Bản đồ quy hoạch hé mở hai 'cánh cửa' mới của Quảng Ninh

Thoạt nhìn, quy hoạch mới chỉ bổ sung hai tuyến giao thông. Nhưng điều đáng chú ý hơn là hai tuyến đường ấy đang mở thêm hai "cánh cửa" kết nối cho toàn bộ khu vực phía Tây Quảng Ninh.

Nếu trước đây khu vực này chủ yếu mở về Hải Phòng thông qua cao tốc Hạ Long - Hải Phòng, thì quy hoạch mới kéo hành lang phát triển xa hơn: một hướng vươn tới sân bay Gia Bình, hướng còn lại nối trực tiếp với Vành đai 5 Hà Nội.

Nếu coi giao thông là mạch máu của nền kinh tế, thì điều đáng nói không phải là hai tuyến đường mới, mà là vai trò mới mà mạng lưới kết nối ấy mở ra cho Quảng Ninh: từ một địa phương có lợi thế hạ tầng trở thành điểm giao của cảng biển, sân bay và vùng Thủ đô.

Điều thay đổi không chỉ là hành trình của một chiếc xe container. Đó là cách một vùng kinh tế bắt đầu vận hành theo một logic mới (Ảnh minh họa).

Hai tuyến đường, hai vai trò khác nhau

Trục giao thông thứ nhất sẽ kết nối cao tốc Hạ Long - Hải Phòng với tuyến cao tốc Hải Phòng - Gia Bình và sân bay Gia Bình.

Đoạn qua Quảng Ninh dài hơn 46km, bắt đầu từ nút giao Hạ Long Xanh, đi theo tuyến đường ven sông đang được đầu tư xây dựng, vượt sông Kinh Thầy theo hướng cầu Triều trước khi kết nối với tuyến cao tốc cảng Lạch Huyện - sân bay Gia Bình.

Nếu nhìn dưới góc độ giao thông, đây là một tuyến kết nối mới. Nhưng dưới góc độ phát triển vùng, đây là hành lang giúp hệ thống cảng biển, khu công nghiệp và sân bay liên thông trực tiếp với nhau. Đối với chuỗi logistics, mỗi điểm trung chuyển được rút ngắn đồng nghĩa với thời gian và chi phí cũng giảm xuống.

Trục thứ hai lại mang một ý nghĩa khác. Tuyến đường sẽ bắt đầu từ cuối tuyến ven sông tại khu vực phường An Sinh, kết nối qua cầu Đông Mai - hiện đang được nghiên cứu đầu tư - tới đường tỉnh 398 của Hải Phòng trước khi đấu nối với Vành đai 5 Hà Nội.

Nếu tuyến đầu tiên mở thêm một hướng ra sân bay, thì tuyến thứ hai mở thêm một hướng vào mạng lưới giao thông của vùng Thủ đô.

Thay vì phụ thuộc vào các hành lang hiện hữu, dòng người và dòng hàng hóa từ phía Tây Quảng Ninh sẽ có thêm lựa chọn để tiếp cận các trung tâm kinh tế của vùng Đồng bằng sông Hồng.

Điều quy hoạch đang hướng tới không chỉ là giao thông

Theo ông Nguyễn Ngọc Dư, Phó Chủ tịch UBND phường Đông Triều (Quảng Ninh), hai tuyến giao thông mới sẽ tạo động lực phát triển cho khu vực phía Tây Quảng Ninh, nơi đang tập trung nhiều khu công nghiệp, cụm công nghiệp cùng quỹ đất phát triển đô thị và dịch vụ.

Việc tăng cường kết nối liên vùng không chỉ góp phần nâng cao năng lực vận tải, giảm chi phí logistics mà còn mở rộng khả năng thu hút đầu tư, thúc đẩy phát triển công nghiệp, thương mại, dịch vụ và khai thác hiệu quả hơn quỹ đất dọc các hành lang giao thông.

Điều đáng chú ý là cả hai tuyến đều không được quy hoạch như những dự án độc lập. Chúng là những mắt xích trong mạng lưới kết nối đang được Quảng Ninh và Hải Phòng cùng nghiên cứu nhằm gia tăng khả năng liên kết giữa hai địa phương.

Theo ông Đỗ Hữu Hưng, Phó Giám đốc Sở Xây dựng Hải Phòng, việc bổ sung các tuyến giao thông liên vùng xuất phát từ nhu cầu phát triển chung của cả Quảng Ninh và Hải Phòng. Hai địa phương đã chủ động phối hợp nghiên cứu, thống nhất phương án kết nối để tạo cơ sở triển khai các dự án trong thời gian tới.

Ở góc độ quy hoạch, ông Trương Hoàng Quang, Phó Giám đốc Sở Xây dựng Quảng Ninh, cho biết việc định hình các tuyến giao thông mới là bước cụ thể hóa định hướng phát triển hạ tầng theo Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XVI, hướng tới xây dựng mạng lưới giao thông hiện đại, kết nối liên tỉnh, liên vùng và tạo nền tảng cho các động lực phát triển mới.

Trong nhiều năm, lợi thế của Quảng Ninh nằm ở việc sở hữu cảng biển, cao tốc và cửa khẩu. Quy hoạch mới cho thấy tỉnh đang tìm cách kết nối những lợi thế ấy thành một hệ thống thay vì để từng công trình phát huy hiệu quả riêng lẻ.

Khi đặt hai tuyến đường bộ mới cạnh tuyến đường sắt tốc độ cao Hà Nội - Quảng Ninh đang được nghiên cứu, có thể thấy một xu hướng rõ ràng: hạ tầng không còn được quy hoạch theo từng dự án đơn lẻ, mà theo logic của các hành lang kinh tế.

Ở đó, cảng biển không chỉ kết nối với biển, sân bay không chỉ phục vụ hàng không, còn đường cao tốc cũng không chỉ để rút ngắn thời gian di chuyển.

Tất cả được thiết kế để hàng hóa, dòng vốn và cơ hội đầu tư có thể dịch chuyển nhanh hơn giữa Quảng Ninh với Hải Phòng, Hà Nội và toàn vùng kinh tế phía Bắc.