Bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ để khai phóng năng lực sáng tạo
Ngày 5-5-2026 Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng đã ban hành Công điện số 38 chỉ đạo các cơ quan ban ngành quyết liệt đấu tranh, ngăn chặn, xử lý vi phạm quyền sở hữu trí tuệ (SHTT) với tinh thần 'không có vùng cấm, không có ngoại lệ'.
Trước đó, vào ngày 30-1-2026 Thủ tướng Chính phủ cũng đã ban hành Chỉ thị số 02 yêu cầu tăng cường thực thi quyền SHTT với nhiệm vụ trọng tâm là chống hàng giả, hàng nhái trên môi trường thương mại điện tử. Trước và sau thời điểm trên hàng loạt vụ vi phạm bản quyền, sản xuất và buôn bán hàng giả, hàng nhái đã bị phát hiện và khởi tố hình sự.
Công điện số 38 được ban hành trùng thời điểm với việc Cơ quan đại diện Thương mại Mỹ công bố báo cáo đặc biệt về các vấn đề bảo hộ SHTT ở các quốc gia đối tác thương mại của Mỹ, trong đó có Việt Nam. Tuy nhiên, ngay cả khi không có báo cáo này thì việc siết chặt bảo vệ quyền SHTT cũng đang là nhu cầu cấp thiết của Việt Nam.
Đây chính là nền tảng cơ bản để thực hiện thành công Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia. Theo tinh thần của Nghị quyết 57, phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo là yếu tố quyết định, là điều kiện tiên quyết để Việt Nam phát triển giàu mạnh, hùng cường trong kỷ nguyên mới. Vì vậy, bảo vệ quyền SHTT có vai trò rất quan trọng đối với việc thực hiện thành công các mục tiêu kinh tế của Việt Nam.
Thật vậy, hệ thống bảo hộ quyền SHTT hiệu quả là một trong những nền tảng để phát huy tối đa năng lực sáng tạo của một quốc gia, giúp khai phóng tiềm năng của các nhà đầu tư cũng như năng lực nghiên cứu, sáng tạo của các tài năng. Không những thế, đây còn là điều kiện tiên quyết để các nhà đầu tư quốc tế chia sẻ bí mật công nghệ với đối tác tại các quốc gia đang phát triển; thu hút đầu tư mạo hiểm cho hoạt động nghiên cứu và phát triển.
Bên cạnh đó, bảo hộ hiệu quả quyền SHTT cũng là động lực để doanh nghiệp chuyển đổi sang mô hình phát triển dựa trên khoa học và công nghệ, đồng thời thúc đẩy làn sóng khởi nghiệp trên nền tảng thương mại hóa thành quả nghiên cứu và phát triển.
Ngoài ra, thông qua bảo vệ hiệu quả quyền SHTT để thúc đẩy nghiên cứu và phát triển, sẽ giúp Việt Nam từng bước tham gia vào các phân khúc cao hơn trong chuỗi giá trị sản phẩm của thế giới. Và một tác dụng rất quan trọng nữa là củng cố niềm tin của thị trường trong nước và thế giới vào các sản phẩm Make in Vietnam.
Về thể chế pháp lý, hệ thống pháp luật của Việt Nam về quyền SHTT trong những năm qua đã liên tục được bổ sung theo tiêu chuẩn của thế giới. Vấn đề còn lại chỉ là bảo đảm để các quy định pháp luật về quyền SHTT được thực thi một cách triệt để. Vì thế, việc “quyết liệt đấu tranh, ngăn chặn, xử lý vi phạm quyền SHTT” cần được thực hiện một cách kiên trì và liên tục, thay vì tập trung làm theo từng đợt cao điểm như lâu nay, để tránh tình trạng “bắt cóc bỏ đĩa”.
Đồng thời cũng cần kiên trì xây dựng ý thức tuân thủ bản quyền của người dân, nhất là ở những công dân trẻ. Vì chỉ có xóa bỏ được tâm lý “xài chùa” sản phẩm sáng tạo đã bén rễ sâu trong rất nhiều người thì mới có hy vọng giành thắng lợi trong cuộc chiến chống vi phạm quyền SHTT.











