Bộ Tài chính đẩy mạnh khai thác dữ liệu, đơn giản hóa 4 thủ tục hải quan

Ngày 19/10/2026, Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Chi ký Quyết định số 3007/QĐ-BTC công bố các thủ tục hành chính được tái cấu trúc dựa trên dữ liệu trong lĩnh vực hải quan thuộc phạm vi quản lý của Bộ Tài chính. Quyết định có hiệu lực kể từ ngày ký.

Bộ Tài chính đẩy mạnh khai thác dữ liệu, đơn giản hóa 4 thủ tục hải quan. Ảnh: Cục HQ

Theo danh mục kèm theo, 4 thủ tục được tái cấu trúc gồm: thủ tục hải quan đối với xăng dầu cung ứng xuất khẩu, tái xuất cho máy bay; thủ tục thi cấp chứng chỉ nghiệp vụ khai hải quan; thủ tục miễn thuế đối với tài sản di chuyển vượt định mức miễn thuế của cơ quan, tổ chức được ngân sách nhà nước bảo đảm kinh phí hoạt động; thủ tục điện tử đối với tàu biển đã nhập cảnh tại một cảng biển Việt Nam, sau đó đến cảng biển, cảng thủy nội địa khác.

Điểm đáng chú ý của đợt tái cấu trúc này là việc sử dụng dữ liệu đã có trong hệ thống quản lý nhà nước để thay thế một số thành phần hồ sơ. Cụ thể, giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp được khai thác từ Cơ sở dữ liệu quốc gia về đăng ký doanh nghiệp; bằng tốt nghiệp trình độ cao đẳng trở lên phục vụ thủ tục thi cấp chứng chỉ nghiệp vụ khai hải quan được khai thác từ Cơ sở dữ liệu quốc gia về giáo dục và đào tạo; căn cước công dân được thay thế bằng dữ liệu từ Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư.

Đối với thủ tục điện tử liên quan đến tàu biển, giấy chứng nhận đăng ký tàu biển được khai thác từ cơ sở dữ liệu điện tử về tàu biển, giảm sự phụ thuộc vào hồ sơ giấy trong quá trình giải quyết thủ tục.

Như vậy, thay vì yêu cầu người dân, doanh nghiệp nộp lại giấy tờ chứa thông tin mà cơ quan quản lý nhà nước đã có, việc giải quyết thủ tục được chuyển theo hướng khai thác, đối chiếu dữ liệu từ các hệ thống liên quan. Cách làm này góp phần giảm khâu chuẩn bị hồ sơ, hạn chế việc cung cấp lại thông tin và tạo thuận lợi khi thực hiện thủ tục hành chính.

Đối với thủ tục thi cấp chứng chỉ nghiệp vụ khai hải quan, trường hợp cơ quan quản lý khai thác được bằng tốt nghiệp trình độ cao đẳng trở lên trên Cơ sở dữ liệu quốc gia về giáo dục và đào tạo thì cá nhân không phải nộp bản chụp văn bằng. Người dự thi vẫn thực hiện đăng ký theo quy định, nhưng không phải cung cấp lại giấy tờ đã có thể xác minh qua dữ liệu.

Quyết định số 3007/QĐ-BTC được ban hành trên cơ sở các quy định về kiểm soát thủ tục hành chính và cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính dựa trên dữ liệu. Cục Hải quan cùng các đơn vị liên quan có trách nhiệm tổ chức thực hiện; các thủ tục được công bố sẽ được đăng tải trên các cổng thông tin theo quy định.