Bầu cử bang ở Đức: Đảng cầm quyền nhận kết quả tồi tệ nhất lịch sử, Thủ tướng Merz quyết không từ chức giữa áp lực
Ngày 20/9, Thủ tướng Đức Friedrich Merz tuyên bố sẽ tiếp tục tại nhiệm và thúc đẩy chương trình cải cách, bất chấp việc đảng Liên minh Dân chủ Cơ đốc giáo (CDU) của ông ghi nhận kết quả tồi tệ nhất trong lịch sử Đức thời hậu chiến tại cuộc bầu cử nghị viện bang Mecklenburg-Western Pomerania.

Thủ tướng Đức Friedrich Merz tuyên bố sẽ tiếp tục tại nhiệm bất chấp áp lực ngày càng tăng do thất bại liên tiếp của đảng CDU trong các cuộc bầu cử nghị viện bang. (Nguồn: Anadolu)
Báo Politico đưa tin, kết quả sơ bộ cho thấy, đảng Sự lựa chọn vì nước Đức (AfD) đang dẫn đầu với khoảng 38% số phiếu tại bang Đông Bắc Đức, áp sát là đảng Dân chủ xã hội (SPD) với khoảng 35%. Đây là kết quả cao thứ hai trong lịch sử của AfD tại một cuộc bầu cử cấp bang.
Trong khi đó, CDU chỉ nhận được khoảng 5% số phiếu, mức thấp nhất của đảng này trong một cuộc bầu cử cấp bang hoặc liên bang kể từ khi Thế chiến II kết thúc. Nếu kết quả cuối cùng đưa CDU xuống dưới ngưỡng 5%, đảng này sẽ không đủ điều kiện giành ghế trong nghị viện bang.
Thủ tướng Merz thừa nhận kết quả trên là “một thảm họa” và CDU “không thể tô hồng” kết quả này, nhưng nhanh chóng bác bỏ những đồn đoán về khả năng ông rời chức.
Nhà lãnh đạo nói sau khi các điểm bỏ phiếu đóng cửa: “Những cải cách này là liều thuốc giải cho chất độc của chủ nghĩa độc đoán. Những gì cần làm hiện nay đòi hỏi bản lĩnh, sự kiên định và kiên nhẫn. Tôi sẽ thể hiện những phẩm chất này trên cương vị Chủ tịch CDU và trên hết là Thủ tướng đất nước”.
Ông Merz đã triệu tập các lãnh đạo CDU tại trụ sở đảng ở Berlin trước khi kết quả được công bố, trong bối cảnh nội bộ đảng xuất hiện thảo luận về khả năng thay đổi lãnh đạo. Tuy nhiên, sau cuộc bầu cử, lãnh đạo CDU Philipp Amthor cho rằng, cần chấm dứt những tranh luận này, nhấn mạnh các cuộc thảo luận về nhân sự trong hai tuần qua đã lấn át những vấn đề chính sách.
Kết quả tại Mecklenburg-Western Pomerania diễn ra chỉ hai tuần sau khi AfD giành chiến thắng lịch sử tại bang Sachsen-Anhalt. Những thất bại liên tiếp của CDU trước AfD làm gia tăng sức ép đối với ông Merz, người đang phải đối mặt với những tranh luận trong nội bộ về đường lối của đảng và khả năng duy trì sự ủng hộ.
Chủ tịch AfD Tino Chrupalla gọi kết quả tại Mecklenburg-Western Pomerania là một “sự chấn động”, trong khi đồng Chủ tịch Alice Weidel kêu gọi CDU này xem xét việc tiếp tục ủng hộ Thủ tướng Merz.
Một vấn đề khác được AfD nhắm tới là chính sách “tường lửa” của CDU nhằm duy trì khoảng cách với đảng cực hữu này. CDU hiện không hợp tác với AfD ở cấp liên bang cũng như tại các bang, trong khi AfD tiếp tục gây sức ép đòi các đảng bảo thủ thay đổi lập trường.
Tại Mecklenburg-Western Pomerania, kết quả của CDU cũng chịu ảnh hưởng từ cuộc cạnh tranh giữa AfD và SPD. Thủ hiến bang Manuela Schwesig, thuộc SPD, đã gia tăng đáng kể sự ủng hộ trong giai đoạn cuối chiến dịch và giữ khoảng cách với AfD. Bà xây dựng hình ảnh là lực lượng ngăn chặn AfD, với khẩu hiệu Frau gegen Blau (“Phụ nữ chống Xanh”), ám chỉ màu sắc của AfD.
CDU cho rằng cách tiếp cận của bà Schwesig đã biến cuộc bầu cử thành cuộc đua chủ yếu giữa SPD và AfD, qua đó làm suy yếu CDU. Tuy nhiên, bà Schwesig cho rằng, chính ông Merz và CDU không tạo được sự đồng cảm với cử tri, đồng thời chỉ trích chương trình cải cách của chính phủ liên bang vì gây thêm sức ép đối với những nhóm dễ bị tổn thương.
Tại một cuộc bỏ phiếu cấp bang khác diễn ra cùng ngày ở Berlin, CDU cũng giảm sự ủng hộ và tạm đứng thứ hai với khoảng 19%, sau đảng Die Linke (Cánh tả) với 25,5%, theo kết quả sơ bộ.
Ông Merz đã đặt trọng tâm nhiệm kỳ Thủ tướng vào chương trình cải cách nhằm nâng cao sức cạnh tranh và thúc đẩy tăng trưởng của nền kinh tế lớn nhất Liên minh châu Âu (EU). Chương trình bao gồm tăng tuổi nghỉ hưu để củng cố hệ thống lương hưu, cắt giảm một số quyền lợi bảo hiểm y tế và siết quy định về nghỉ ốm.
Trong bối cảnh kinh tế Đức tiếp tục chịu sức ép từ cạnh tranh với Trung Quốc và các chính sách thuế quan của Mỹ, những cải cách này cũng trở thành chủ đề gây tranh luận trong cử tri. Các đảng ở cả cánh hữu và cánh tả tìm cách khai thác những lo ngại liên quan chi phí sinh hoạt và tác động của các chính sách cải cách.
Dù AfD giành kết quả cao nhất tại Mecklenburg-Western Pomerania, đảng này không có khả năng thành lập chính quyền bang do các đảng khác vẫn duy trì lập trường không hợp tác. SPD nhiều khả năng tiếp tục đóng vai trò trung tâm trong việc hình thành chính quyền mới tại bang.
