Ẩn họa từ bánh mì vỉa hè

Bánh mì là món ăn đường phố quen thuộc, tiện lợi của đông đảo người dân. Tuy nhiên, từ 2 vụ ngộ độc thực phẩm (NĐTP) quy mô lớn liên quan đến bánh mì xảy ra tại Lâm Đồng không chỉ gióng lên hồi chuông cảnh báo về an toàn thực phẩm (ATTP) mà còn đặt ra bài toán cấp thiết trong quản lý các cơ sở kinh doanh nhỏ lẻ, tự phát.

Chăm sóc sức khỏe cho bệnh nhân nghi NĐTP liên quan đến bánh mì (Ảnh chụp chiều 28/7)

Chăm sóc sức khỏe cho bệnh nhân nghi NĐTP liên quan đến bánh mì (Ảnh chụp chiều 28/7)

Lỗ hổng từ nguyên liệu đến quản lý

Cả 2 sự cố NĐTP nhiều người mắc tại Lâm Đồng đều xuất phát từ các xe bánh mì tự phát. Mới đây nhất, ngày 28/7, có 84 người phải nhập viện cấp cứu trong tình trạng đau bụng, tiêu chảy, sốt cao sau khi ăn bánh mì mua tại một xe đẩy đặt tại cổng nhà riêng - cơ sở Minh Trung (xã Nam Ban Lâm Hà). Trước đó, vào tháng 12/2025, vụ ngộ độc bánh mì tại phường Phan Thiết cũng khiến 89 người nhập viện, kết quả kiểm nghiệm phát hiện vi khuẩn Salmonella.spp trong nem chua và thịt xá xíu.

Theo các chuyên gia y tế, nhân bánh mì (pa tê, giò chả, thịt nướng, sốt trứng, dưa sống...) giàu đạm và độ ẩm, là môi trường lý tưởng cho các vi khuẩn nguy hại như Salmonella, E.coli, Staphylococcus aureus sinh sôi. Đặc biệt, pa tê và sốt trứng tươi nếu để ngoài nhiệt độ phòng quá 2 - 4 giờ trong thời tiết nóng ẩm sẽ xuất hiện vi khuẩn và tiết ra độc tố. Việc chế biến kết hợp giữa thực phẩm chín và rau sống trong không gian hẹp cũng rất dễ gây nhiễm khuẩn chéo.

Ông Lê Khắc Phúc - Phó Chủ tịch UBND xã Nam Ban Lâm Hà cho biết, xã đã yêu cầu tạm dừng hoạt động đối với cơ sở bánh mì Minh Trung để phục vụ điều tra nguyên nhân NĐTP. Đồng thời, chỉ đạo các đơn vị chức năng khẩn trương điều tra dịch tễ, truy xuất nguồn gốc thực phẩm, thống kê người đã sử dụng bánh mì và tăng cường tuyên truyền để người dân chủ động theo dõi sức khỏe.

Từ việc kiểm tra thực tế tại cơ sở Minh Trung và xe bánh mì Bibone (Phan Thiết) đã chỉ ra hàng loạt “lỗ hổng”: nguyên liệu tự chế hoặc mua trôi nổi không hóa đơn, dùng nước giếng đào chưa kiểm nghiệm, người bán không khám sức khỏe và chưa qua tập huấn ATTP. Đáng chú ý, theo Nghị định 15/2018/NĐ-CP, xe đẩy thức ăn đường phố nhỏ lẻ không thuộc diện cấp Giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện ATTP. Khoảng trống trong quản lý cùng ý thức kém của người bán đã làm tăng nguy cơ mất ATTP ngay tại khu dân cư và khu vực cổng trường học.

Theo dõi sức khỏe bệnh nhân nghi NĐTP từ bánh mì tại BVĐK tỉnh Lâm Đồng. (ảnh chụp chiều 28/7)

Theo dõi sức khỏe bệnh nhân nghi NĐTP từ bánh mì tại BVĐK tỉnh Lâm Đồng. (ảnh chụp chiều 28/7)

Siết chặt quản lý và chủ động phòng ngừa từ gốc

Hiện cơ quan chức năng đã tạm dừng hoạt động cơ sở Minh Trung, niêm phong 7 mẫu thực phẩm gửi Viện Vệ sinh Dịch tễ Tây Nguyên kiểm nghiệm. Do việc nuôi cấy vi sinh tìm nguyên nhân mất khoảng 1 tuần, Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) và UBND tỉnh đã chỉ đạo khẩn các sở, ngành vào cuộc quyết liệt để ngăn ngừa ca mắc mới. Sở Y tế khuyến cáo người tiêu dùng: Chỉ mua bánh mì tại các cơ sở uy tín, có địa điểm cố định, bảo đảm vệ sinh. Hạn chế tối đa việc sử dụng thức ăn tại các xe đẩy, gánh hàng rong vỉa hè không rõ nguồn gốc. Kiên quyết không ăn thực phẩm có dấu hiệu ôi thiu, màu sắc hoặc mùi vị bất thường.

Để ngăn chặn nguy cơ từ gốc, ông Trịnh Văn Quyết - Phó Giám đốc Sở Y tế yêu cầu chính quyền xã, phường rà soát, lập danh sách quản lý 100% cơ sở thức ăn đường phố; tăng cường kiểm tra đột xuất và công khai cơ sở vi phạm. Đồng thời, người kinh doanh bắt buộc phải sử dụng nguồn nước sạch, nguyên liệu rõ nguồn gốc, bày bán trên giá kệ cao ráo và có dụng cụ che đậy.

Để những ổ bánh mì thực sự trở thành bữa ăn an toàn và tiện lợi, cần có sự phối hợp đồng bộ giữa cơ quan quản lý, người bán và người tiêu dùng. Bà Nguyễn Thị Hồng (phường Lâm Viên - Đà Lạt) chia sẻ: “Chỉ khi chính quyền vào cuộc quyết liệt, người bán nâng cao ý thức và người tiêu dùng thận trọng trong lựa chọn, thức ăn đường phố mới bảo đảm an toàn đúng nghĩa.

Khi xuất hiện triệu chứng ngộ độc thức ăn, bệnh nhân cần chủ động gây nôn (nếu còn tỉnh), bổ sung nước, Oresol và đến ngay cơ sở y tế gần nhất.

Bác sĩ Nguyễn Thái Quỳnh - Phụ trách Khoa Truyền nhiễm, BVĐK tỉnh Lâm Đồng

An Nhiên .

Nguồn Lâm Đồng: https://baolamdong.vn/an-hoa-tu-banh-mi-via-he-457639.html