Bắc Ninh: Nhận diện điểm nghẽn, thúc đẩy chuyển đổi số
Sau gần hai năm thực hiện Nghị quyết số 57 về đột phá phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, bên cạnh những bước tiến rõ nét, quá trình triển khai tại Bắc Ninh vẫn đối mặt với nhiều rào cản cần sớm tháo gỡ. 100 ngày xử lý điểm nghẽn về chuyển đổi số trong hệ thống chính trị đang được thành phố triển khai quyết liệt bằng nhiều cách làm phù hợp, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội trên địa bàn.
Bất cập từ hạ tầng đến nhân lực cơ sở
Một trong những khó khăn là công tác chuyển đổi số khu vực miền núi còn thiếu đồng bộ, chưa theo kịp thực tế. Đơn cử, tại Phòng Văn hóa - Xã hội phường Kép, mỗi ngày tiếp nhận khoảng 100 văn bản nhưng nhiều hệ thống thông tin của các bộ, ngành lại chưa thống nhất tiêu chuẩn kỹ thuật hoặc trùng lặp, chia sẻ dữ liệu kém khiến việc giải quyết thủ tục gặp không ít trở ngại.

Cán bộ, đoàn viên, thanh niên xã Ngọc Thiện hướng dẫn người dân thực hiện dịch vụ công trực tuyến.
Ông Dương Văn Quyết, Trưởng Phòng Văn hóa - Xã hội phường Kép cho biết, trước đây thủ tục hành chính chủ yếu chạy trên một phần mềm dùng chung của thành phố. Hiện nay, mỗi bộ, ngành lại áp dụng một hệ thống riêng gây khó khăn trong hoạt động. Bên cạnh phần mềm, đường truyền mạng internet, hạ tầng số tại một số địa bàn vùng sâu của phường còn chập chờn, máy tính và thiết bị nghiệp vụ chưa đáp ứng yêu cầu công việc.
Việc kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa một số cơ sở dữ liệu và phần mềm chuyên ngành chưa hoàn thiện, chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu “một lần khai báo, nhiều lần sử dụng”. Để tháo gỡ, phường đang nâng cấp mạng internet công sở đạt mức độ an toàn an ninh thông tin cấp độ 2; phấn đấu đến cuối năm hoàn thành hạ tầng số cơ bản tại các nhà văn hóa tổ dân phố và nhân rộng mô hình điểm “Tổ dân phố điển hình số” tại tổ dân phố Việt Hương.
Tương tự, ông Dương Công Trụ, Phó Chủ tịch UBND xã Vân Sơn cho biết: Sau khi sáp nhập các đơn vị hành chính và thực hiện chính quyền địa phương 2 cấp, hạ tầng số và các trang thiết bị công nghệ thông tin của xã còn thiếu đồng bộ hoặc xuống cấp, chưa đáp ứng được yêu cầu thực tiễn. Đến nay, mặc dù đã được đầu tư, sửa chữa, nâng cấp nhưng để thực hiện hiệu quả chương trình chuyển đổi số thì vẫn còn nhiều khó khăn. Cùng với đó, trên địa bàn xã vẫn còn điểm lõm sóng, điện lưới quốc gia chưa ổn định…
Ngoài ra, các dữ liệu chuyên ngành chưa đồng bộ, chưa bảo đảm nguyên tắc “đúng, đủ, sạch, sống”; việc khai thác dữ liệu liên ngành còn hạn chế. Đội ngũ phụ trách công nghệ tại các xã, phường nhìn chung vừa thiếu, vừa phải gánh vác nhiều nhiệm vụ cùng lúc.
Dồn lực hoàn thiện 100 ngày xử lý điểm nghẽn
Thực tiễn cho thấy, chuyển đổi số không đơn thuần là trang bị máy tính, mà cốt lõi là thay đổi cách nghĩ, cách làm trong cơ quan nhà nước. Nhận diện đúng các nút thắt chính là tiền đề để các cấp ủy Đảng, chính quyền hành động quyết liệt hơn. Để giải quyết dứt điểm những vướng mắc này, Thành ủy Bắc Ninh ban hành Kế hoạch số 57-KH/TU; UBND thành phố ban hành Kế hoạch số 284/KH-UBND nhằm cụ thể hóa Kế hoạch số 05-KH/BCĐTW của Ban Chỉ đạo Trung ương.

Người dân xã Quang Trung sử dụng kiosk đón tiếp tự động khi đến làm thủ tục hành chính tại Trung tâm Phục vụ hành chính công xã.
Trong đợt cao điểm 100 ngày hành động, địa phương tập trung gỡ khó ở 10 nhóm vấn đề: Thể chế, hạ tầng, dữ liệu, nền tảng số, dịch vụ công trực tuyến, kinh tế số, xã hội số, nhân lực, tài chính và kỷ luật thực thi. Trọng tâm trước mắt là xóa vùng lõm sóng, chấm dứt tình trạng thiếu cán bộ chuyên trách, nhân lực được đào tạo chuyên sâu về công nghệ thông tin, trí tuệ nhân tạo (AI), quản trị dữ liệu và an toàn thông tin ở các xã vùng sâu, vùng xa; đồng thời vận hành hiệu quả Trung tâm Giám sát, điều hành thông minh (IOC) phục vụ quản trị số.
Đến thời điểm hiện tại, 100% đơn vị cấp xã được kết nối mạng truyền số liệu chuyên dùng của các cơ quan Đảng, Nhà nước; 100% dân số được phủ sóng di động. Toàn thành phố duy trì 17 hệ thống thông tin dùng chung.
Với nguyên tắc “7 rõ”: Rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ thẩm quyền, rõ thời gian, rõ sản phẩm và rõ nguồn lực, trong 100 ngày thực hiện Kế hoạch số 05 của Ban Chỉ đạo Trung ương, thành phố Bắc Ninh tập trung xử lý điểm nghẽn ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả vận hành. Mỗi nhiệm vụ cần có sản phẩm cụ thể, được đưa vào sử dụng và đánh giá được hiệu quả qua mức độ vận hành và số người sử dụng thực tế; qua đó hạn chế đầu tư dàn trải, trùng lặp. Thành phố ưu tiên kết nối, tích hợp và chia sẻ dữ liệu giữa các hệ thống, hạn chế việc đầu tư thêm các phần mềm riêng lẻ khi đã có nền tảng dùng chung.
Hiện tại, Bắc Ninh đang rà soát, khắc phục triệt để tình trạng lõm yếu, thiếu điện tại các trụ sở cơ quan nhà nước, cơ sở đào tạo và y tế công lập gửi Bộ Khoa học và Công nghệ. Thành phố tập trung mua sắm, nâng cấp máy tính phục vụ tiếp dân, bảo đảm vận hành thông suốt mô hình chính quyền 2 cấp; chuẩn hóa và rút gọn quy trình cho 5 thủ tục hành chính thiết yếu. Đáng chú ý, toàn địa bàn đã hoàn thành kiện toàn nhân sự số khi 11/15 đơn vị cấp sở, cơ quan và 65/99 xã, phường đã bố trí cán bộ chuyên trách công nghệ thông tin, an ninh mạng được hưởng chính sách đãi ngộ, các đơn vị còn lại đều bố trí cán bộ kiêm nhiệm.
Hiện tại, 100% đơn vị cấp xã được kết nối mạng truyền số liệu chuyên dùng của các cơ quan Đảng, Nhà nước; 100% dân số được phủ sóng di động. Toàn thành phố duy trì 17 hệ thống thông tin dùng chung với hàng chục nghìn tài khoản. Tỷ lệ văn bản điện tử, (trừ văn bản mật), được xử lý hoàn toàn trên môi trường mạng và ký số đạt 100%.
Đợt cao điểm 100 ngày xử lý điểm nghẽn về chuyển đổi số trong hệ thống chính trị đã và đang kịp thời tháo gỡ các nút thắt về hạ tầng và dữ liệu, là tiền đề để công nghệ thực sự phát huy giá trị, giúp phục vụ người dân, doanh nghiệp nhanh chóng, thuận tiện hơn, đồng thời xây dựng nền hành chính vận hành thông suốt từ cơ sở.

