Ấn Độ xây dựng chính sách kết hợp phát triển điện Mặt trời với nông nghiệp

Mô hình phát triển điện Mặt trời kết hợp nông nghiệp của Ấn Độ sẽ giúp nông dân vừa duy trì hoạt động trồng trọt, vừa sản xuất điện mặt trời trên cùng diện tích đất. (Nguồn: Mongabay)

Phát biểu tại Hội nghị Điện Mặt trời kết hợp nông nghiệp thế giới 2026 ở New Delhi ngày 21/10, Bộ trưởng Năng lượng mới và Tái tạo Ấn Độ Pralhad Joshi cho biết, khoảng 30% trong tổng số 160 triệu ha đất canh tác của nước này, tương đương 48 triệu ha, có tiềm năng triển khai các dự án điện Mặt trời kết hợp nông nghiệp.

Theo Bộ trưởng Joshi, mô hình này cho phép nông dân vừa duy trì hoạt động trồng trọt, vừa sản xuất điện Mặt trời trên cùng diện tích đất, qua đó giải quyết bài toán cạnh tranh quỹ đất giữa phát triển nông nghiệp và năng lượng tái tạo. Đây là hướng đi đặc biệt phù hợp với Ấn Độ, nơi khoảng 85% nông dân thuộc nhóm sản xuất nhỏ và cận biên, khó có khả năng dành riêng đất canh tác để phát triển các dự án năng lượng.

Các bang gồm Maharashtra, Rajasthan, Andhra Pradesh, Madhya Pradesh, Karnataka và Uttar Pradesh hiện chiếm gần 50% tiềm năng phát triển điện Mặt trời kết hợp nông nghiệp của toàn Ấn Độ.

Tuy nhiên, chi phí đầu tư vẫn là trở ngại lớn đối với việc nhân rộng mô hình.

Theo Bộ trưởng Joshi, các dự án điện Mặt trời kết hợp nông nghiệp có chi phí xây dựng cao hơn 25-30% so với hệ thống điện Mặt trời lắp đặt trực tiếp trên mặt đất, chủ yếu do yêu cầu bổ sung kết cấu nâng đỡ tấm pin phía trên cây trồng.

Trong khi đó, chi phí sản xuất điện theo mô hình này ước khoảng 3,2 Rupee/kWh, so với 2,6 Rupee/kWh của điện Mặt trời thông thường. Vì vậy, việc giảm chi phí và nâng cao hiệu quả kinh tế giữ vai trò quyết định đối với khả năng phát triển trên quy mô lớn.

Về phần mình, Thứ trưởng Bộ Năng lượng mới và Tái tạo Ấn Độ Santosh Kumar Sarangi cho biết, Chính phủ sẽ công bố dự thảo chính sách để lấy ý kiến các bang và những bên liên quan trước khi hoàn thiện. Trong giai đoạn đầu, Ấn Độ đặt mục tiêu phát triển khoảng 5 GW công suất điện Mặt trời kết hợp nông nghiệp trong vài năm tới.

Đáng chú ý, chương trình PM-KUSUM 2.0 đang trong quá trình xây dựng dự kiến dành riêng một hợp phần công suất 10 GW nhằm thúc đẩy lắp đặt các hệ thống điện Mặt trời phía trên diện tích đất trồng trọt. Chính phủ cũng nghiên cứu cơ chế hỗ trợ các bang triển khai mô hình này.

Theo Bộ trưởng Joshi, tổng công suất điện Mặt trời kết hợp nông nghiệp trên toàn cầu đã vượt 18,4 GW, mở ra cơ hội để Ấn Độ tiếp thu kinh nghiệm quốc tế, từng bước hình thành mô hình phát triển song hành giữa nông nghiệp và năng lượng sạch.