Bảo đảm chất lượng bữa ăn bán trú

Năm học mới 2026 - 2027 đã bắt đầu. Nhiều gia đình có con em đến trường lại canh cánh bao nỗi lo. Nhà có con vào đầu cấp học ở lớp, trường nào, có thuận tiện đưa đón, tự đi lại hay không? Sách giáo khoa, đồ dùng học tập, đồng phục có đầy đủ để sử dụng và bảo đảm đúng chất lượng hay không? Các khoản đóng góp đầu năm học ít hay nhiều, lấy nguồn ở đâu để trang trải?... Đặc biệt, bữa ăn bán trú được tổ chức như thế nào, có bảo đảm dinh dưỡng và an toàn vệ sinh thực phẩm hay không?

Khi nhắc đến bữa ăn bán trú, nhiều phụ huynh, học sinh thường lo ngại. Bởi đó đây đã xảy ra không ít trường hợp ngộ độc thực phẩm, thậm chí là ngộ độc tập thể liên quan đến bữa ăn bán trú không được kiểm soát chất lượng, không bảo đảm vệ sinh thực phẩm, ảnh hưởng đến sức khỏe, tính mạng của con em. Chưa hết, có vụ việc khi được phanh phui mới biết lãnh đạo nhà trường thông đồng với đơn vị cung cấp thực phẩm hoặc cơ sở chế biến món ăn đưa thực phẩm không rõ nguồn gốc xuất xứ, không bảo đảm an toàn hoặc rút bớt khẩu phần, bỏ qua khâu kiểm tra, giám sát để trục lợi. Phụ huynh chỉ biết hằng tháng đóng tiền cho con em ăn bán trú nhưng không biết suất ăn đó có xứng với số tiền mình bỏ ra không, hay không những không tốt cho sức khỏe mà còn rước họa vào người.

Mỗi bữa ăn bán trú theo đúng quy định phải trải qua nhiều khâu, công đoạn, quy trình theo chuỗi và liên quan mật thiết với nhau. Từ nguồn gốc thực phẩm rõ ràng, bảo đảm chất lượng, các công đoạn chế biến, bảo quản và vận chuyển đúng nguyên tắc, đến việc kiểm tra, giám sát bảo đảm tính minh bạch, bảo quản mẫu an toàn thực phẩm theo đúng quy định. Tất cả liên quan đến trách nhiệm của nhiều ngành, nhiều người. Chỉ một mắt xích trong chuỗi cung ứng thực phẩm gặp vấn đề, không bảo đảm an toàn sẽ ảnh hưởng sức khỏe học sinh, làm gián đoạn việc tổ chức ăn bán trú. Vì vậy, công tác an toàn thực phẩm cần được kiểm soát xuyên suốt từ nguồn cung đến suất ăn, thay vì chỉ kiểm tra khi thức ăn đã đến tay học sinh.

Để bảo đảm chất lượng an toàn thực phẩm tại trường học, trước năm học 2026 - 2027, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Chỉ thị số 33/CT-TTg ngày 14/8/2026 với những chỉ đạo cụ thể, sát với nhiệm vụ thực tế của từng bộ, ngành, địa phương. Thực hiện Chỉ thị này, trước ngày khai giảng năm học mới, UBND tỉnh Bắc Ninh đã ban hành văn bản chỉ đạo tăng cường bảo đảm an toàn thực phẩm trong các cơ sở giáo dục trên địa bàn tỉnh. Trong đó yêu cầu rà soát, hoàn thiện các quy định về phân công, phân cấp trách nhiệm quản lý, chế tài xử lý vi phạm đối với người đứng đầu cơ quan quản lý y tế, cơ sở giáo dục thiếu trách nhiệm, để xảy ra ngộ độc thực phẩm theo nguyên tắc “rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ thẩm quyền, rõ thời gian, rõ kết quả”.

Đối với các cơ sở giáo dục, cần rà soát cơ sở vật chất, trang thiết bị bếp ăn, căng tin để nâng cấp đạt chuẩn. Nêu cao trách nhiệm của người đứng đầu, cán bộ, nhân viên y tế trường học trực tiếp kiểm soát chặt chẽ nguồn gốc thực phẩm đầu vào, quy trình chế biến, bảo quản, chia thức ăn theo đúng quy định. Hằng ngày, công khai tới phụ huynh về đơn vị cung cấp, hóa đơn nguồn gốc thực phẩm, thực đơn và hình ảnh khay thức ăn thực tế. Nhà trường tạo điều kiện để Ban đại diện cha mẹ học sinh trực tiếp giám sát bếp ăn, nguồn thực phẩm, tiến hành kiểm tra nhanh nguyên liệu có nguy cơ không bảo đảm an toàn cao...

Đó cũng là những nội dung quan trọng giúp cha mẹ học sinh có thêm dữ liệu để đối chiếu giữa số tiền đóng góp, thực đơn được công bố và suất ăn thực tế của con em mình. Có thể khẳng định, khi mọi dữ liệu được công khai mỗi ngày dưới sự theo dõi của nhiều thành phần sẽ giúp giảm thiểu rủi ro liên quan đến vệ sinh thực phẩm và góp phần nâng cao chất lượng bữa ăn tập thể.

Nhiều ý kiến cho rằng, hiện nay các khâu trong chuỗi đều có thể công khai, minh bạch và giám sát qua môi trường số, việc quản lý bữa ăn học đường cũng sẽ thuận tiện hơn, vơi nỗi lo của phụ huynh và học sinh trong năm học mới.