Biến đổi khí hậu: Italy ban bố tình trạng khẩn cấp do hạn hán nghiêm trọng

Lòng sông Po khô cạn do hạn hán, tại Ponte della Becca, Linarolo, Italy. Ảnh: AFP/TTXVN

Trong bối cảnh châu Âu đang oằn mình chống chọi với nắng nóng, Italy vừa phải ban bố tình trạng khẩn cấp do hạn hán tại một khu vực. Trong khi đó, Cơ quan khí tượng Trung Quốc cho biết nước này đang ấm lên nhanh hơn mức trung bình toàn cầu. Còn tại khu vực Tây Phi, mưa lớn gây lũ lụt nghiêm trọng, làm gia tăng thiệt hại về người và tài sản.

Cụ thể, tại Italy, chính quyền vùng Veneto ở Đông Bắc đã ban bố tình trạng khẩn cấp do hạn hán trong bối cảnh lượng mưa trong 5 đầu năm nay giảm khoảng 28% so với cùng kỳ năm ngoái. Chính quyền khu vực cho biết các điều kiện thủy văn và thủy lực bất thường đang gây sức ép lớn lên nguồn nước. Do đó, người dân và các địa phương được yêu cầu sử dụng tiết kiệm để đảm bảo sự bền vững của tài nguyên nước.

Theo số liệu của vùng Veneto, lượng nước mưa và nước từ băng tan tính đến ngày 31/5 giảm gần 2,4 tỷ m3 so với thời điểm một năm trước. Lưu lượng các con sông chính, trong đó có sông Po là sông lớn nhất ở Italy giảm khoảng 23% so với mức trung bình lịch sử, trong khi mực nước hồ Garda đang suy giảm đáng kể. Nông dân được cảnh báo về nguy cơ thiếu nước gia tăng trong tháng 7 và tháng 8, thời điểm nhu cầu tưới tiêu ở mức cao nhất.

Trong bối cảnh các hiện tượng thời tiết cực đoan như nắng nóng và hạn hán ngày càng gia tăng cả về tần suất và cường độ tại nhiều khu vực ở châu Âu, thì ở Trung Quốc, nhiệt độ ở nước này cũng đang ấm lên nhanh hơn so với mức trung bình toàn cầu.

Theo phóng viên TTXVN tại Bắc Kinh, Sách Xanh về biến đổi khí hậu năm 2026 do Cục Khí tượng Trung Quốc công bố ngày 2/7 cho thấy, từ năm 1961 - 2025, nhiệt độ trung bình hằng năm ở Trung Quốc tăng 0,31 độ C/thập kỷ, vượt tốc độ nóng lên trung bình toàn cầu trong cùng kỳ. Miền Bắc Trung Quốc ấm lên nhanh hơn các vùng phía Nam và miền Tây ấm lên nhanh hơn miền Đông.

Nhiệt độ trung bình của Trung Quốc trong năm ngoái nằm trong số 2 năm nóng nhất của nước này kể từ khi bắt đầu ghi nhận số liệu trên toàn quốc vào năm 1901. Miền Đông và miền Trung Trung Quốc ghi nhận nhiệt độ trung bình hằng năm cao nhất kể từ năm 1961.

Sách Xanh cũng cho thấy, mặc dù lượng mưa hằng năm ở Trung Quốc nhìn chung đã tăng lên nhưng số ngày mưa lại giảm xuống. Lượng mưa trung bình năm tăng 6,3mm/thập kỷ trong giai đoạn từ 1961 - 2025, trong khi số ngày mưa giảm gần 1 ngày/thập kỷ.

Ở góc độ toàn cầu, Sách Xanh đánh giá hiện tượng Trái Đất ấm lên vẫn đang tiếp diễn. Các đại dương nóng lên nhanh hơn, các sông băng tan chảy nhiều hơn và mực nước biển lên cao kỷ lục. Nhiệt độ bề mặt trung bình toàn cầu năm 2025 cao hơn khoảng 1,4 độ C so với mức trước thời kỳ công nghiệp, trở thành năm nóng thứ ba kể từ khi bắt đầu ghi nhận dữ liệu hiện đại vào năm 1850. Giai đoạn từ 2015 - 2025 là khoảng thời gian 11 năm nóng nhất trong lịch sử. Nồng độ trong khí quyển của 3 loại khí nhà kính chính - gồm carbon dioxide (CO2), methane và nitrous oxide - đều đạt mức cao kỷ lục vào năm 2024.

Trong khi đó, phóng viên TTXVN tại Tây Phi đưa tin mưa lớn kéo dài đã gây lũ lụt nghiêm trọng tại Côte d'Ivoire và Ghana, khiến hơn 70 người thiệt mạng. Chính phủ Côte d'Ivoire cho biết đã ghi nhận 59 người thiệt mạng, cùng nhiều trường hợp bị thương và hàng nghìn người phải sơ tán do nhà cửa và cơ sở hạ tầng bị hư hại. Chính phủ Côte d'Ivoire đã triển khai lực lượng cứu hộ, hỗ trợ sơ tán người dân khỏi các khu vực nguy hiểm và cung cấp nhu yếu phẩm cho những hộ bị ảnh hưởng. Đồng thời, chính quyền kêu gọi người dân nâng cao cảnh giác do mùa mưa vẫn đang tiếp diễn và nguy cơ xảy ra lũ quét, sạt lở đất còn ở mức cao.

Tại Ghana, lực lượng cứu hỏa quốc gia cho biết ít nhất 12 người thiệt mạng do lũ lụt trên diện rộng, trong đó có thủ đô Accra. Theo giới chức nước này, mưa như trút nước đã làm nhiều tuyến đường và khu dân cư bị ngập sâu, gây gián đoạn giao thông và ảnh hưởng nghiêm trọng đến đời sống người dân. Lực lượng cứu hộ đang tiếp tục tìm kiếm các nạn nhân và hỗ trợ sơ tán người dân khỏi những khu vực nguy hiểm