Bỏ bằng chuyên khoa I, II, bác sĩ sẽ học và lấy bằng thế nào?
Bộ Y tế đề xuất chuyển sang mô hình đào tạo chuyên sâu sau đại học cấp văn bằng bác sĩ nội trú và bác sĩ chuyên khoa, thay vì cấp riêng bằng chuyên khoa I, chuyên khoa II như hiện nay.
Theo dự thảo thông tư đang được Bộ Y tế lấy ý kiến, đào tạo chuyên sâu sau đại học thuộc lĩnh vực sức khỏe sẽ gồm hai hình thức: Bác sĩ nội trú và bác sĩ chuyên khoa.
Trong đó, chương trình bác sĩ nội trú dành cho người vừa tốt nghiệp đại học y, nhằm nâng cao kiến thức, kỹ năng chuyên môn và năng lực thực hành. Chương trình bác sĩ chuyên khoa dành cho người đã có giấy phép hành nghề khám bệnh, chữa bệnh, giúp tiếp tục phát triển năng lực chuyên môn phục vụ công tác điều trị.
Theo mô hình mới, văn bằng tốt nghiệp được cấp theo chương trình đào tạo chuyên sâu sau đại học, gồm bác sĩ nội trú hoặc bác sĩ chuyên khoa. Dự thảo không còn quy định riêng hai loại văn bằng chuyên khoa cấp I và chuyên khoa cấp II như mô hình hiện hành.
Bằng chuyên khoa I, II đã cấp vẫn có giá trị
Với người học chương trình cũ, dự thảo quy định các trường hợp đã trúng tuyển, đang học, bảo lưu kết quả hoặc hoàn thành chương trình nhưng chưa được công nhận tốt nghiệp trước ngày thông tư có hiệu lực được tiếp tục học tập, xét công nhận tốt nghiệp theo quy định tại thời điểm tuyển sinh.
Các cơ sở đào tạo cũng được tiếp tục tổ chức những khóa đã tuyển sinh, nhập học theo quy chế cũ. Văn bằng tốt nghiệp của các khóa này được in, quản lý và cấp theo quy định trước đây của Bộ Y tế.

Đáng chú ý, Bộ Y tế đề xuất công nhận người có bằng chuyên khoa II tương đương bác sĩ chuyên khoa tốt nghiệp theo chương trình đào tạo mới.
Dự thảo nêu rõ văn bằng bác sĩ chuyên khoa I, chuyên khoa II và bác sĩ nội trú đã cấp cho người được tuyển sinh trước thời điểm thông tư có hiệu lực tiếp tục có giá trị sử dụng theo quy định pháp luật.
Trong khi đó, người có bằng chuyên khoa I hoặc bác sĩ nội trú nếu muốn chuyển đổi, chuẩn hóa sang văn bằng bác sĩ chuyên khoa sẽ phải dự thi tuyển và học bổ sung theo chương trình mới. Cơ sở đào tạo được tổ chức chương trình bổ sung, xác định nội dung học trên cơ sở đối sánh chương trình cũ với chương trình mới.
Sau khi thông tư có hiệu lực, các cơ sở giáo dục đại học phải rà soát, xây dựng và hoàn thiện chương trình đào tạo theo yêu cầu mới trong thời hạn tối đa 36 tháng. Chương trình không đáp ứng đủ điều kiện sau thời hạn này sẽ bị đình chỉ thực hiện.
Hướng tới mô hình đào tạo tương thích quốc tế
Theo Cục Khoa học công nghệ và Đào tạo, Bộ Y tế, việc phân chia văn bằng chuyên khoa I và chuyên khoa II hiện chưa thực sự phù hợp với phạm vi hành nghề và mức độ chuyên sâu của từng chuyên ngành.
Kinh nghiệm quốc tế cho thấy phần lớn các nước không cấp riêng hai loại văn bằng này mà tổ chức đào tạo theo các giai đoạn, từ chuyên khoa cơ bản đến chuyên khoa sâu hoặc chuyên khoa phụ. Không phải chuyên ngành nào cũng phát triển đến cấp độ chuyên khoa sâu.
Sau khi hoàn thành chương trình, người học được cấp một văn bằng bác sĩ chuyên khoa tương ứng với chuyên ngành đào tạo. Bộ Y tế cho rằng mô hình này phù hợp hơn với xu hướng hội nhập quốc tế.
Dự thảo thông tư đang trong quá trình lấy ý kiến và dự kiến có hiệu lực từ ngày 1/1/2027 nếu được thông qua.

