Bộ Công Thương thông tin về việc Hoa Kỳ mở cuộc điều tra thương mại

Các chính sách của Chính phủ Việt Nam được xây dựng và thực hiện trên cơ sở hội nhập kinh tế quốc tế và phát triển nền kinh tế mở, minh bạch. (Ảnh: Hồng Đạt/TTXVN)

Liên quan đến việc Hoa Kỳ khởi xướng điều tra theo Mục 301 đối với hàng loạt quốc gia, Bộ Công Thương khẳng định Việt Nam đang chủ động phối hợp chặt chẽ, chuẩn bị các nội dung phản hồi trước ngày 15/4 nhằm làm rõ các chính sách kinh tế minh bạch, qua đó bảo vệ tối đa lợi ích hợp pháp của quốc gia và doanh nghiệp.

Tại cuộc họp báo thường kỳ quý I/2026, lãnh đạo Bộ Công Thương đã chính thức thông tin và giải đáp câu hỏi của báo chí xoay quanh động thái mới đây của Hoa Kỳ về chính sách thương mại, đặc biệt là các cuộc điều tra quy mô lớn và tiến trình đàm phán thuế song phương.

Việt Nam không trợ cấp để tạo dư thừa công suất

Trước đó, vào ngày 11/3/2026, Cơ quan Đại diện Thương mại Hoa Kỳ (USTR) đã thông báo khởi xướng cuộc điều tra theo Mục 301 của Đạo luật Thương mại năm 1974 liên quan đến tình trạng dư thừa công suất và sản xuất quá mức mang tính hệ thống tại 16 đối tác thương mại trọng yếu, trong đó có Việt Nam. USTR cho rằng đây là một trong những nguyên nhân dẫn đến thâm hụt thương mại kéo dài của Hoa Kỳ. Ngay sau đó, ngày 12/3/2026, USTR tiếp tục khởi xướng một cuộc điều tra khác đối với 60 quốc gia và vùng lãnh thổ về vấn đề lao động cưỡng bức.

Làm rõ vấn đề này, bà Nguyễn Quỳnh Mai, Phó Vụ trưởng Vụ Chính sách thương mại đa biên (Bộ Công Thương) cho biết, các cuộc điều tra của Hoa Kỳ được áp dụng trên phạm vi rất rộng. Đối tượng điều tra không chỉ là các nền kinh tế chưa được công nhận quy chế thị trường, mà bao gồm cả những nền kinh tế phát triển, có mức độ mở cửa cao như Liên minh châu Âu (EU), Nhật Bản, Hàn Quốc và Singapore.

Thời gian tới, Bộ Công Thương sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với phía Hoa Kỳ để chia sẻ thông tin, làm rõ các vấn đề liên quan đến chính sách của Việt Nam. Qua đó giúp phía Hoa Kỳ hiểu rõ rằng các chính sách của Chính phủ Việt Nam được xây dựng và thực hiện.

Đại diện Bộ Công Thương khẳng định, nền kinh tế Việt Nam hiện vận hành theo cơ chế thị trường. Các hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp Việt Nam luôn tuân thủ đầy đủ các quy định pháp luật cũng như các cam kết của Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO).

"Việt Nam không ban hành các chính sách trợ cấp nhằm tạo ra tình trạng dư thừa công suất để xuất khẩu sang thị trường Hoa Kỳ. Các chính sách của Chính phủ Việt Nam được xây dựng và thực hiện trên cơ sở hội nhập kinh tế quốc tế và phát triển nền kinh tế mở, minh bạch," bà Nguyễn Quỳnh Mai nhấn mạnh.

Bộ Công Thương sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với phía Hoa Kỳ để chia sẻ thông tin, làm rõ các vấn đề liên quan đến chính sách của Việt Nam. (Ảnh: PV/Vietnam+)

Trong thời gian qua, quan hệ kinh tế, thương mại và đầu tư Việt Nam - Hoa Kỳ tiếp tục phát triển tích cực. Bộ Công Thương cùng các bộ, ngành liên quan đang thường xuyên trao đổi với phía Hoa Kỳ để cung cấp thông tin phục vụ quá trình điều tra. Mục tiêu cao nhất là hướng tới xây dựng một khuôn khổ chính sách phù hợp, duy trì quan hệ hợp tác ổn định, lâu dài và cùng có lợi.

Hoàn thành 6 vòng đàm phán thuế, tận dụng "cửa sổ" 150 ngày

Cũng tại buổi họp báo, Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Sinh Nhật Tân đã cập nhật những tiến triển mới nhất trong tiến trình đàm phán thuế với Hoa Kỳ. Đến nay, hai bên đã hoàn thành 6 vòng đàm phán với sự thống nhất khá cao, quan điểm tương đối gần nhau, dù vẫn còn một số nội dung cần tiếp tục giải quyết.

Đáng chú ý, vừa qua, Tòa án Tối cao Hoa Kỳ đã ban hành phán quyết bác bỏ một số nội dung về việc áp dụng mức thuế trước đó. Dựa trên phán quyết này, Hoa Kỳ đã ngay lập tức vận dụng Điều khoản 122 để áp dụng mức thuế chung 10% đối với tất cả các quốc gia.

Đánh giá về động thái này, Thứ trưởng Nguyễn Sinh Nhật Tân phân tích: "Nếu trước đây một số mặt hàng của chúng ta phải chịu mức thuế khoảng 20%, thì hiện nay được điều chỉnh xuống còn 10%. Đây là một yếu tố thuận lợi đối với doanh nghiệp và hàng hóa xuất khẩu của Việt Nam sang thị trường Hoa Kỳ."

Tuy nhiên, lãnh đạo Bộ Công Thương cũng lưu ý đây chỉ là quy định mang tính tạm thời và mức thuế 10% này chỉ được áp dụng trong thời hạn 150 ngày.

Hiện tại, các cơ quan chức năng của Việt Nam đang theo dõi sát sao các động thái chính sách từ phía Hoa Kỳ. Theo quy trình pháp lý riêng của Mục 301, hạn chót để các quốc gia (bao gồm Việt Nam) nộp bản trả lời liên quan đến các quan ngại của Hoa Kỳ là ngày 15/4 tới đây.

"Việt Nam đang chủ động tham gia đầy đủ vào quá trình này, chuẩn bị kỹ lưỡng các nội dung trả lời và phối hợp chặt chẽ với phía Hoa Kỳ. Mục tiêu là bảo đảm tối đa lợi ích quốc gia và lợi ích của doanh nghiệp Việt Nam trong quá trình xử lý các vấn đề thương mại song phương," Thứ trưởng Nguyễn Sinh Nhật Tân khẳng định./.