Bảo vệ trẻ em trên không gian mạng

Cán bộ phòng An ninh mạng và Phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao tuyên truyền cho học sinh trường THCS Phan Thiết nhận biết các hành vi lừa đảo trên không gian mạng.

Hệ lụy từ thế giới ảo

Không gian mạng lâu nay vẫn được ví như một “vùng đất hứa” đầy màu sắc, nhưng ẩn sâu bên dưới là những cạm bẫy trực chờ. Việc thiếu vắng một bộ lọc chuẩn mực và hành lang pháp lý đủ mạnh đã tạo điều kiện cho nhiều hệ lụy nảy sinh.

Gần một năm trôi qua, chị N.T.H., phường An Tường vẫn chưa thể tin đứa con gái ngoan ngoãn, vui vẻ, hoạt bát hằng ngày của chị lại thay đổi nhanh chóng đến vậy. Con không giao tiếp với bố mẹ, anh chị em trong nhà mà luôn nhốt mình trong phòng, kết quả học hành sa sút, và điều đau đớn nhất là con có hành vi tự làm tổn thương mình. Chỉ đến khi đưa con đi thăm khám bác sĩ tâm lý và tìm hiểu nguyên nhân, chị H. mới bàng hoàng biết con mình đã sa vào mạng xã hội và bị ảnh hưởng nặng nề.

Ở một chiều hướng khác, một nhóm học sinh tại 2 trường THPT Thái Hòa và Hàm Yên lại vướng vào vòng lao lý. Cơ quan chức năng vừa qua cũng đã phát hiện và xử lý nhóm học sinh vi phạm pháp luật trên không gian mạng, để lại nỗi xót xa cho gia đình và nhà trường. Thượng tá Đào Trung Dũng, Trưởng phòng An ninh mạng và Phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao cho biết: Học sinh tiếp xúc mạng xã hội từ rất sớm, khi kiến thức chưa đủ, kỹ năng kiểm soát cảm xúc còn hạn chế sẽ rất dễ tác động bởi các nội dung tiêu cực, kích động, thậm chí là bị lôi kéo vi phạm pháp luật. Từ đó vô tình biến bản thân thành nạn nhân hoặc thủ phạm của những vụ việc đáng tiếc. Được biết, 12 học sinh của 2 trường dù không biết mặt nhau nhưng cấu kết thu mua rồi bán tài khoản cá nhân trên mạng xã hội. Đây là hành vi vô cùng nguy hại, rất dễ bị các đối tượng xấu lợi dụng chiếm đoạt thông tin, thực hiện các hành vi lừa đảo.

Bác sĩ - Chuyên khoa 1 Vũ Xuân Nam, Phó Trưởng khoa Tâm thần, Bệnh viện Đa khoa Tuyên Quang cho biết: Thời gian qua, khoa tiếp nhận không ít trường hợp bệnh nhi là học sinh đến khám và điều trị trong tình trạng rối loạn tâm thần, trầm cảm, lo âu nặng do lạm dụng điện thoại và mạng xã hội. Nhiều em bị lệ thuộc hoàn toàn vào thế giới ảo, khi bị gia đình thu giữ thiết bị hoặc chịu tác động từ các bình luận tiêu cực trên mạng đã có biểu hiện kích động, tự cô lập bản thân, thậm chí có hành vi tự thương tổn.

Tiến sĩ tâm lý Hà Mỹ Hạnh, trường Đại học Tân Trào chia sẻ: Không gian mạng với tính chất lan truyền chóng mặt đã phóng đại những suy nghĩ bồng bột của tuổi mới lớn thành những hành động thực tế gây hậu quả nghiêm trọng cho chính các em và xã hội. Thực tế cho thấy rất nhiều những sự việc đáng tiếc xảy ra làm ảnh hưởng không nhỏ đến sự phát triển của trẻ.

Kiểm soát và giáo dục trẻ

Tại trường Phổ thông dân tộc nội trú ATK Sơn Dương nội quy quy định của nhà trường cấm tuyệt đối không cho học sinh được mang điện thoại đến trường; tuyệt đối không tham gia chia sẻ, bình luận trước các thông tin khi chưa được nhà trường cho phép. Động thái kiên quyết này nhận được sự đồng tình mạnh mẽ từ phụ huynh, giúp con trẻ tránh xa sự xao nhãng và quay lại với các trò chơi vận động cùng mối quan hệ chân thực.

Song song với trách nhiệm của nhà trường và gia đình, việc hoàn thiện hành lang pháp lý thông qua đề xuất trẻ em dưới 16 tuổi không được đăng bài hay bình luận trên mạng xã hội trong dự thảo sửa đổi Nghị định 147/2024/NĐ-CP được kỳ vọng là “lá chắn” thiết thực, góp phần xây dựng môi trường số an toàn, giúp thế hệ trẻ phát triển toàn diện cả về thể chất, nhân cách lẫn trí tuệ. Bởi lẽ, bảo vệ trẻ em trên không gian mạng không chỉ là câu chuyện của sự đồng hành đơn thuần, mà hơn hết, đó là trách nhiệm bảo vệ tương lai của cả một thế hệ. Nếu không có một “hàng rào” pháp lý đủ mạnh mẽ và nghiêm khắc để chặn đứng những cạm bẫy từ thế giới ảo, những tổn thương về thể chất, tinh thần và cả những hệ lụy pháp lý sẽ tiếp tục âm thầm bủa vây các em.