Bắc Ninh: Xử lý dứt điểm các bến thủy hoạt động trái phép

Liên tiếp phát hiện vi phạm

Theo quy định, bến thủy nội địa chỉ được hoạt động khi đáp ứng đủ điều kiện, hoàn tất thủ tục cấp phép và bảo đảm an toàn giao thông, đê điều, phòng, chống thiên tai. Quy định là vậy song một số chủ bến vẫn tổ chức xếp dỡ hàng hóa khi chưa được cấp phép hoặc giấy phép đã hết hạn. Ngày 3/10/2026, khi tuần tra trên sông Cầu, đoạn qua thôn Lương Tân, xã Yên Trung, lực lượng chức năng phát hiện tàu PT-3172 do anh Nguyễn Văn Bình, trú tại xã Sơn Đông, tỉnh Phú Thọ điều khiển đang dỡ hàng tại bến của anh Nguyễn Hữu Lâm, xã Yên Trung. Vị trí này chưa được cấp phép hoạt động bến thủy nội địa. Lực lượng chức năng lập biên bản vi phạm đối với chủ bến Nguyễn Hữu Lâm, với mức phạt 32,5 triệu đồng; người điều khiển phương tiện Nguyễn Văn Bình bị xử phạt 13,5 triệu đồng do vi phạm quy định về neo đậu, xếp dỡ hàng hóa và chứng chỉ chuyên môn.

Bến thủy hoạt động trái phép tại xã Cao Đức.

Chưa dừng lại ở đó, ngày 12/10, trên sông Cầu, đoạn qua phường Nếnh, qua kiểm tra bến bãi của gia đình ông Nguyễn Viết Lợi, lực lượng chức năng xác định chủ bến tổ chức cho phương tiện vào dỡ hàng hóa tại vị trí bến thủy chưa được cấp phép hoạt động. Phương tiện tàu PT-3098 do ông Bùi Minh Thắng, xã Sơn Đông, tỉnh Phú Thọ điều khiển vi phạm khi neo đậu tại đây để xếp dỡ hàng. Theo đó, chủ bến bị xử phạt 32,5 triệu đồng; lái tàu bị xử phạt 15 triệu đồng.

Trước đó, trong tháng 9/2026, trên sông Đuống, đoạn qua xã Cao Đức, Đội Cảnh sát đường thủy số 1, Phòng Cảnh sát giao thông (Công an tỉnh) phát hiện phương tiện BN-2278 xếp dỡ hàng tại bến thủy chưa được cấp phép. Người quản lý bến và lái tàu bị xử phạt với tổng số tiền 40 triệu đồng.

Những vụ việc trên không phải hiện tượng cá biệt. Thực hiện Kế hoạch số 47/KH-SXD ngày 3/4/2026, Sở Xây dựng thành lập 2 đoàn kiểm tra đồng loạt hoạt động bến thủy nội địa trên địa bàn. Qua kiểm tra gần 190 bến, lực lượng chức năng phát hiện 122 bến chưa được cấp phép, 23 bến hết hạn giấy phép. Đáng chú ý, có 32 bến vẫn tổ chức bốc xếp hàng hóa dù chưa được cấp phép hoặc giấy phép đã hết hạn, bị đề nghị xử phạt. Các vi phạm tập trung tại nhiều phường, xã như: Yên Trung, Vũ Ninh, Trung Kênh, Yên Phong, Cảnh Thụy…

Thực trạng này cho thấy, dù công tác kiểm tra đã được triển khai trên diện rộng song tình trạng bến bãi hoạt động khi chưa đủ điều kiện pháp lý vẫn diễn biến phức tạp. Từ đầu năm đến nay, cơ quan chức năng thành phố đã kiểm tra, xử lý hơn 60 chủ bến và lái tàu vi phạm liên quan đến bến thủy không phép, hết hạn. Tổng số tiền xử phạt nộp ngân sách nhà nước gần 1,4 tỷ đồng.

Không để tái diễn

Theo lực lượng chức năng, bến thủy trái phép tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn giao thông đường thủy, đe dọa phương tiện, người lao động và hàng hóa. Việc xây dựng công trình, tập kết vật liệu trong hành lang bảo vệ đê điều còn có thể cản trở dòng chảy, thu hẹp không gian thoát lũ, gây sạt lở bờ sông và ảnh hưởng đến công trình phòng, chống thiên tai, nhất là trong mùa mưa bão.

Ngày 11/9/2026, UBND thành phố ban hành Văn bản yêu cầu rà soát toàn bộ bến bãi, điểm tập kết vật liệu và công trình trong phạm vi bảo vệ đê điều, bãi sông; xác định rõ vi phạm, trách nhiệm và biện pháp xử lý. Các bến không đủ điều kiện phải dừng hoạt động; vi phạm tồn đọng phải được ấn định thời hạn khắc phục, tháo dỡ hoặc cưỡng chế nếu không chấp hành.

Nguyên nhân của tình trạng trên là do nhu cầu kinh doanh, trung chuyển vật liệu xây dựng lớn khiến một số chủ bến vẫn cố tình hoạt động dù chưa được cấp phép hoặc giấy phép đã hết hạn. Trong khi đó, công tác kiểm tra ở một số địa phương có thời điểm chưa quyết liệt, việc phát hiện và xử lý chưa kịp thời nên vi phạm có thể kéo dài. Tại phường Nếnh, ông Lê Ngọc Tú, Phó Trưởng Phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị cho biết, địa phương đã tổ chức kiểm tra nhưng có những bến hoạt động vào buổi tối, gây khó khăn cho việc phát hiện và xử lý. Tuy nhiên, đây chưa thể là lời giải đầy đủ bởi hoạt động bến bãi không chỉ diễn ra ban đêm; muốn kiểm soát hiệu quả cần kết hợp kiểm tra theo khung giờ, kiểm tra đột xuất và theo dõi thường xuyên tại những điểm có nguy cơ cao.

Tại xã Yên Trung, ông Nguyễn Văn Hợi, Chủ tịch UBND xã cho biết, địa phương đã ban hành văn bản yêu cầu ông Nguyễn Hữu Lâm dừng hoạt động, tháo dỡ công trình vi phạm trong tháng 10/2026. Tuy nhiên, theo tìm hiểu của phóng viên, bến vẫn phát sinh hoạt động, đến nay, chủ bến chưa bị xử phạt vi phạm hành chính về đất đai và xây dựng liên quan đến bến này.

Để chấn chỉnh tình trạng này, ngày 11/9/2026, UBND thành phố ban hành Văn bản số 10139/UBND-KTN, yêu cầu rà soát toàn bộ bến bãi, điểm tập kết vật liệu và công trình trong phạm vi bảo vệ đê điều, bãi sông; xác định rõ vi phạm, trách nhiệm và biện pháp xử lý. Các bến không đủ điều kiện phải dừng hoạt động; vi phạm tồn đọng phải được ấn định thời hạn khắc phục, tháo dỡ hoặc cưỡng chế nếu không chấp hành. Người đứng đầu chính quyền cấp xã chịu trách nhiệm nếu để phát sinh vi phạm mới hoặc không xử lý dứt điểm.

Theo ông Lê Ngọc Tú, Phó Trưởng Phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị phường Nếnh, địa phương hiện có 15 bến thủy không phép và 3 bến có phép. Phường sẽ tập trung kiểm tra tại các khu vực tổ dân phố Đạo Ngạn và Đông Tiến, kiên quyết xử lý các trường hợp vi phạm, áp dụng mức phạt tăng nặng nếu đủ căn cứ xác định hành vi tái phạm theo quy định. Đối với bến của gia đình ông Nguyễn Hữu Lâm, Chủ tịch UBND xã Yên Trung cho biết, địa phương đã ban hành văn bản yêu cầu dừng hoạt động, tháo dỡ trong tháng 10/2026. Thời gian tới, xã giao lực lượng công an kiểm tra phương tiện ra vào, xử lý các vi phạm nếu tiếp tục tái diễn.

Về phía các cơ quan chuyên môn, Sở Nông nghiệp và Môi trường đang rà soát các bến bãi, điểm tập kết vật liệu và công trình trong phạm vi bảo vệ đê điều, bãi sông, làm rõ vi phạm về đất đai, môi trường, khoáng sản để xử lý theo thẩm quyền hoặc kiến nghị cấp có thẩm quyền giải quyết. Sở Xây dựng tiếp tục phối hợp với địa phương rà soát điều kiện pháp lý, tham mưu đình chỉ, xử lý các bến không phép, hết hạn giấy phép hoặc hoạt động sai quy định.