Bất ngờ phát hiện loài khủng long cổ dài 150 triệu năm tuổi tại Thái Lan
Các nhà cổ sinh vật học vừa xác định một loài khủng long cổ dài mới tại vùng Đông Bắc Thái Lan, qua đó cung cấp thêm bằng chứng cho thấy họ khủng long Mamenchisauridae từng phân bố rộng khắp Đông Nam Á, thay vì chỉ giới hạn ở Đông Á như nhận định trước đây.

Hình ảnh phục dựng loài Uragasaurus kalasinensis
Loài mới được đặt tên là Uragasaurus kalasinensis, sinh sống vào cuối kỷ Jura, cách đây khoảng 150-145 triệu năm. Đây là một loài khủng long chân dài (sauropod) thuộc họ Mamenchisauridae, nổi tiếng với chiếc cổ dài bất thường.
Trước đây, hóa thạch của họ Mamenchisauridae chủ yếu được tìm thấy tại Trung Quốc, đặc biệt ở lưu vực Tứ Xuyên. Những ghi nhận ngoài lãnh thổ Trung Quốc rất hiếm, khiến các nhà khoa học từng cho rằng phạm vi phân bố của nhóm này khá hạn chế.
Theo nhóm nghiên cứu do Tiến sĩ Apirut Nilpanapan (Đại học Mahasarakham, Thái Lan) dẫn đầu, việc phát hiện Uragasaurus kalasinensis đã mở rộng phạm vi phân bố của họ Mamenchisauridae tới lục địa Đông Nam Á, đồng thời cho thấy nhóm khủng long này từng phân bố rộng hơn nhiều so với các giả thuyết trước đây.
Loài mới được xác định từ một đốt sống lưng phía trước còn bảo tồn gần như nguyên vẹn, nằm ngay sau phần cổ của con vật.
Hóa thạch của loài khủng long mới được tìm thấy tại khu hóa thạch Phu Noi, tỉnh Kalasin, trong các lớp đá thuộc hệ tầng Phu Kradung hình thành vào cuối kỷ Jura, cách đây khoảng 150 triệu năm.
Hóa thạch được khai quật tại khu vực Phu Noi, tỉnh Kalasin, một trong những địa điểm có trữ lượng hóa thạch động vật có xương sống kỷ Jura phong phú nhất Đông Nam Á.
Mẫu vật, mang mã số PRC 460, được phát hiện cùng nhiều mảnh xương của khủng long chân dài. Tuy nhiên, các nhà khoa học cho biết hiện chưa thể khẳng định toàn bộ số xương này đều thuộc cùng một cá thể.
Phân tích phát sinh chủng loài cho thấy Uragasaurus kalasinensis nằm gần gốc tiến hóa của họ Mamenchisauridae, đồng nghĩa với việc đây có thể là một trong những thành viên xuất hiện sớm của nhóm khủng long cổ dài này.
Theo các nhà nghiên cứu, phát hiện mới không chỉ đánh dấu loài Mamenchisauridae đầu tiên được đặt tên chính thức tại Thái Lan mà còn góp phần làm sáng tỏ lịch sử tiến hóa của nhóm khủng long khổng lồ từng thống trị Đông Á trong kỷ Jura.
Sự xuất hiện của những loài có quan hệ gần gũi tại Thái Lan và Trung Quốc cũng cho thấy giữa các khu vực thuộc lục địa Đông Á khi đó nhiều khả năng tồn tại sự kết nối về hệ động vật, tạo điều kiện cho các loài khủng long phân bố trên phạm vi rộng.
Khu hóa thạch Phu Noi được đánh giá là một trong những địa điểm có hóa thạch động vật có xương sống phong phú nhất Thái Lan và Đông Nam Á.
Đến nay, các nhà khoa học đã khai quật hơn 6.000 mẫu hóa thạch tại đây, bao gồm hóa thạch của nhiều loài khủng long, cá sấu, rùa, cá mập nước ngọt, cá phổi, động vật lưỡng cư và bò sát bay, góp phần tái hiện hệ sinh thái của khu vực vào cuối kỷ Jura.











