Bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của người có tài sản

ĐBQH Lê Nữ Thuỳ Dương (TP. Đồng Nai)

Thống nhất quy trình trưng dụng đất và tài sản gắn liền với đất

Theo đại biểu, phạm vi điều chỉnh của dự thảo Luật không bao gồm trưng dụng đất và chỉ áp dụng đối với tài sản gắn liền với đất. Đại biểu cho rằng, quyền sử dụng đất và tài sản trên đất có mối liên quan chặt chẽ với nhau, khi phải trưng dụng đất và tài sản trên đất, cơ quan có thẩm quyền sẽ thực hiện 2 quy trình trưng dụng theo 2 luật khác nhau, trong khi tình huống thường rất cấp bách. Mặt khác, dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi) cũng quy định hình thức, hiệu lực và quyền và nghĩa vụ của người có đất trưng dụng do pháp luật về trưng mua, trưng dụng tài sản quy định.

Trên cơ sở đó, đại biểu đề nghị chuyển việc trưng dụng đất vào phạm vi điều chỉnh của Luật này, để tạo thành một quy trình thống nhất được áp dụng cho cả đất và tài sản gắn liền với đất, đồng thời bảo đảm trường hợp trưng dụng đất phù hợp với Hiến pháp. Đại biểu cũng đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo phối hợp với Bộ Nông nghiệp và Môi trường thống nhất dự thảo về vấn đề này để bảo đảm sự đồng bộ với dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi) được trình Quốc hội tại Kỳ họp thứ Hai.

Làm rõ sự kiện bất khả kháng, thời điểm chuyển quyền sở hữu

Đại biểu cho biết, dự thảo Luật quy định quyết định trưng mua, trưng dụng là sự kiện bất khả kháng. Tuy nhiên, theo Bộ luật Dân sự, sự kiện bất khả kháng phải đáp ứng đồng thời các tiêu chí khách quan, không thể lường trước và không thể khắc phục. Bản thân quyết định trưng mua, trưng dụng không phải là sự kiện bất khả kháng, mà việc chấp hành quyết định trưng mua, trưng dụng mới là sự kiện bất khả kháng, do đó, đại biểu đề nghị chỉnh lý quy định này rõ ràng hơn.

Về thanh toán tiền trưng mua đối với tài sản đang được dùng để bảo đảm, theo đại biểu, quy định chưa bao quát trường hợp các bên có thỏa thuận khác (tự nguyện thoả thuận chấm dứt nghĩa vụ, hoán đổi nghĩa vụ) hoặc nghĩa vụ được bảo đảm không còn. Đại biểu đề nghị bổ sung các trường hợp loại trừ nêu trên để đảm bảo bao quát đủ các trường hợp.

Về thời điểm chuyển quyền sở hữu tài sản trưng mua, quyền sở hữu thuộc về Nhà nước kể từ khi quyết định có hiệu lực, trong khi tài sản có thể chưa được bàn giao. Theo đại biểu, dự thảo Luật chưa xác định trách nhiệm, nghĩa vụ bảo quản tài sản, rủi ro, tổn thất phát sinh trong thời gian từ khi có quyết định trưng mua cho tới khi bàn giao tài sản. Đại biểu đề nghị nghiên cứu quy định thống nhất với Bộ luật Dân sự.