Bắc Ninh tìm hướng nâng giá trị trái cây chủ lực

Vùng trồng bưởi chuyên canh tại thành phố Bắc Ninh. Ảnh: Báo CP.

Sản lượng tăng, nhiều vùng trồng theo hướng an toàn

Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường Bắc Ninh, năm 2026, diện tích cam, bưởi, táo, ổi đạt khoảng 11.650 ha, sản lượng ước hơn 118.500 tấn, tăng gần 19% so với năm trước. Trong đó, bưởi chiếm diện tích lớn nhất với 5.200 ha, tiếp đến là táo, cam và ổi. Diện tích sản xuất theo tiêu chuẩn VietGAP được mở rộng ở cả bốn loại cây.

Các giống cây ăn quả đa dạng, thời gian thu hoạch nối tiếp nhau; riêng ổi có thể cung ứng quanh năm. Đây là lợi thế để doanh nghiệp, hợp tác xã chủ động kế hoạch thu mua, phân phối và bảo đảm nguồn hàng cho thị trường.

Từng bước mở rộng thị trường xuất khẩu

Thị trường trong nước hiện vẫn là kênh tiêu thụ chủ yếu của các sản phẩm cam, bưởi, táo, ổi Bắc Ninh. Sản phẩm được phân phối qua thương lái, đại lý, chợ truyền thống, siêu thị, trung tâm thương mại và các nền tảng bán hàng trực tuyến.

Ký thỏa thuận hợp tác tiêu thụ trái cây của Bắc Ninh. Ảnh: TTXTTM

Đáng chú ý, một số sản phẩm đã bước đầu tiếp cận thị trường nước ngoài. Bưởi Đào đường đã được xuất khẩu sang Nga; Công ty cổ phần RYB đã xuất khẩu ổi sang Anh. Đây là những kết quả cụ thể cho thấy khả năng mở rộng thị trường đối với trái cây có chất lượng và đặc tính riêng.

Theo báo cáo, Công ty Dragonberry đang đàm phán với các đối tác để xuất khẩu chính ngạch ổi và nhãn của Việt Nam, trong đó có sản phẩm tại Bắc Ninh, sang Mỹ và Canada, dự kiến trong năm 2027.

Đối với cam và táo, sản lượng tương đối lớn nhưng các sản phẩm hiện chủ yếu tiêu thụ trong nước do chưa mở cửa được thị trường xuất khẩu. Việc đưa những loại quả này ra thị trường quốc tế cần tiếp tục gắn với yêu cầu về chất lượng, an toàn thực phẩm, bảo quản và tổ chức chuỗi cung ứng.

Đến ngày 16/10/2026, toàn thành phố duy trì 91 mã số vùng trồng với tổng diện tích 1.764,9 ha, trong đó có 80 mã số phục vụ xuất khẩu. Cơ quan chuyên môn cũng rà soát cấp mới 6 mã số vùng trồng bưởi với diện tích 29,6 ha, sản lượng ước 940 tấn, phục vụ thị trường Trung Quốc; đồng thời rà soát một mã số vùng trồng ổi diện tích 2,9 ha, sản lượng 18 tấn, phục vụ xuất khẩu sang Cộng hòa Séc.

Những kết quả này góp phần tạo cơ sở cho việc tổ chức sản xuất gắn với yêu cầu của từng thị trường nhập khẩu. Tuy nhiên, hoạt động xuất khẩu trái cây của địa phương nhìn chung vẫn chưa tương xứng với tiềm năng sản xuất, trong khi liên kết giữa vùng trồng, thu mua, sơ chế, đóng gói và doanh nghiệp xuất khẩu còn thiếu đồng bộ.

Kết nối doanh nghiệp, ổn định đầu ra cho người trồng

Một trong những hạn chế được Sở Nông nghiệp và Môi trường Bắc Ninh chỉ ra là sản xuất còn phân tán, quy trình và tiêu chuẩn chất lượng chưa đồng đều. Năng lực sơ chế, phân loại, bảo quản còn hạn chế; việc ký kết hợp đồng bao tiêu dài hạn chưa phổ biến. Khi nguồn cung tăng cao vào mùa thu hoạch, thiếu đầu mối thu mua ổn định có thể gây áp lực lên giá bán và thu nhập của người trồng.

Để khắc phục, địa phương định hướng tăng liên kết giữa hộ sản xuất, hợp tác xã với doanh nghiệp thu mua, chế biến và phân phối; thống nhất sản lượng, chất lượng và phương thức thu mua ngay từ đầu vụ.

Đồng thời, mở rộng sản xuất theo tiêu chuẩn VietGAP, hữu cơ, quản lý mã số vùng trồng, truy xuất nguồn gốc và đẩy mạnh xúc tiến thương mại trên nền tảng số.

Bắc Ninh cũng khuyến khích kết hợp quảng bá trái cây với du lịch trải nghiệm tại các vườn cây phù hợp. Qua đó, từng bước nâng cao giá trị sản phẩm, mở rộng thị trường và ổn định đầu ra cho người trồng.