Việt Nam, đang đứng trước cơ hội lịch sử để kết nối và chuyển hóa các nguồn lực thành các khuôn khổ hợp tác, đổi mới và giá trị mới. Không đơn thuần là điểm hội tụ của dòng vốn, tri thức và công nghệ khu vực, Thành phố mang tên Bác đồng thời hướng đến trở thành một cực tăng trưởng uy tín, có trách nhiệm và sẵn sàng hội nhập cùng các đối tác quốc tế. Song để biến cơ hội thành hiện thực, Thành phố cũng như Việt Nam cần những định hướng, hành động đủ sâu, đủ thực chất với các quốc gia, các tổ chức quốc tế.

“Tinh thần hợp tác trong kỷ nguyên mới" – chủ đề xuyên suốt của diễn đàn năm nay – chỉ thực sự có ý nghĩa khi được chuyển hóa thành những cam kết, những khuôn khổ chính sách và những dự án hợp tác cụ thể giữa các bên”, Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng khẳng định; đồng thời bày tỏ tin tưởng, với sự tham gia của đông đảo đại diện các quốc gia, chuyên gia hàng đầu và đại diện các tổ chức quốc tế, phiên đối thoại chính sách chiều nay sẽ diễn ra thực chất, cởi mở để giúp các bên thấu hiểu sâu sắc hơn về nhu cầu, về lợi thế, thách thức lẫn nguồn lực của nhau, từ đó tìm được những điểm giao thoa để hình thành hợp tác.

Nhắc lại chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng trong phiên khai mạc: Hội tụ không có nghĩa là xóa bỏ khác biệt, mà là tìm ra những lợi ích có thể cùng chia sẻ, những năng lực có thể bổ trợ cho nhau và những không gian có thể cùng kiến tạo; Phó Thủ tướng Chính phủ bày tỏ, trong kỷ nguyên mới, hợp tác không còn là lựa chọn, mà ngày càng trở thành điều kiện để các bên cùng tạo dựng động lực phát triển mới. Chính sự hội tụ hôm nay sẽ tạo nền tảng để các bên kết nối, mở ra những khuôn khổ hợp tác phù hợp và từng bước chuyển hóa thành hành động cụ thể.

Tận dụng sức hút của dòng vốn dành cho công nghệ số

Ông Denis Depoux, Giám đốc Điều hành Toàn cầu, Roland Berger phát biểu tham luận. (Nguồn: BTC)

Ông Denis Depoux, Giám đốc Điều hành Toàn cầu, Roland Berger phát biểu tham luận. (Nguồn: BTC)

Trình bày tham luận, ông Denis Depoux, Giám đốc điều hành toàn cầu Roland Berger đã phân tích những thách thức trong huy động vốn cho tăng trưởng, sự dịch chuyển của chuỗi cung ứng châu Á và cơ hội đối với Việt Nam.

Theo ông, dòng vốn toàn cầu đang tập trung mạnh vào công nghệ số và trí tuệ nhân tạo (AI), trong khi các lĩnh vực sản xuất và hạ tầng vẫn thiếu nguồn lực. Dù thế giới không thiếu tiền, phần lớn nguồn vốn đã được phân bổ trước, khiến doanh nghiệp trong nền kinh tế thực gặp khó khăn khi tiếp cận vốn dài hạn với chi phí hợp lý. Giám đốc điều hành toàn cầu Roland Berger cho rằng cần có cơ chế tài chính phù hợp để kết nối nền kinh tế số với nền kinh tế thực.

Phân tích xu hướng đầu tư khu vực, ông Denis Depoux cho biết, kể từ năm 2018, ASEAN đã thu hút tỷ trọng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) toàn cầu lớn hơn Trung Quốc. Quá trình này gắn với xu hướng đa dạng hóa địa điểm sản xuất, hiện đại hóa công nghiệp và tái cấu trúc chuỗi cung ứng châu Á. Việt Nam đang hưởng lợi từ sự dịch chuyển đó, với sự hiện diện của các doanh nghiệp Trung Quốc như BYD, Jinko Solar, Goldwind, Goertek, cùng các tập đoàn Mỹ trong lĩnh vực bán dẫn và công nghệ tiên tiến như Apple, Qualcomm, Intel và Amkor.

Ông dẫn chứng, tỷ trọng điện tử và máy móc trong xuất khẩu của Việt Nam sang Mỹ và châu Âu đã tăng từ 37% năm 2016 lên gần 60% hiện nay. Tuy nhiên, sự chuyển dịch này cũng làm gia tăng nhu cầu về vốn lưu động, dịch vụ ngoại hối và công cụ phòng ngừa rủi ro tỷ giá. Bên cạnh đó, để hướng tới mục tiêu tăng trưởng 10%, Việt Nam cần cải thiện năng suất, hiện đại hóa sản xuất và đầu tư dài hạn vào nhà máy, logistics và hạ tầng.

Đại diện từ Roland Berger đưa ra bảy định hướng chính: Phát triển thị trường trái phiếu doanh nghiệp; coi mục tiêu đạt xếp hạng tín nhiệm đầu tư là nhiệm vụ quốc gia; khai thác nguồn vốn từ tài sản hạ tầng; thúc đẩy sự kết hợp giữa công nghiệp và kinh tế số; tăng cường kết nối trong nước và quốc tế; định vị TP. Hồ Chí Minh và Đà Nẵng thành các trung tâm tài chính phục vụ chuỗi cung ứng; đồng thời nâng cao hiệu quả khí hậu và phát triển sản xuất carbon thấp.

Đồng thời, ông Denis Depoux nhấn mạnh, Việt Nam cần tận dụng sức hút của dòng vốn dành cho công nghệ số để thu hút thêm đầu tư vào nền kinh tế thực. Theo ông, một trung tâm tài chính chuyên biệt có thể góp phần kết nối nguồn vốn toàn cầu với nhu cầu hiện đại hóa, số hóa và mở rộng sản xuất tại Việt Nam.

Thúc đẩy hạ tầng thông minh

Ông Devendra Jain, Trưởng nhóm Trí tuệ nhân tạo và Công nghệ tiên phong, Diễn đàn Kinh tế thế giới (WEF), phát biểu tham luận. (Nguồn: BTC)

Ông Devendra Jain, Trưởng nhóm Trí tuệ nhân tạo và Công nghệ tiên phong, Diễn đàn Kinh tế thế giới (WEF), phát biểu tham luận. (Nguồn: BTC)

Về phần mình, ông Devendra Jain, Trưởng nhóm Trí tuệ nhân tạo và Công nghệ tiên phong, Diễn đàn Kinh tế thế giới (WEF) nhấn mạnh, hạ tầng thông minh là một trong những yếu tố quan trọng giúp nâng cao năng lực cạnh tranh công nghiệp và thu hút đầu tư. Do đó, Việt Nam cần chuyển từ mô hình nền kinh tế có tính kết nối cao sang nền kinh tế được kết nối thông minh, trong đó hạ tầng vật chất, dữ liệu, mạng lưới số và AI phối hợp nhằm nâng cao năng suất, khả năng chống chịu và hiệu quả vận hành.

Ông Devendra Jain cho rằng hạ tầng thông minh không chỉ giúp kết nối các tài sản hiện có mà còn cho phép chúng phối hợp hoạt động trên cơ sở dữ liệu và tiêu chuẩn chung. Kinh nghiệm quốc tế, đặc biệt từ Trung Quốc, cho thấy việc thúc đẩy số hóa công nghiệp, phát triển mạng 5G riêng và xây dựng các nền tảng dữ liệu dùng chung có thể hỗ trợ doanh nghiệp nâng cao hiệu quả sản xuất.

Đối với Việt Nam, đặc biệt là TP. Hồ Chí Minh, Trưởng nhóm Trí tuệ nhân tạo và Công nghệ tiên phong WEF đề xuất hai hướng triển khai trước mắt. Thứ nhất, xây dựng một lớp điều phối đáng tin cậy kết nối nhà máy, đơn vị logistics, điểm tập kết hàng hóa và cảng biển, qua đó nâng cao hiệu quả vận chuyển từ sản xuất đến xuất khẩu. Thứ hai, phát triển hạ tầng thông minh dùng chung để hỗ trợ các doanh nghiệp sản xuất, nhất là doanh nghiệp nhỏ và vừa, tiếp cận kết nối công nghiệp, dữ liệu, bản sao số và các công cụ AI mà không phải tự đầu tư toàn bộ năng lực này.

Theo ông, Việt Nam có thể bắt đầu bằng việc thí điểm hành lang logistics kết nối các cụm công nghiệp tại khu vực TP. Hồ Chí Minh mở rộng với cảng Cái Mép-Thị Vải, đồng thời tận dụng chương trình VSM 70 để thúc đẩy cải tiến hoạt động sản xuất của doanh nghiệp.

Ông Devendra Jain cũng lưu ý ba chuyển dịch toàn cầu đòi hỏi Việt Nam phải hành động khẩn trương: Các quyết định đầu tư ngày càng phụ thuộc vào nhân lực, công nghệ và hạ tầng bên cạnh chi phí; nhiều doanh nghiệp vẫn gặp khó khăn trong việc mở rộng ứng dụng AI công nghiệp; và lợi ích của quá trình chuyển đổi có nguy cơ tập trung ở các doanh nghiệp lớn. Bên cạnh đó, hạ tầng thông minh có thể giúp Việt Nam nâng cao năng suất, hỗ trợ doanh nghiệp chuyển sang các hoạt động có giá trị gia tăng cao hơn và mở rộng khả năng tham gia chuỗi giá trị toàn cầu.

“Việt Nam cần đưa ra lựa chọn: Chờ đợi hạ tầng thông minh trở thành xu thế phổ biến, hay chủ động xây dựng tương lai đó ngay từ bây giờ thông qua các tiêu chuẩn, nền tảng và năng lực của kỷ nguyên công nghiệp tiếp theo. Diễn đàn Kinh tế thế giới sẵn sàng hỗ trợ Việt Nam nghiên cứu và triển khai các dự án thí điểm, kết nối chính phủ, doanh nghiệp và kinh nghiệm quốc tế để chuyển những cơ hội này thành hành động thực tiễn”, ông Devendra Jain khẳng định.

Vai trò của quyền lực mềm

GS. Matthieu Guitton, Giáo sư Khoa Y Đại học Laval (Canada); Nhà nghiên cứu tại Trung tâm nghiên cứu CERVO phát biểu tham luận. (Nguồn: BTC)

GS. Matthieu Guitton, Giáo sư Khoa Y Đại học Laval (Canada); Nhà nghiên cứu tại Trung tâm nghiên cứu CERVO phát biểu tham luận. (Nguồn: BTC)

Trong khi đó, GS. Matthieu Guitton, Giáo sư Khoa Y Đại học Laval (Canada); Nhà nghiên cứu tại Trung tâm nghiên cứu CERVO, đưa đến một góc nhìn về vai trò ngày càng quan trọng của không gian mạng trong việc xây dựng, thể hiện và lan tỏa sức mạnh mềm quốc gia trong kỷ nguyên công nghệ. Theo đó, khi công nghệ, Internet và mạng xã hội hiện diện rộng khắp, không gian mạng đã trở thành một lớp không gian bổ sung bên cạnh không gian vật lý, đồng thời là nơi các quốc gia thể hiện vị thế và gia tăng ảnh hưởng. Do vậy, sự hiện diện trên môi trường trực tuyến ngày càng có ý nghĩa quyết định đối với việc xây dựng hình ảnh và phát huy sức mạnh mềm của mỗi quốc gia.

GS. Matthieu Guitton nhấn mạnh, các hệ sinh thái người có sức ảnh hưởng trên mạng đang trở thành một phương tiện quan trọng để lan tỏa sức mạnh mềm. Những hệ sinh thái này có thể phát triển vượt ra ngoài sự kiểm soát của nhà nước, với các cá nhân, nền tảng và mạng lưới tương tác qua lại, tận dụng hệ sinh thái của những quốc gia khác để mở rộng phạm vi tiếp cận và gia tăng mức độ nhận diện. Theo ông, đây không đơn thuần là sự cạnh tranh trực tiếp giữa các quốc gia, mà còn là quá trình những người có sức ảnh hưởng khai thác các mạng lưới xuyên biên giới để tiếp cận công chúng mới.

Vị chuyên gia cũng cho rằng sự phát triển của AI đang đẩy nhanh quá trình tương tác và làm thay đổi động lực của ảnh hưởng trên không gian mạng. AI không chỉ có khả năng tạo ra hình ảnh, video và hình đại diện ảo có độ chân thực cao, mà còn cho phép kết hợp người thật với các nhân vật ảo trong cùng một sản phẩm nội dung. Nhờ đó, các quốc gia có thể tạo ra số lượng lớn nhân vật có sức ảnh hưởng mà không nhất thiết phải dựa hoàn toàn vào người dân của mình, đồng thời sản xuất nội dung nhanh hơn và chủ động kiểm soát nội dung tốt hơn. Đáng chú ý, các tác nhân AI có khả năng thực hiện hành động và tương tác với con người còn có thể được sử dụng để tiếp cận những hệ sinh thái khác nhau.

Đánh giá về cục diện ảnh hưởng trên không gian mạng ASEAN, GS. Matthieu Guitton nhận định, Hàn Quốc hiện có mức độ hiện diện vượt trội, một phần nhờ các chính sách thúc đẩy sản xuất sản phẩm văn hóa và phổ biến chúng qua Internet. Tuy nhiên, nhiều quốc gia khác cũng đang gia tăng ảnh hưởng. Thái Lan ngày càng hiện diện rõ nét trên không gian mạng; Singapore đã đạt được hiệu quả đáng kể nhưng bắt đầu gặp giới hạn do quy mô dân số; trong khi Trung Quốc có hệ sinh thái phong phú nhưng vẫn gặp khó khăn trong việc mở rộng ảnh hưởng ra ngoài không gian mạng của mình...

Theo ông, Việt Nam hiện chưa đạt được mức độ hiện diện tương đương các quốc gia dẫn đầu, do hệ sinh thái người có sức ảnh hưởng trong nước còn tương đối hạn chế. Tuy nhiên, Việt Nam có nhiều lợi thế và tiềm năng để vươn lên giữ vị trí quan trọng trong không gian mạng ASEAN trong những năm tới. Những lợi thế này bao gồm quy mô dân số lớn và trẻ, nền kinh tế phát triển nhanh, năng lực số ngày càng được nâng cao, tinh thần đổi mới sáng tạo và năng lực an ninh mạng. Giáo sư cũng đề cập tầm quan trọng của quan hệ Đối tác chiến lược Việt Nam-Canada, trong đó an ninh mạng là một nội dung hợp tác đáng chú ý. Theo ông, năng lực an ninh mạng góp phần củng cố niềm tin số, giúp môi trường trực tuyến trở nên an toàn hơn và tạo điều kiện thuận lợi cho việc phát triển hệ sinh thái người có sức ảnh hưởng.

Bên cạnh đó, GS. Matthieu Guitton cũng đánh giá cao tốc độ nâng cao năng lực công nghệ của Việt Nam. Ông chia sẻ rằng cách đây vài năm, các công trình nghiên cứu từ Việt Nam hầu như chưa xuất hiện trên hai tạp chí hàng đầu về trí tuệ nhân tạo và tương tác giữa con người với máy tính mà ông giữ cương vị tổng biên tập. Tuy nhiên, hiện nay, ngày càng có nhiều nghiên cứu đáng chú ý của các nhà khoa học Việt Nam được gửi đến những tạp chí này. Điều này cho thấy nghiên cứu của Việt Nam đang vươn tới các tiêu chuẩn quốc tế hàng đầu trong một khoảng thời gian tương đối ngắn, mở ra triển vọng tích cực cho tương lai.

Một lợi thế khác của Việt Nam, theo GS. Matthieu Guitton, là vị trí địa lý và các mối liên hệ văn hóa. Là một quốc gia Đông Nam Á và thành viên ASEAN, Việt Nam đồng thời có quan hệ văn hóa chặt chẽ với Đông Bắc Á, đặc biệt là Trung Quốc, Hàn Quốc và Nhật Bản. Điều này tạo cơ hội để Việt Nam đảm nhận vai trò kết nối giữa các quốc gia Đông Nam Á như Thái Lan, Singapore, Indonesia với Nhật Bản và Hàn Quốc. Ông cho rằng đây là vai trò đặc thù mà Việt Nam có thể tận dụng để góp phần định hình cấu trúc và thúc đẩy sự phát triển của không gian mạng ASEAN.

Vị chuyên gia nhận định, Việt Nam có nhiều lợi thế có thể giúp thúc đẩy sức mạnh mềm và gia tăng ảnh hưởng trên phạm vi toàn cầu. Đây thực sự là thời điểm mang tính bước ngoặt đối với Việt Nam, khi đất nước có thể quảng bá nhiều giá trị và thế mạnh của mình trên môi trường trực tuyến. Những điều kiện cần thiết đã hiện hữu.

“Các quốc gia cũng như doanh nghiệp cần tăng cường sự hiện diện trên không gian mạng, nhưng hôm nay, tôi muốn tập trung vào các quốc gia. Không gian mạng sẽ là nơi diễn ra nhiều hoạt động và định hình nhiều xu hướng trong những năm tới. Vì vậy, các quốc gia cần thực sự chú trọng phát triển sự hiện diện và hình ảnh trực tuyến của mình, qua đó phát huy sức mạnh mềm”, GS. Matthieu Guitton nói thêm.

Nâng cao năng lực nội sinh, thúc đẩy R&D và tăng cường thương mại hóa công nghệ

PGS. TS. Lê Quốc Cường, Thành viên Tiểu ban Khoa học và Công nghệ, Đổi mới sáng tạo và Chuyển đổi số thuộc Ban Nghiên cứu phát triển Thành phố Hồ Chí Minh. (Nguồn: BTC)

PGS. TS. Lê Quốc Cường, Thành viên Tiểu ban Khoa học và Công nghệ, Đổi mới sáng tạo và Chuyển đổi số thuộc Ban Nghiên cứu phát triển Thành phố Hồ Chí Minh. (Nguồn: BTC)

Trình bày tham luận, PGS. TS. Lê Quốc Cường, Thành viên Tiểu ban Khoa học và Công nghệ, Đổi mới sáng tạo và Chuyển đổi số thuộc Ban Nghiên cứu phát triển TP. Hồ Chí Minh đề xuất xây dựng Vành đai Công nghệ và Đổi mới sáng tạo đa cực, chuyển mô hình phát triển của Thành phố từ mở rộng sản xuất sang dựa trên khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

PGS. TS. Lê Quốc Cường nhận định, các hành lang công nghệ thành công đều có cấu trúc đa cực bổ trợ lẫn nhau, cơ chế điều phối vùng, đầu tư vào công nghệ chiến lược và liên kết giữa Nhà nước, trường đại học, viện nghiên cứu, doanh nghiệp và đối tác quốc tế.

Theo ông, sau khi hợp nhất với Bình Dương và Bà Rịa - Vũng Tàu, TP. Hồ Chí Minh có 105 khu chế xuất, khu công nghiệp với tổng diện tích hơn 50.000ha. Tuy nhiên, dù Khu Công nghệ cao thành phố đạt giá trị sản xuất công nghệ cao 23 tỷ USD, doanh nghiệp FDI vẫn chiếm 93% kim ngạch xuất khẩu. Điều này cho thấy cần nâng cao năng lực nội sinh, thúc đẩy R&D và tăng cường thương mại hóa công nghệ trong nước.

Do đó, PGS. TS. Lê Quốc Cường đề xuất tổ chức vành đai thành sáu cực chức năng: tri thức; công nghệ cao; sản xuất tiên tiến; đổi mới sáng tạo và tài chính; logistics toàn cầu; kinh tế xanh và kinh tế biển. Để kết nối các cực, cần phát triển đồng bộ hạ tầng giao thông, hạ tầng số, liên kết khoa học công nghệ, tài chính, thể chế và hợp tác quốc tế.

Về quản trị, ông đề xuất xây dựng Khung quản trị tích hợp đổi mới sáng tạo IICGF, kết nối vốn, công nghệ và cơ chế hợp tác; đồng thời thành lập Hội đồng Điều phối Vành đai để điều phối chiến lược, R&D, dữ liệu dùng chung và hợp tác quốc tế. Trung tâm Cách mạng Công nghiệp lần thứ tư (C4IR) được đề xuất làm đầu mối kết nối với các mạng lưới công nghệ trong khu vực và toàn cầu.

Lộ trình được đề xuất gồm thí điểm thể chế, thành lập Hội đồng Điều phối và quy hoạch sáu cực trong giai đoạn 2026-2030; mở rộng có kiểm soát đến năm 2045; hướng tới hình thành siêu vùng khoa học công nghệ thuộc nhóm 100 cụm hàng đầu của WIPO trong giai đoạn 2045-2075, đồng thời đạt mục tiêu Net Zero vào năm 2050.

Các khuyến nghị trọng tâm gồm hoàn thiện thể chế và hạ tầng, phát triển hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, thúc đẩy chuyển đổi xanh, tăng cường R&D, nâng cao năng lực hấp thụ công nghệ của doanh nghiệp trong nước và chủ động hợp tác quốc tế.

Bên cạnh đó, trong phần đối thoại chuyên sâu với chủ đề “Khung hợp tác trong kỷ nguyên mới”, các diễn giả đã cùng trao đổi chính sách, giải pháp và sáng kiến hợp tác mới, qua đó nâng cao năng lực cạnh tranh, thúc đẩy hợp tác và điều phối hiệu quả các nguồn lực quốc tế trong bối cảnh kinh tế khu vực và toàn cầu đang tái cấu trúc.

TP. Hồ Chí Minh cam kết ba trụ cột đột phá, chuyển kết nối thành hành động

Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch UBND TP. Hồ Chí Minh Nguyễn Văn Được phát biểu bế mạc Diễn đàn Kinh tế Mùa thu năm 2026. (Nguồn: BTC)

Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch UBND TP. Hồ Chí Minh Nguyễn Văn Được phát biểu bế mạc Diễn đàn Kinh tế Mùa thu năm 2026. (Nguồn: BTC)

Phát biểu kết luận Diễn đàn, ông Nguyễn Văn Được, Ủy viên Trung ương Đảng, Chủ tịch UBND TP. Hồ Chí Minh, đánh giá Diễn đàn Kinh tế mùa Thu 2026 đã hoàn thành các nội dung chính của chương trình và thành công tốt đẹp.

Thay mặt lãnh đạo Thành phố, Chủ tịch UBND Nguyễn Văn Được trân trọng cảm ơn sự quan tâm, chỉ đạo của lãnh đạo Chính phủ, sự phối hợp của các bộ, ngành, địa phương, sự đồng hành của WEF, các tổ chức quốc tế, cộng đồng doanh nghiệp, chuyên gia và các lực lượng tham gia tổ chức diễn đàn.

Theo ông Nguyễn Văn Được, thành công của Diễn đàn có ý nghĩa đặc biệt đối với TP. Hồ Chí Minh trong năm kỷ niệm 50 năm thành phố chính thức mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh, đồng thời mở ra những định hướng phát triển cho nửa thế kỷ tiếp theo.

Thành phố hướng đến mục tiêu trở thành siêu đô thị toàn cầu thông minh, bền vững, có khả năng kết nối các nguồn lực và tham gia sâu hơn vào mạng lưới kinh tế quốc tế. Để hiện thực hóa mục tiêu này, TP. Hồ Chí Minh xác định phát triển không chỉ dựa trên những dự án đầu tư riêng lẻ mà phải xây dựng hệ sinh thái đồng bộ, tăng cường kết nối giữa các trung tâm quốc tế, đô thị lớn và mạng lưới doanh nghiệp toàn cầu.

Trọng tâm là chuyển từ kết nối đơn lẻ sang các mạng lưới liên kết chiến lược, chuyển hóa tri thức thành năng lực sản xuất thực tế, tối ưu hóa chuỗi giá trị và kiến tạo những cực tăng trưởng mới.

Thành phố cam kết tập trung ba trụ cột đột phá.

Thứ nhất, đổi mới thể chế, tiên phong thí điểm những cơ chế, chính sách đột phá nhằm thúc đẩy khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Thứ hai, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao đạt chuẩn quốc tế, tạo nền tảng nâng cao năng suất, năng lực cạnh tranh và chất lượng tăng trưởng.

Thứ ba, đẩy mạnh hội nhập và hợp tác chiến lược, tăng cường hợp tác công - tư, kết nối các nguồn lực quốc tế và thúc đẩy hợp tác trong những lĩnh vực công nghệ cao.

Với tinh thần đồng hành và phát triển cùng Việt Nam, khu vực và cộng đồng quốc tế, TP. Hồ Chí Minh sẽ hành động quyết liệt, hiệu quả hơn, chuyển những sáng kiến và kết nối tại diễn đàn thành các chương trình, dự án hợp tác cụ thể, đóng góp thiết thực vào việc hình thành những động lực tăng trưởng mới.

Diễn đàn Kinh tế mùa Thu 2026 khép lại với thông điệp xuyên suốt: Hợp tác phải tạo ra giá trị thực chất. Từ những định hướng chính sách, kết nối đầu tư và cam kết quốc tế, yêu cầu tiếp theo là tổ chức thực hiện, chuyển các cơ hội thành dự án, sản phẩm và kết quả cụ thể, góp phần nâng cao vị thế Việt Nam và TPHCM trong mạng lưới các cực tăng trưởng mới toàn cầu.

Các đại biểu thực hiện nghi thức bấm nút khởi động Chương trình tổng kích cầu du lịch và tiêu dùng Vibrant HCMC 2026. (Nguồn: BTC)

Các đại biểu thực hiện nghi thức bấm nút khởi động Chương trình tổng kích cầu du lịch và tiêu dùng Vibrant HCMC 2026. (Nguồn: BTC)

Bên cạnh đó, trong khuôn khổ phiên tham luận chuyên sâu và đối thoại chuyên sâu chiều 28/10, Lãnh đạo TP. Hồ Chí Minh đã nhấn nút khởi động chương trình tổng kích cầu Vibrant HCMC, đồng thời chính thức ra mắt hai nền tảng số Hello và Sống Động.

Ngọc Anh

Nguồn TG&VN: https://baoquocte.vn/aef-2026-nhan-dien-cac-dong-luc-tang-truong-moi-cua-viet-nam-461845.html