Bài 6: Công an Hà Nội với những đóng góp đặc biệt quan trọng trong Chuyên án C30

Đón lõng...

Mở đầu cho chiến dịch này là CATP Hà Nội. Ngay từ giữa năm 1954, khi Hà Nội còn bị tạm chiếm, trinh sát nội thành đã phát hiện một số phần tử là đảng viên Đại Việt được cơ quan tình báo Mỹ tuyển chọn, đưa ra nước ngoài huấn luyện gián điệp để cài lại hòng đánh ta sau chiến tranh.

Giữa năm 1954, thông qua Đặng Văn Sung, cơ quan tình báo Mỹ tuyển được 15 tên đưa ra đảo Guam đào tạo gián điệp. Tháng 3-1955, chúng đưa 8 tên trở về gồm: Cập, Hào, Đức, Tiềm, Lẫm, Long, Riu, Đích, dừng chân ở Hải Phòng và chia làm 3 tổ hoạt động trên địa bàn 3 thành phố lớn của miền Bắc là Hà Nội, Hải Phòng và Nam Định.

Nắm được thông tin, Công an Hà Nội đã tiến hành ngay các biện pháp trinh sát và chuẩn bị điều kiện "lót ổ". Một số trinh sát xã hội hóa được điều động thâm nhập vào nội bộ Đại Việt, một số quần chúng được xây dựng thành cơ sở tin cậy, sẵn sàng chờ đợi bọn gián điệp trở về móc nối.

Do đã chuẩn bị trước nên các cơ sở và trinh sát xã hội hóa của Công an Hà Nội được bọn gián điệp móc nối ngay khi chúng vừa trở về. Các biện pháp tác động tinh thần được tiến hành ráo riết thông qua các trinh sát xã hội hóa thâm nhập vào tổ chức địch, thúc đẩy điệp viên Hào và Riu ra đầu thú. Lời khai của hai điệp viên và tài liệu trinh sát giúp cho lực lượng An ninh nắm rõ được âm mưu của cơ quan tình báo Mỹ, nắm chắc được số điệp viên chúng cài lại miền Bắc do Trần Minh Châu (tức Cập) cầm đầu.

Trinh sát Hà Nội theo dõi và chụp ảnh Trần Minh Châu (tức Cập) - người mặc áo trắng

Tại các tỉnh, cơ quan tình báo Mỹ đã xây dựng trước 4 địa điểm làm hộp thư liên lạc cũng như một số đầu mối phụ trách kinh tài và phương tiện hoạt động. Ngoài nhiệm vụ thu thập tin tình báo, tổ chức gián điệp này còn có nhiệm vụ quản lý 8 kho vũ khí chôn giấu bí mật tại Hà Nội và Hải Phòng; xây dựng đội quân ngầm ở nhiều tỉnh, sẵn sàng nổi dậy khi Mỹ Bắc tiến; móc nối đưa người trốn đi Nam; đặt chất nổ phá hoại những công trình kinh tế, giao thông trọng điểm của miền Bắc. Điển hình đã tổ chức 2 vụ đặt chất nổ nhằm phá hoại công trình thủy lợi Bắc Hưng Hải và ga xe lửa Hải Phòng.

Để chỉ đạo tổ chức gián điệp, cơ quan tình báo Mỹ lập trung tâm chỉ huy tại Sài Gòn gồm 5 tên, do một chuyên gia tình báo Mỹ dày dạn kinh nghiệm có tên Việt Nam là Tư Cụt chỉ huy; lập trạm Nam Bến Hải làm trạm trung chuyển gồm 5 tên, do tên Panh chỉ huy và mở tuyến liên lạc Sài Gòn qua Hồng Kông về miền Bắc để đề phòng con đường vượt giới tuyến bị phong tỏa.

Trung tâm địch cũng cho phép toán gián điệp được quyền sử dụng liên lạc bằng cả vô tuyến điện, bưu thiếp, hộp thư và giao thông viên. Chúng còn chuẩn bị đón tàu ngầm của Mỹ bắc tiến, xâm nhập vào vùng biển Quảng Ninh. Cập và đồng bọn đã tổ chức 5 lần vượt tuyến vào Nam báo cáo, nhận chỉ thị và tài chính, nhưng trong các lần đều có điệp viên Hào và Riu cùng đi.

Do sống ngay tại trung tâm chỉ huy của cơ quan tình báo Mỹ nhiều ngày, làm việc nhiều lần với tên Tư Cụt nên các điệp viên của chúng ta được kẻ địch đặc biệt tin cậy. Khi trở về Bắc, các ông đã đem về nhiều tin tình báo quan trọng thu được ngay tại trung tâm hoạch định các âm mưu của chúng. Đây là sự kiện vô cùng quý giá vì không phải cơ quan tình báo nào cũng có thể thiết kế và thực hiện thành công việc thâm nhập vào cơ quan đầu não của đối phương.

Đòn quyết định

Do tính chất nguy hiểm của tổ chức gián điệp, nhiều loại đối tượng tham gia, địa bàn đấu tranh rộng lớn nên ngày 3-6-1955, chuyên án đấu tranh với tổ chức gián điệp này được xác lập, lấy bí số là C30 trong đó Hà Nội là địa bàn đấu tranh chính. Mục tiêu của chuyên án là: Mở rộng điều tra, phát hiện bằng hết số đầu mối của chúng, ngăn chặn âm mưu phát triển lực lượng ngầm và đưa người trốn vào Nam, nắm chắc từng đối tượng, quản lý chặt các kho vũ khí và hạn chế giao thông liên lạc của chúng với trung tâm chỉ huy.

Lực lượng an ninh khai quật 8 kho vũ khí của tổ chức gián điệp

Bằng tinh thần mưu trí, sáng tạo và hiệp đồng chặt chẽ, Lực lượng An ninh nhân dân đã vô hiệu hóa toàn bộ hoạt động của từng nhóm và cả tổ chức gián điệp này, đánh bại hoàn toàn âm mưu và kỳ vọng của Cơ quan tình báo Mỹ. Hơn thế nữa, tương kế tựu kế, ta đã khéo léo áp dụng chiến thuật sử dụng người của địch, phương tiện của địch để đánh lại chúng.

Ban Chuyên án đã điều động hơn 200 trinh sát bảo vệ chính trị ở hầu khắp các tỉnh của miền Bắc; sử dụng một điệp viên đầu thú, một số trinh sát xã hội hóa và 11 cơ sở tin cậy, tiếp cận, nắm chắc di biến động của từng điệp viên và những cơ sở ngầm của chúng.

Qua đó, đã phát hiện hàng chục đầu mối; làm rõ lực lượng ngầm hoạt động tại các tỉnh Hồng Quảng, Nam Định, Hà Nam, Hòa Bình, Hà Nội, Hải Phòng… và dọc tuyến đường vào giới tuyến. Phát hiện và bắt giữ một số đối tượng là sinh viên được chúng giao nhiệm vụ làm giấy tờ giả, đưa người trốn đi Nam. Đặc biệt là đã phát hiện, ngăn chặn kịp thời hai vụ đặt chất nổ phá hoại công trình thủy điện Bắc Hưng Hải và ga xe lửa Hải Phòng của bọn gián điệp.

Phiên tòa xử các đối tượng gián điệp

Mặc dù toán gián điệp bị lực lượng An ninh điều khiển, nhưng trung tâm địch hoàn toàn không biết, chúng tin chắc đang có một lực lượng ngầm hoạt động rộng khắp ở miền Bắc. Cuối năm 1958, tổ chức gián điệp do Trần Minh Châu cầm đầu ráo riết tổ chức các hoạt động phá hoại nhằm vào những công trình kinh tế trọng điểm của ta.

Để chủ động đối phó với âm mưu mở rộng chiến tranh ra miền Bắc của đế quốc Mỹ, chủ động ngăn chặn các vụ phá hoại, ngày 11-11-1958, Ban Chuyên án quyết định đồng loạt phá án, bắt 12 đối tượng chính là Trần Minh Châu, Vũ Đình Đích, Bùi Mạnh Tiềm, Nguyễn Sĩ Hoàng, Phạm Văn Lan, Nguyễn Thị Nghĩa, Bùi Công Ký, Bùi Văn Lưu, Lê Văn Hồng, Trần Ngọc Giao, Nguyễn Đình Long, Việt Hổ, khai quật 8 kho vũ khí bí mật.

Ngày 4-4-1959, Tòa án nhân dân tại Hà Nội đưa 10 tên ra công khai xét xử, tuyên phạt tử hình Trần Minh Châu, tên Tiềm tù chung thân, tên Đích, tên Hoằng 20 năm tù, số còn lại đều phải chịu các hình phạt khác nhau. Lúc này bọn chỉ huy ở Sài Gòn mới biết tổ chức gián điệp đã bị xóa sổ.

Chuyên án này không chỉ là mốc son vẻ vang mà còn góp phần đúc rút kinh nghiệm trong lãnh đạo chỉ huy, tổ chức lực lượng đánh địch và triển khai các biện pháp nghiệp vụ thành hệ thống lý luận để thế hệ sau học tập và phát huy. Hơn 200 cán bộ, chiến sĩ thế hệ đầu tiên của Lực lượng An ninh nhân dân, Cơ quan Bộ Công an, Công an Hà Nội, Hải Phòng, Nam Định và nhiều tỉnh khác từ Khu III vào tới Vĩnh Linh đã trực tiếp tham gia đấu tranh chuyên án này.

Trong Chuyên án C30, Lực lượng An ninh nhân dân đã chủ động nắm tình hình, sớm phát hiện âm mưu và hành động của cơ quan tình báo đối phương nên đã dự báo đúng âm mưu của địch và chủ động điều cơ sở đến những địa bàn nhạy cảm để “đón lõng”. Do đó, khi cơ quan tình báo của địch vừa tuyển dụng điệp viên để huấn luyện thì Lực lượng An ninh nhân dân đã kịp thời triển khai các biện pháp trinh sát và xây dựng cơ sở đánh vào tổ chức địch.

Có cơ sở như trinh sát Hào, Riu khi vào Nam đấu trí trực diện với bọn cầm đầu tại hang ổ của chúng không những đã vượt qua mọi thử thách mà còn khéo léo đặt vấn đề, yêu cầu chúng cung cấp kinh tài, bộc lộ âm mưu, mưu trí thực hiện chỉ đạo của Ban chuyên án điều chỉnh hoạt động của Cập và đồng bọn, vô hiệu hóa âm mưu móc nối, xây dựng lực lượng ngầm. Đặc biệt khi biết âm mưu của chúng đặt mìn phá hoại, lực lượng an ninh đã kịp thời báo cáo để vô hiệu hóa các khối thuốc nổ…