Ba Lan khôi phục hầm trú ẩn thời Chiến tranh Lạnh khi Nga tăng cường tập kích Ukraine

Văn phòng quản lý với các áp phích thông tin được bảo tồn và một bản đồ thời Chiến tranh Lạnh bên trong một hầm trú ẩn mới được cải tạo ở Lublin, Ba Lan, ngày 29/9. Ảnh: Reuters.

Thành phố Lublin của Ba Lan đã đưa vào sử dụng trở lại một hầm trú ẩn không kích có từ thời Chiến tranh Lạnh, trong bối cảnh Nga gia tăng các cuộc tập kích nhằm vào Ukraine. Đáng chú ý, một thay đổi mang tính biểu tượng cho thấy mối đe dọa mà Ba Lan đang nhìn nhận cũng đã thay đổi: lối thoát khẩn cấp của hầm giờ đây hướng về phía tây thay vì phía đông.

Ba Lan từng thuộc khối Xô viết nhưng hiện là thành viên NATO, đang nâng mức cảnh giác sau khi nhiều tên lửa và máy bay không người lái Nga xâm nhập không phận nước này.

Người dân tại các khu vực miền đông Ba Lan cũng đã được cảnh báo tìm nơi trú ẩn trong thời gian Nga tiến hành các cuộc không kích nhằm vào miền Tây Ukraine, khu vực giáp biên giới Ba Lan.

Những cảnh báo như vậy đang ngày càng trở thành một phần quen thuộc trong cuộc sống của người dân sống gần biên giới.

Tuần trước, một đài truyền hình địa phương thậm chí phải gián đoạn chương trình trực tiếp trong khoảng 20 phút sau khi các phóng viên sơ tán xuống hầm trú ẩn vì có cảnh báo không kích.

Một trong những cơ sở được sử dụng trong các đợt cảnh báo gần đây là hầm trú ẩn hiện đại hóa nằm dưới trụ sở của MPK, doanh nghiệp vận hành hệ thống xe buýt đô thị tại Lublin.

Công trình được xây dựng vào giữa những năm 1980, thời điểm căng thẳng Chiến tranh Lạnh lên đến đỉnh điểm, và mới được nâng cấp để đáp ứng các tiêu chuẩn hiện nay.

“Cơ sở này có thể bảo vệ 200 người trong tối đa 72 giờ, đồng thời đảm bảo nguồn không khí, nước và điện độc lập với lưới điện bên ngoài”, ông Kamil Rzad, thanh tra phòng vệ dân sự tại MPK Lublin, nói với Reuters.

Ba Lan phải liên tục điều chiến đấu cơ

Việc nâng cấp hầm trú ẩn phản ánh những nỗ lực ngày càng lớn của Ba Lan nhằm củng cố năng lực phòng vệ dân sự trong bối cảnh Nga tiến hành chiến dịch quân sự tại Ukraine.

Tuy nhiên, nhiều người dân vẫn không biết chính xác họ sẽ đi đâu để tìm nơi trú ẩn nếu xảy ra một cuộc tấn công.

Theo ước tính của chính phủ Ba Lan, nước này hiện có khoảng 2.000 hầm trú ẩn, đủ chỗ cho khoảng 300.000 người.

Ngoài ra, Ba Lan còn có hơn 86.000 địa điểm trú ẩn với mức độ bảo vệ thấp hơn, chẳng hạn tầng hầm, gara ngầm hoặc các ga tàu điện ngầm, có khả năng tiếp nhận khoảng 23 triệu người.

“Tôi thực sự nghi ngờ rằng khu vực chúng tôi thậm chí có hầm trú ẩn hay không. Có lẽ tôi sẽ chạy xuống tầng hầm hoặc vào phòng tắm nhà mình”, bà Elzbieta Woznica, 77 tuổi, nói.

“Trong nhiều năm, tôi đã quen với cuộc sống yên bình. Tôi không thể tưởng tượng một chuyện như thế này lại có thể xảy ra.”

Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk trong tuần này cảnh báo rằng chiến dịch quân sự của Nga tại Ukraine đang ngày càng tiến sát biên giới Ba Lan.

“Chúng ta liên tục buộc phải triển khai máy bay, hết đêm này đến đêm khác, hết ngày này qua ngày khác, bởi các cuộc tấn công của Nga gần biên giới đã trở thành một diễn biến thường xuyên”, ông Tusk nói trong một cuộc họp nội các.

“Chúng ta vẫn hoàn toàn tập trung vào việc đảm bảo không có điều gì bất thường xảy ra ở phía Ba Lan.”

Việc một hầm trú ẩn được xây dựng từ thời Chiến tranh Lạnh nay được đưa trở lại trạng thái sẵn sàng cho thấy cách nhìn của Ba Lan về nguy cơ an ninh đã thay đổi đáng kể.

Trong thời kỳ đối đầu Đông - Tây, mối đe dọa được hình dung chủ yếu đến từ phía đông. Nhưng khi Nga tiến hành chiến dịch quân sự tại Ukraine và các vụ tên lửa, UAV Nga nhiều lần áp sát hoặc xâm nhập không phận Ba Lan, một số công trình phòng thủ cũ đang được điều chỉnh để phù hợp với thực tế an ninh mới.

Sự thay đổi hướng của lối thoát tại hầm trú ẩn Lublin vì thế mang ý nghĩa nhiều hơn một chi tiết kỹ thuật: nó phản ánh sự chuyển dịch trong cách Ba Lan chuẩn bị cho một cuộc khủng hoảng an ninh ngay sát biên giới.