Bão ngầm sau những bản án ly hôn ở giới trẻ

Thực tế công tác xét xử tại các Tòa án nhân dân (TAND) trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa thời gian qua cho thấy một thực trạng đáng lo ngại khi số lượng án ly hôn không ngừng tăng vọt, trong đó tỷ lệ các cặp vợ chồng trẻ sớm dừng lại cuộc hành trình chung sống chiếm đa số.

Tại phiên xét xử của TAND khu vực 1, người chồng vắng mặt, trước tòa người vợ sinh năm 1990 nghẹn ngào xin chấm dứt cuộc hôn nhân sau 3 năm ly thân. Những mâu thuẫn âm ỉ kéo dài nhiều năm cùng sự bất đồng quan điểm sống không thể dung hòa đã dập tắt hoàn toàn hy vọng hàn gắn. Tòa tuyên giao con chung cho người mẹ nuôi dưỡng, chị cũng không yêu cầu người chồng thực hiện nghĩa vụ cấp dưỡng. Một cuộc hôn nhân khép lại lặng lẽ nhưng nặng trĩu ưu tư.

Số vụ việc ly hôn ở Thanh Hóa những năm gần đây đang tăng lên nhiều.

Trường hợp khác, chị N.T.T., sinh năm 1997, trú tại xã Công Chính. Năm 2020, chồng chị đi xuất khẩu lao động ơ nước ngoài, một mình chị ở lại quê nhà tần tảo chăm con nhỏ, nuôi hy vọng về một tương lai tươi sáng. Thế nhưng, khoảng cách địa lý và những cám dỗ nơi xứ người đã khiến người chồng ngả lòng. Khi phát hiện chồng có mối quan hệ bất chính và không còn tha thiết vun đắp, chị T. đã ngậm ngùi nộp đơn. Sau khi xác định tình trạng hôn nhân đã không còn níu giữ được, TAND khu vực 2 đã giải quyết cho chị đơn phương ly hôn.

Thẩm phán Phạm Trường Du, công tác tại TAND khu vực 1 -Thanh Hóa, người trực tiếp giải quyết hàng trăm vụ án hôn nhân và gia đình, không khỏi xót xa khi chứng kiến những khoảnh khắc các bên đặt bút ký vào đơn ly hôn.

Thẩm phán TAND khu vực 1 Phạm Trường Du.

Thẩm phán Du chia sẻ, có những cặp vợ chồng tuổi đời còn rất trẻ, đến với nhau hoàn toàn tự nguyện và từng có những tháng ngày hạnh phúc. Nhưng chỉ vì cái tôi quá lớn, hoặc những mâu thuẫn nhỏ nhặt tích tụ lâu ngày mà cuối cùng đành buông tay. Điều khiến những người làm công tác xét xử day dứt nhất chính là số phận của những đứa trẻ. Có vụ việc cha mẹ giành giật quyền nuôi con gay gắt, nhưng cũng có trường hợp cả hai cùng chối bỏ trách nhiệm làm cha, làm mẹ. Cuối cùng, trẻ thơ vẫn là đối tượng chịu tổn thương sâu sắc nhất.

Nếu như năm 2018 toàn tỉnh Thanh Hóa chỉ thụ lý, giải quyết 5.800 vụ việc ly hôn thì đến năm 2023 con số này đã tăng lên 6.700 vụ, và bùng nổ lên tới 8.400 vụ vào năm 2025, chiếm 45% tổng số vụ án mà tòa án hai cấp thụ lý, giải quyết.

Riêng tại TAND khu vực 1, đơn vị thụ lý số lượng án hôn nhân và gia đình lớn nhất tỉnh – tính từ ngày 1/10/2025 đến ngày 30/6/2026, trong số gần 2.000 vụ án các loại được giải quyết thì đã có tới 950 vụ việc thuộc lĩnh vực này, chiếm tỷ lệ gần 50%.

Đáng quan ngại hơn cả là độ tuổi ly hôn đang ngày càng có xu hướng trẻ hóa. Nhóm người quyết định chấm dứt hôn nhân ở độ tuổi dưới 40 hiện chiếm số lượng lớn. Có những trường hợp các cặp đôi sau khi cưới chỉ chung sống vỏn vẹn vài tháng đã vội vã ly thân rồi đưa nhau ra tòa.

Một mái ấm bền vững không thể chỉ xây bằng cảm xúc ban đầu, mà phải dựa trên sự thấu hiểu, tinh thần sẻ chia và trách nhiệm pháp lý giữa hai bên. Khi quyết định ly hôn ở độ tuổi quá trẻ gia tăng, đó không đơn thuần là câu chuyện riêng của mỗi gia đình, mà còn là nỗi trăn trở về sự thiếu hụt kỹ năng sống và tâm lý tiền hôn nhân của một bộ phận giới trẻ. Để giảm thiểu những bản án đắng ngắt nơi phòng xử, bên cạnh việc đẩy mạnh giáo dục kỹ năng gia đình, mỗi người trẻ cần trang bị cho mình thái độ nghiêm túc và trách nhiệm trọn vẹn trước khi bước qua cánh cửa hôn nhân.