Ai chịu trách nhiệm nếu xăng E10 làm hỏng phương tiện?

Xăng E10 sẽ được bán đại trà trên toàn quốc từ 1/6. Ảnh: Hoài Bảo.

Trước thời điểm xăng E10 được triển khai trên toàn quốc, Bộ Công Thương đã công bố bộ 85 câu hỏi và giải đáp thắc mắc của người tiêu dùng về xăng E10. Một trong những câu hỏi được nhiều người quan tâm là trường hợp phương tiện gặp hư hỏng và nguyên nhân được xác định đến từ việc sử dụng xăng E10 thì đơn vị nào sẽ chịu trách nhiệm.

Theo Bộ Công Thương, nếu có đầy đủ bằng chứng chứng minh lỗi phát sinh từ chất lượng xăng E10, đơn vị cung cấp nhiên liệu sẽ là bên chịu trách nhiệm đầu tiên. Sau đó, trách nhiệm quản lý của cơ quan Nhà nước trong lĩnh vực xăng dầu cũng sẽ được xem xét theo quy định.

Tuy nhiên, Bộ Công Thương cũng cho biết các thử nghiệm của các nhà khoa học trong nước và quốc tế cũng như thực tế sử dụng xăng E10 tại các nước đã sử dụng trong nhiều năm qua chưa ghi nhận bằng chứng xăng E10 làm hỏng động cơ. Xăng E10 cũng không ảnh hưởng đến khả năng khởi động xe trong điều kiện vận hành bình thường. Và hầu hết phương tiện hiện nay đã được thiết kế để tương thích và sử dụng các vật liệu phù hợp với xăng E10.

Dù vậy, Bộ vẫn lưu ý các loại ôtô, xe máy, động cơ máy cắt cỏ, bơm nước, máy thổi lá, máy nông nghiệp dùng xăng… quá cũ, không khẳng định sự tương thích với xăng E10.

Hơn 60 quốc gia đã sử dụng E10

Về lý do triển khai E10, Bộ Công Thương cho biết hiện có khoảng 60 quốc gia trên thế giới đang sử dụng loại nhiên liệu này. E10 không chỉ góp phần giảm phát thải khí nhà kính và bảo vệ môi trường mà còn thúc đẩy phát triển ngành công nghiệp nhiên liệu sinh học, tạo đầu ra cho các sản phẩm nông nghiệp và lâm nghiệp.

Bên cạnh đó, việc gia tăng tỷ lệ nhiên liệu sinh học trong xăng còn giúp giảm phụ thuộc vào các nguồn nhiên liệu hóa thạch đang dần cạn kiệt, đồng thời tăng cường bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia trong dài hạn.

Đối với lo ngại về điều kiện khí hậu nóng ẩm tại Việt Nam, Bộ Công Thương cho rằng E10 đã được sử dụng nhiều năm tại các quốc gia có đặc điểm thời tiết tương đồng như Trung Quốc, Thái Lan và Philippines.

Cơ quan này cũng nhấn mạnh E10 được xem là một loại nhiên liệu chuyển đổi xanh bởi ethanol được sản xuất từ các nguồn nguyên liệu tái tạo. Theo cách tính vòng đời phát thải, từ quá trình trồng nguyên liệu, sản xuất cồn nhiên liệu đến khi đốt cháy, lượng carbon phát sinh được đánh giá ở mức cân bằng hơn so với nhiên liệu hóa thạch truyền thống.

Việc giảm sử dụng xăng khoáng cũng góp phần hỗ trợ mục tiêu Net Zero. Theo tính toán, mỗi lít xăng khoáng không được đốt cháy có thể giúp giảm phát thải khoảng 2,3-2,5 kg CO2 ra môi trường.

Tuy nhiên, cơ quan quản lý lưu ý xăng E10 không phải là giải pháp thay thế hoàn toàn nhiên liệu hóa thạch bởi bản thân loại nhiên liệu này vẫn chứa tới 90% xăng khoáng. Vai trò của xăng E10 hiện nay chủ yếu là bước chuyển tiếp trong quá trình giảm dần sự phụ thuộc vào nhiên liệu truyền thống.

Xăng sinh học nói chung và xăng E10 nói riêng là một giải pháp trong xu hướng chuyển đổi năng lượng xanh đang diễn ra trên toàn cầu. Việc sử dụng xăng E10 góp phần bảo vệ môi trường, phát triển bền vững, thúc đẩy phát triển kinh tế, xã hội và đặc biệt là góp phần bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia; cần hiểu đúng; sử dụng đúng; duy tu, bảo dưỡng động cơ đúng khuyến nghị của nhà sản xuất.

Vì sao Việt Nam không chọn tỷ lệ ethanol cao hơn E10?

Bộ Công Thương cũng bác bỏ quan điểm cho rằng tỷ lệ ethanol trong xăng càng cao thì càng tốt. Tỷ lệ phối trộn cần được tính toán phù hợp với khả năng thích ứng của động cơ, hạ tầng kỹ thuật và năng lực cung ứng nhiên liệu.

Trên thực tế, nhiều quốc gia đang sử dụng tỷ lệ ethanol cao hơn Việt Nam. Mỹ đã thương mại hóa xăng E85 cho một số dòng xe chuyên dụng, Brazil phổ biến xăng E30, trong khi Thái Lan và Philippines đang sử dụng rộng rãi xăng E15.

Theo Bộ Công Thương, Việt Nam lựa chọn xăng E10 vì đây là bước đi phù hợp với lộ trình đã được Thủ tướng phê duyệt, bảo đảm quá trình chuyển đổi diễn ra từng bước, phù hợp với thực trạng phương tiện đang lưu hành cũng như năng lực cung ứng nhiên liệu trong nước.

Ngoài yếu tố môi trường, xăng E10 còn góp phần đa dạng hóa nguồn cung năng lượng, giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch nhập khẩu và tận dụng tiềm năng nguyên liệu trong nước phục vụ sản xuất ethanol nhiên liệu, qua đó hỗ trợ ổn định thị trường xăng dầu và nâng cao an ninh năng lượng quốc gia.