Bộ GD&ĐT dự kiến dùng dữ liệu số để phát hiện kê khai giảng viên không thực tế
Bộ GD&ĐT dự kiến liên thông dữ liệu bảo hiểm xã hội, thuế thu nhập cá nhân để xác minh đội ngũ giảng viên đại học; qua đó phát hiện tình trạng kê khai không đúng thực tế, góp phần kiểm soát chỉ tiêu tuyển sinh và chất lượng đào tạo.
Tại Hội nghị Giáo dục đại học năm 2026, lãnh đạo Bộ GD&ĐT cho biết sẽ đẩy mạnh quản trị đại học bằng dữ liệu số, trong đó tập trung xác minh tính thực chất của đội ngũ giảng viên tại các cơ sở đào tạo.
Giảng viên và sinh viên Trường Đại học Bách khoa (Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh). Ảnh: website nhà trường/GDVN
Theo Thứ trưởng Bộ GD&ĐT Lê Quân, hiện vẫn có tình trạng một số trường kê khai giảng viên có trình độ thạc sĩ, tiến sĩ để làm căn cứ xác định chỉ tiêu tuyển sinh, nhưng những người này thực tế không tham gia giảng dạy tại trường.
Để khắc phục tình trạng này, Bộ dự kiến triển khai hệ thống dữ liệu có khả năng đối soát thông tin giảng viên thông qua mã định danh cá nhân, kết nối với dữ liệu bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế và thuế. Qua đó, cơ quan quản lý có thể kiểm tra mức độ gắn bó thực tế của giảng viên với cơ sở giáo dục, thay vì chỉ dựa vào danh sách do các trường báo cáo.
Thứ trưởng Lê Quân dẫn ví dụ về những trường hợp được kê khai có bằng thạc sĩ, tiến sĩ nhưng khi kiểm tra dữ liệu thuế thu nhập cá nhân trong cả năm lại không thấy phát sinh thu nhập từ trường. Theo ông, việc liên thông dữ liệu sẽ giúp phát hiện những trường hợp có dấu hiệu kê khai không phản ánh đúng thực tế.
Bộ GD&ĐT dự kiến thí điểm kiểm tra chéo tại một số trường và ngành đào tạo cần được chú ý. Cùng với việc xác minh đội ngũ giảng viên, Bộ định hướng chuyển đổi phương thức quản lý giáo dục đại học theo hướng dựa trên dữ liệu, tăng khả năng giám sát và đánh giá thực chất năng lực đào tạo.
Quy định về tỷ lệ sinh viên trên giảng viên khiến số lượng, trình độ đội ngũ giảng dạy trở thành một trong những yếu tố quan trọng để các trường xác định quy mô tuyển sinh. Vì vậy, việc kê khai nhân sự không chính xác có thể dẫn đến tình trạng tuyển sinh vượt quá năng lực đào tạo thực tế.
Lãnh đạo Chính phủ cũng yêu cầu các cơ sở giáo dục đại học khắc phục tình trạng mở ngành, tăng quy mô tuyển sinh vượt năng lực đội ngũ giảng viên và các điều kiện bảo đảm chất lượng. Các trường phải chịu trách nhiệm về tính trung thực của dữ liệu và chất lượng đào tạo.
